VIENIDMY ဝင်မည် လေ့ကျင့်မည်

ပင်မစာမျက်နှာ › သင်ခန်းစာ › အဆင့် 2 လျှပ်စစ်ကျွမ်းကျင်ပညာရှင် 第二種電気工事士 (ရေးဖြေစာမေးပွဲ)

လျှပ်စစ်ဆိုင်ရာ အခြေခံသီအိုရီ (電気に関する基礎理論)

အဆင့် 2 လျှပ်စစ်ကျွမ်းကျင်ပညာရှင် 第二種電気工事士 (ရေးဖြေစာမေးပွဲ) · 第二種電気工事士(学科試験) · တရားဝင် သင်ရိုးစာအုပ်များကို အခြေခံ၍ Tokutei Pass က ရေးသားထားသည်; စကားလုံးအတိုင်း ကူးယူထားခြင်း မဟုတ်ပါ။

အုမ်း၏ နိယာမ (オームの法則)၊ DC တန်းဆက်-ပြိုင်ဆက် ပတ်လမ်းများ၊ ဗို့အားခွဲဝေမှုနှင့် လျှပ်စီးခွဲဝေမှု

အဆင့် 2 လျှပ်စစ်ကျွမ်းကျင်ပညာရှင် ရေးဖြေစာမေးပွဲတွင် အပိုင်း 1 ၏ မေးခွန်း 1 မှ မေးခွန်း 5 အထိသည် လျှပ်စစ်အခြေခံသီအိုရီ တွက်ချက်မှုမေးခွန်းများ ဖြစ်ကြပါသည်။ ဂဏန်းပေါင်းစက် အသုံးပြုခွင့် မပြုသော်လည်း အခြေခံပုံသေနည်းများနှင့် ကိန်းပြည့်အချိုး ပုံစံများကို ကျွမ်းကျင်ထားပါက သေချာပေါက် အမှတ်ရနိုင်သော အပိုင်းဖြစ်ပါသည်။

လျှပ်ခံ R (Ω) ပေါ်သို့ ဗို့အား V (V) ပေးသွင်းလိုက်သည့်အခါ စီးဆင်းသော လျှပ်စီး I (A) ကို I = V ÷ R၊ ဗို့အားကို V = I × R နှင့် လျှပ်ခံကို R = V ÷ I ဖြင့် ဖော်ပြပါသည်။ ၎င်းကို အုမ်း၏ နိယာမ (オームの法則) ဟုခေါ်ပြီး ပတ်လမ်းတွက်ချက်မှု အားလုံး၏ အခြေခံအစ ဖြစ်ပါသည်။

လျှပ်ခံအများအပြားကို လမ်းကြောင်းတစ်ခုတည်း တန်းဆက်ချိတ်ဆက်ထားသော တန်းဆက်ဆက်သွယ်မှု (直列接続) တွင် လျှပ်ခံတိုင်း၌ တူညီသော လျှပ်စီး I စီးဆင်းပြီး စုပေါင်းလျှပ်ခံ (合成抵抗) မှာ ရိုးရိုးပေါင်းလဒ် R = R1 + R2 ဖြစ်ပါသည်။ ပင်မဗို့အား V သည် လျှပ်ခံတန်ဖိုး အချိုးအတိုင်း လျှပ်ခံတစ်ခုစီသို့ ဗို့အားခွဲဝေ (分圧) သက်ရောက်ပါသည်။

အခြားတစ်ဖက်တွင် လျှပ်ခံများကို လမ်းကြောင်းခွဲ၍ ချိတ်ဆက်ထားသော ပြိုင်ဆက်ဆက်သွယ်မှု (並列接続) တွင် လမ်းကြောင်းခွဲတစ်ခုစီပေါ်သို့ သက်ရောက်သော ဗို့အား V တူညီကြပါသည်။ လျှပ်ခံ 2 ခု၏ ပြိုင်ဆက် စုပေါင်းလျှပ်ခံကို ပေါင်းလဒ်ပေါ် မြှောက်လဒ်တင်သည့် ပုံသေနည်း (和分の積) ဖြစ်သော R = (R1 × R2) ÷ (R1 + R2) ဖြင့် လျင်မြန်စွာ တွက်ချက်နိုင်ပါသည်။

အထူးသဖြင့် တူညီသော လျှပ်ခံတန်ဖိုး R ရှိသည့် လျှပ်ခံ n ခုကို ပြိုင်ဆက်ချိတ်ဆက်ပါက စုပေါင်းလျှပ်ခံမှာ R ÷ n ဖြစ်သည်ဟူသော စည်းမျဉ်းကို မကြာခဏ မေးမြန်းလေ့ရှိပါသည်။ ထို့ပြင် ပြိုင်ဆက်ပတ်လမ်း၏ လျှပ်စီးသည် လျှပ်ခံတန်ဖိုး၏ ပြောင်းပြန်အချိုးအတိုင်း လျှပ်စီးခွဲဝေ (分流) စီးဆင်းသဖြင့် လျှပ်ခံနည်းသော လမ်းကြောင်းဘက်သို့ လျှပ်စီးပိုမိုစီးဆင်းပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • အုမ်း၏ နိယာမကို V = I × R၊ I = V ÷ R နှင့် R = V ÷ I ဟူသော ပုံစံ 3 မျိုးဖြင့် လိုသလို ပြောင်းလဲတွက်ချက်ပါ။

  • တန်းဆက်ဆက်သွယ်မှုတွင် လျှပ်စီးတူညီပြီး စုပေါင်းလျှပ်ခံမှာ R1 + R2 ဖြစ်ကာ ဗို့အားမှာ လျှပ်ခံအချိုးအတိုင်း ခွဲဝေသက်ရောက်သည်။

  • လျှပ်ခံ 2 ခု ပြိုင်ဆက်အတွက် (R1 × R2) ÷ (R1 + R2) ဖြင့် ရှာပြီး တူညီသော လျှပ်ခံ R အရေအတွက် n ခု ပြိုင်ဆက်ဖြစ်လျှင် R ÷ n ဖြစ်သည်။

  • ဥပမာ - လျှပ်ခံ R1 = 8 Ω နှင့် R2 = 12 Ω တန်းဆက်ပတ်လမ်းသို့ 100 V ပေးသွင်းသည့်အခါ → စုပေါင်းလျှပ်ခံ R = 8 + 12 = 20 Ω၊ လျှပ်စီး I = 100 ÷ 20 = 5 A၊ R1 ၏ ဗို့အား V1 = 5 × 8 = 40 V

  • ဥပမာ - လျှပ်ခံ 20 Ω နှင့် 30 Ω ပြိုင်ဆက်ပတ်လမ်းတွင် စုစုပေါင်းလျှပ်စီး 10 A စီးဆင်းသည့်အခါ → စုပေါင်းလျှပ်ခံ R = (20 × 30) ÷ (20 + 30) = 12 Ω၊ 20 Ω ဘက်သို့ စီးသောလျှပ်စီး I1 = 10 × 30 ÷ (20 + 30) = 6 A
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
အုမ်း၏ နိယာမ (オームの法則)
တန်းဆက်ဆက်သွယ်မှုနှင့် ပြိုင်ဆက်ဆက်သွယ်မှု (直列接続と並列接続)
စုပေါင်းလျှပ်ခံ (合成抵抗)
ဗို့အားခွဲဝေမှုနှင့် လျှပ်စီးခွဲဝေမှု (分圧と分流)

ကာချော့ဖ်၏ နိယာမများ (キルヒホッフの法則) နှင့် ဝှီးစတုန်းဘရစ်ချ် (ホイートストンブリッジ) မျှခြေအခြေအနေ

ရှုပ်ထွေးသော DC ပတ်လမ်းများ၏ လျှပ်စီးနှင့် ဗို့အားတို့ကို ရှာဖွေရာတွင် ကာချော့ဖ်၏ နိယာမများ (キルヒホッフの法則) ကို အသုံးပြုပါသည်။ ပထမနိယာမ (လျှပ်စီးနိယာမ) မှာ ပတ်လမ်းအတွင်းရှိ မည်သည့်အဆက်အမှတ် (接続点) တွင်မဆို စီးဝင်လာသော လျှပ်စီးများ၏ ပေါင်းလဒ်သည် စီးထွက်သွားသော လျှပ်စီးများ၏ ပေါင်းလဒ်နှင့် တူညီသည်ဟူသော စည်းမျဉ်းဖြစ်ပါသည်။

ဒုတိယနိယာမ (ဗို့အားနိယာမ) မှာ ပိတ်နေသော ပတ်လမ်း (ループ) တစ်ပတ်ပတ်သည့်အခါ ပင်မလျှပ်စစ်တွန်းအားများ၏ ပေါင်းလဒ်သည် လျှပ်ခံတစ်ခုစီရှိ ဗို့အားကျဆင်းမှု (I × R) များ၏ ပေါင်းလဒ်နှင့် တူညီသည်ဟူသော စည်းမျဉ်းဖြစ်ပါသည်။ မေးခွန်း 1 မှ တန်းဆက်-ပြိုင်ဆက် ပတ်လမ်းများကို ဖြေရှင်းရာတွင် ဤနိယာမ 2 ခုကို အသုံးပြုရပါသည်။

ထို့ပြင် တန်ဖိုးမသိသော လျှပ်ခံကို တိကျစွာ တိုင်းတာသည့် ဝှီးစတုန်းဘရစ်ချ် ပတ်လမ်း (ホイートストンブリッジ回路) မှာလည်း စာမေးပွဲတွင် အမြဲမေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းဖြစ်ပါသည်။ စိန်ပွင့်ပုံစံ ထားရှိသော လျှပ်ခံ 4 ခု (R1, R2, R3, R4) ၏ အလယ်ဗဟိုတွင် ဂယ်လ်ဗာနိုမီတာ G (検流計) ကို ချိတ်ဆက်ထားသော ပတ်လမ်းဖြစ်ပါသည်။

အလယ်ဗဟိုရှိ ဂယ်လ်ဗာနိုမီတာ G တွင် လျှပ်စီး လုံးဝမစီးဆင်းသည့် (0 A ဖြစ်သွားသည့်) အခြေအနေကို မျှခြေအခြေအနေ (平衡状態) ဟုခေါ်ပြီး ထိုအချိန်တွင် မျက်နှာချင်းဆိုင်အနားရှိ လျှပ်ခံအချင်းချင်း မြှောက်လဒ်များ တူညီကြသည့် R1 × R4 = R2 × R3 ပုံသေနည်း မှန်ကန်နေပါသည်။

ဘရစ်ချ်ပတ်လမ်း မျှခြေအခြေအနေတွင် ရှိနေသည့်အခါ အလယ်ဗဟိုရှိ ဂယ်လ်ဗာနိုမီတာ G လမ်းကြောင်း၌ လျှပ်စီးမစီးသောကြောင့် ပတ်လမ်းတစ်ခုလုံး၏ စုပေါင်းလျှပ်ခံကို တွက်ချက်ရာတွင် အလယ်ဗဟိုရှိ ဂယ်လ်ဗာနိုမီတာ G ကို ဖယ်ရှားပြီး ရိုးရိုး အပေါ်နှင့်အောက် လမ်းကြောင်း 2 ခု ပြိုင်ဆက်ပတ်လမ်းအဖြစ် တွက်ချက်နိုင်ပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ကာချော့ဖ်၏ ပထမနိယာမ - အဆက်အမှတ်တစ်ခုသို့ စီးဝင်သော လျှပ်စီးပေါင်းလဒ်နှင့် စီးထွက်သော လျှပ်စီးပေါင်းလဒ်သည် တူညီသည်။

  • ဝှီးစတုန်းဘရစ်ချ် မျှခြေအခြေအနေ (ဂယ်လ်ဗာနိုမီတာ G ၏ လျှပ်စီး 0 A) - မျက်နှာချင်းဆိုင်အနားများ၏ မြှောက်လဒ် R1 × R4 = R2 × R3 တူညီသည်။

  • မျှခြေဖြစ်နေချိန်တွင် ဘရစ်ချ်တစ်ခုလုံး၏ စုပေါင်းလျှပ်ခံကို ရှာရန် ဂယ်လ်ဗာနိုမီတာ G ကြိုးကို လျစ်လျူရှု၍ တန်းဆက်-ပြိုင်ဆက်အဖြစ် တွက်ချက်ရသည်။

  • ဥပမာ - ဝှီးစတုန်းဘရစ်ချ်တွင် R1 = 4 Ω၊ R2 = 8 Ω၊ R3 = 6 Ω တို့ မျှခြေဖြစ်နေသည့်အခါ → R4 = 8 × 6 ÷ 4 = 12 Ω၊ အပေါ်လမ်းကြောင်း (4 + 6 = 10 Ω) နှင့် အောက်လမ်းကြောင်း (8 + 12 = 20 Ω) တို့၏ စုစုပေါင်းလျှပ်ခံ R = (10 × 20) ÷ (10 + 20) ≈ 6.7 Ω

  • ဥပမာ - အဆက်အမှတ်သို့ 9 A စီးဝင်ပြီး တစ်ဖက်သို့ 4 A စီးထွက်သွားသည့်အခါ → ကျန်တစ်ဖက်သို့ စီးသောလျှပ်စီး I = 9 − 4 = 5 A (30 V ပတ်လမ်းအပိတ်တွင် 2 Ω လျှပ်ခံ၌ 9 A စီးသည့်အခါ ကျန်လျှပ်ခံ၏ ဗို့အားကျဆင်းမှုမှာ V = 30 − 2 × 9 = 12 V ဖြစ်သည်)
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
ကာချော့ဖ်၏ နိယာမများ (キルヒホッフの法則)
ဝှီးစတုန်းဘရစ်ချ် ပတ်လမ်း (ホイートストンブリッジ回路)
ဂယ်လ်ဗာနိုမီတာ / လျှပ်စီးအာရုံခံမီတာ (検流計)
မျှခြေအခြေအနေ (平衡状態)

လျှပ်ကူးပစ္စည်း၏ လျှပ်စစ်ခုခံမှု (အလျား၊ ဖြတ်ပိုင်းဧရိယာ၊ အချင်းတို့၏ ဆက်နွှယ်ချက်) နှင့် အပူချိန်ပြောင်းလဲမှု

မေးခွန်း 2 တွင် အမြဲမေးမြန်းလေ့ရှိသည်မှာ ကြေးနီကြိုးကဲ့သို့သော ဝါယာကြိုး (လျှပ်ကူးပစ္စည်း 導体) ၏ လျှပ်စစ်ခုခံမှု R ကို ရှာဖွေသည့် တွက်ချက်မှုဖြစ်ပါသည်။ လျှပ်ကူးပစ္စည်း၏ ခုခံမှု R (Ω) သည် ဒြပ်ဝတ္ထု၏ သီးခြားခုခံကိန်း ρ (抵抗率 ရို) နှင့် အလျား L (m) တို့နှင့် တိုက်ရိုက်အချိုးကျပြီး ဖြတ်ပိုင်းဧရိယာ A (mm²) နှင့် ပြောင်းပြန်အချိုးကျပါသည် (R = ρ × L ÷ A)။

တစ်ပင်တည်းကြိုး (အဝိုင်းပုံ လျှပ်ကူးကြိုး 1 ချောင်း) ၏ အထူကို အချင်း D (mm) ဖြင့် ပေးထားသည့်အခါ စက်ဝိုင်း၏ ဖြတ်ပိုင်းဧရိယာမှာ A = π × D² ÷ 4 ဖြစ်သောကြောင့် ခုခံမှုပုံသေနည်းမှာ R = (4 × ρ × L) ÷ (π × D²) ဖြစ်လာပါသည်။

ဤနေရာတွင် အရေးကြီးဆုံး စည်းမျဉ်းမှာ ဝါယာကြိုး၏ ခုခံမှု R သည် အလျား L နှင့် တိုက်ရိုက်အချိုးကျပြီး အချင်း D ၏ နှစ်ထပ်ကိန်း (D²) နှင့် ပြောင်းပြန်အချိုးကျသည်ဟူသော အချက်ဖြစ်ပါသည်။ အချင်း D ကို 2 ဆ တိုးလိုက်ပါက ဖြတ်ပိုင်းဧရိယာ 4 ဆ ဖြစ်သွားသောကြောင့် အလျားတူညီပါက ခုခံမှုသည် လေးပုံတစ်ပုံ (1/4) သို့ လျော့ကျသွားပါသည်။

ထို့ကြောင့် အချင်း d နှင့် အလျား l ရှိသော ကြေးနီကြိုးနှင့် ခုခံမှုတန်ဖိုး လုံးဝတူညီသော ကြေးနီကြိုးကို ရွေးချယ်ခိုင်းသည့် မေးခွန်းတွင် အလျား ÷ အချင်းနှစ်ထပ်ကိန်း အချိုးတူညီသော အဖြေကို ရှာဖွေရပါမည်။ အချင်း 2 ဆ (2d) ဖြစ်ပါက အလျားကို 4 ဆ (4l) ထားရှိမှသာ ခုခံမှုချင်း တူညီပါမည်။

ကြေးနီနှင့် အလူမီနီယမ်ကဲ့သို့သော သတ္တုလျှပ်ကူးပစ္စည်းများသည် အပူချိန် မြင့်တက်လာသည့်အခါ လျှပ်စစ်ခုခံမှု အနည်းငယ်စီ တိုးလာသည့် သဘာဝ (အပေါင်း လျှပ်ခံအပူချိန်ကိန်း 正の抵抗温度係数) ရှိကြပါသည်။ ဝါယာကြိုးများ၏ လျှပ်ကူးနိုင်စွမ်းနှုန်း (導電率) ကို စံချိန်မီ ကြေးနီပျော့ (100% ခန့်) ကို အခြေခံ၍ ရာခိုင်နှုန်းဖြင့် ဖော်ပြပါသည်။

လျှပ်ကူးပစ္စည်း၏ လျှပ်စစ်ခုခံမှု (အလျား၊ ဖြတ်ပိုင်းဧရိယာ၊ အချင်းတို့၏ ဆက်နွှယ်ချက်) နှင့် အပူချိန်ပြောင်းလဲမှု

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ဖြတ်ပိုင်းဧရိယာ A (mm²) ဖြင့် ဖော်ပြသော ဝါယာကြိုးခုခံမှုမှာ R = ρ × L ÷ A ဖြစ်ပြီး အလျား L နှင့် တိုက်ရိုက်အချိုးကျကာ ဖြတ်ပိုင်းဧရိယာ A နှင့် ပြောင်းပြန်အချိုးကျသည်။

  • အချင်း D (mm) ဖြင့် ဖော်ပြသော ဝါယာကြိုးခုခံမှုမှာ R = (4 × ρ × L) ÷ (π × D²) ဖြစ်ပြီး အချင်း D ၏ နှစ်ထပ်ကိန်း D² နှင့် ပြောင်းပြန်အချိုးကျသည်။

  • အချင်း 2 ဆ ဖြစ်ပါက ဖြတ်ပိုင်းဧရိယာ 4 ဆ ဖြစ်ပြီး ခုခံမှု 1/4 သို့ ကျသွားသောကြောင့် အလျားကို 4 ဆ တိုးလိုက်ပါက မူလခုခံမှုနှင့် ပြန်တူညီသည်။

  • ဥပမာ - ဖြတ်ပိုင်းဧရိယာ A = 5.5 mm² နှင့် အလျား L = 110 m ရှိသော ကြေးနီကြိုး (သီးခြားခုခံကိန်း ρ = 0.0172 Ω·mm²/m) → ဝါယာကြိုးခုခံမှု R = 0.0172 × 110 ÷ 5.5 = 0.344 Ω

  • ဥပမာ - ခုခံမှု 1.2 Ω ရှိသော ဝါယာကြိုးနှင့် ပစ္စည်းတူပြီး အချင်း 2 ဆ၊ အလျား 2 ဆ ရှိသော ဝါယာကြိုး → ဖြတ်ပိုင်းဧရိယာမှာ 2 × 2 = 4 ဆ ဖြစ်သွားသဖြင့် ခုခံမှု R = 1.2 × 2 ÷ 4 = 0.6 Ω ဖြစ်သည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
သီးခြားခုခံကိန်း (抵抗率 ρ)
ဖြတ်ပိုင်းဧရိယာ (断面積 mm²) နှင့် အချင်း (直径 mm)
လျှပ်ကူးနိုင်စွမ်းနှုန်း (導電率)
လျှပ်ခံအပူချိန်ကိန်း (抵抗温度係数)

လျှပ်စစ်စွမ်းအား (ပါဝါ)၊ လျှပ်စစ်စွမ်းအင်၊ ဂျူးလ်၏ နိယာမနှင့် ရေအပူပေးခြင်းဆိုင်ရာ တွက်ချက်မှုများ

မေးခွန်း 3 တွင် လျှပ်စီးကြောင့် ထွက်ပေါ်လာသော အပူပမာဏနှင့် လျှပ်စစ်စွမ်းအင် တွက်ချက်မှုများကို မေးမြန်းပါသည်။ 1 စက္ကန့်အတွင်း သုံးစွဲသော လျှပ်စစ်အလုပ်နှုန်းကို လျှပ်စစ်စွမ်းအား / ပါဝါ P (電力 — ယူနစ် W) ဟုခေါ်ပြီး P = V × I = I² × R = V² ÷ R ဟူသော ပုံသေနည်း 3 မျိုးဖြင့် တွက်ချက်ပါသည်။

လျှပ်စစ်စွမ်းအား P (W) ကို အသုံးပြုချိန် t (h - နာရီ) ဖြင့် မြှောက်ထားသည်ကို လျှပ်စစ်စွမ်းအင် W (電力量 — ယူနစ် Wh သို့မဟုတ် kWh) ဟု ခေါ်ပါသည်။ အခြားတစ်ဖက်တွင် လျှပ်စစ်စွမ်းအား P (W) ကို စက္ကန့်အရေအတွက် t (s - စက္ကန့်) ဖြင့် မြှောက်ထားသည်မှာ ထွက်ပေါ်လာသော အပူပမာဏ (ဂျူးလ်အပူ) Q (発熱量 — ယူနစ် J) ဖြစ်ပြီး Q = P × t = I² × R × t (J) ဖြစ်ပါသည်။

အချိန်ယူနစ် ပြောင်းလဲခြင်းမှာ အဓိကအချက်ဖြစ်ပြီး 1 နာရီသည် မိနစ် 60 = 3,600 စက္ကန့် နှင့် ညီမျှပါသည်။ ထို့ကြောင့် 1 Wh = 3,600 W·s = 3,600 J = 3.6 kJ ဖြစ်ပြီး 1 kWh = 3,600 kJ ဟူသော ပြောင်းလဲကိန်းကို အလွတ်ကျက်မှတ်ထားပါက အလွန်မြန်ဆန်စွာ တွက်ချက်နိုင်ပါသည်။

လျှပ်စစ်ရေနွေးတည်စက်ဖြင့် ဒြပ်ထု m (kg - ရေ 1 L သည် 1 kg ဖြစ်သည်) ရှိသော ရေ၏ အပူချိန်ကို Δt (℃ သို့မဟုတ် K) မြှင့်တင်ရန် လိုအပ်သော အပူပမာဏ Q (kJ) ကို ရေ၏ သီးခြားအပူ c = 4.2 kJ/(kg·K) ကို အသုံးပြု၍ Q = 4.2 × m × Δt (kJ) ပုံသေနည်းဖြင့် တွက်ချက်ပါသည်။

အပူစွမ်းရည်နှုန်း (熱効率) 100% (အပူဆုံးရှုံးမှု မရှိ) ဖြစ်ပါက အပူပေးစက်မှ ထွက်သောအပူ P × t = ရေမှ ရရှိသောအပူ 4.2 × m × Δt ဟု ညီမျှခြင်းချ၍ အပူပေးချိန် သို့မဟုတ် လျှပ်စစ်စွမ်းအင်ကို ပြန်ရှာနိုင်ပါသည်။ အပူစွမ်းရည်နှုန်း (အီတာ) ပေးထားပါက အပူပေးစက်မှ ထွက်သောအပူကို အပူစွမ်းရည်နှုန်းဖြင့် မြှောက်ထားသည့် ပမာဏကသာလျှင် ရေအပူပေးရန် အသုံးဝင်ပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • လျှပ်စစ်စွမ်းအား (ပါဝါ) မှာ P = V × I = I² × R = V² ÷ R (W) ဖြစ်ပြီး ထွက်ပေါ်သောအပူပမာဏကို စက္ကန့်ဖြင့်မြှောက်၍ Q = I² × R × t (J) ဖြင့် ရှာသည်။

  • 1 နာရီ = 3,600 စက္ကန့် ဖြစ်သောကြောင့် 1 Wh = 3.6 kJ နှင့် 1 kWh = 3,600 kJ ပြောင်းလဲကိန်းများကို မဖြစ်မနေ မှတ်သားထားပါ။

  • ရေ m (kg) ကို Δt (K) အပူချိန်မြှင့်ရန် လိုအပ်သော အပူပမာဏမှာ Q = 4.2 × m × Δt (kJ) ဖြစ်ပြီး 3,600 ဖြင့် စားလိုက်ပါက လျှပ်စစ်စွမ်းအင် (kWh) ရရှိသည်။

  • ဥပမာ - ဗို့အား 100 V၊ ပါဝါ 1,500 W ရှိသော အပူပေးစက်ကို မိနစ် 20 (1,200 စက္ကန့်) အသုံးပြုသည့်အခါ → ထွက်ပေါ်သောအပူ Q = 1,500 × 1,200 = 1,800,000 J = 1,800 kJ (လျှပ်စစ်စွမ်းအင် W = 1,800 ÷ 3,600 = 0.5 kWh)

  • ဥပမာ - ရေ 30 kg ၏ အပူချိန်ကို 20 K (20℃) မြှင့်တင်ရန် လိုအပ်သော အပူပမာဏနှင့် လျှပ်စစ်စွမ်းအင် (စွမ်းရည်နှုန်း 100%) → Q = 4.2 × 30 × 20 = 2,520 kJ၊ လျှပ်စစ်စွမ်းအင် W = 2,520 ÷ 3,600 = 0.7 kWh
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
လျှပ်စစ်စွမ်းအား (電力 W) နှင့် လျှပ်စစ်စွမ်းအင် (電力量 Wh・kWh)
ဂျူးလ်၏ နိယာမနှင့် အပူပမာဏ (ジュールの法則と発熱量 J・kJ)
ရေ၏ သီးခြားအပူ (水の比熱 4.2 kJ/kg·K)
အပူစွမ်းရည်နှုန်း (熱効率)

တည်ငြိမ်လျှပ်စစ်၊ ကွန်ဒင်ဆာ တန်းဆက်-ပြိုင်ဆက် ဆက်သွယ်မှုနှင့် လျှပ်စစ်သံလိုက် အခြေခံသဘောတရား

သတ္တုပြား 2 ချပ် (極板) ကို မျက်နှာချင်းဆိုင်ထား၍ လျှပ်စစ်အား (電荷) သိုလှောင်သည့် ပစ္စည်းကို ကွန်ဒင်ဆာ / ကာပတ်စီတာ (コンデンサ) ဟုခေါ်ပြီး လျှပ်စစ်သိုလှောင်နိုင်စွမ်းကို လျှပ်သိုသတ္တိ C (静電容量 — ယူနစ် F သို့မဟုတ် μF) ဟု ခေါ်ပါသည်။ သိုလှောင်ထားသော လျှပ်စစ်အား Q (C) ကို Q = C × V ဖြင့် ဖော်ပြပါသည်။

မျက်နှာပြင်ပြိုင် ကွန်ဒင်ဆာ၏ လျှပ်သိုသတ္တိ C သည် သတ္တုပြားဧရိယာ S နှင့် ကြားခံလျှပ်ကာပစ္စည်း၏ လျှပ်ကာကိန်း ε (誘電率) တို့နှင့် တိုက်ရိုက်အချိုးကျပြီး သတ္တုပြားနှစ်ခုကြား အကွာအဝေး d နှင့် ပြောင်းပြန်အချိုးကျပါသည်။ မျက်နှာပြင်ကျယ်ပြီး ကြားအကွာအဝေး ကျဉ်းလေလေ လျှပ်စစ်ပိုမိုသိုလှောင်နိုင်လေ ဖြစ်ပါသည်။

ကွန်ဒင်ဆာများ၏ စုပေါင်းလျှပ်သိုသတ္တိ ပုံသေနည်းမှာ လျှပ်ခံများ၏ တန်းဆက်-ပြိုင်ဆက် ပုံသေနည်းနှင့် ပြောင်းပြန် ဖြစ်ပါသည်။ ပြိုင်ဆက်ဆက်သွယ်မှုတွင် သတ္တုပြားဧရိယာ ပိုကျယ်လာသဖြင့် ရိုးရိုးပေါင်းလဒ် C = C1 + C2 ဖြစ်ပြီး၊ တန်းဆက်ဆက်သွယ်မှုတွင် ပေါင်းလဒ်ပေါ် မြှောက်လဒ်တင်သည့် C = (C1 × C2) ÷ (C1 + C2) ဖြစ်ပါသည်။

ထို့ပြင် လျှပ်စစ်သံလိုက်ပညာရပ်တွင် သံလိုက်စက်ကွင်းသိပ်သည်းဆ B (T) ရှိသော သံလိုက်စက်ကွင်းအတွင်း ထားရှိသည့် အလျား L (m) ရှိသော ဝါယာကြိုး၌ လျှပ်စီး I (A) စီးဆင်းသည့်အခါ ဖလမ်းမင်း၏ လက်ဝဲလက်နိယာမ (フレミングの左手の法則) ဦးတည်ချက်အတိုင်း လျှပ်စစ်သံလိုက်အား F = B × I × L (N) သက်ရောက်ပါသည် (လျှပ်စစ်မော်တာ လည်ပတ်သည့် သဘောတရားဖြစ်ပါသည်)။

ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် ကွိုင်အတွင်း ဖြတ်သန်းသွားသော သံလိုက်စက်ကွင်းသည် အချိန်နှင့်အမျှ ပြောင်းလဲသည့်အခါ ထိုပြောင်းလဲမှုကို ဆန့်ကျင်သည့် ဦးတည်ချက် (လန့်ဇ်၏ နိယာမ レンツの法則) အတိုင်း လျှပ်စစ်သံလိုက်ညှို့ ဗို့အား (誘導起電力) ဖြစ်ပေါ်လာပါသည်။ ၎င်းကို ဖာရာဒေး၏ လျှပ်စစ်သံလိုက်ညှို့ခြင်း နိယာမ (ファラデーの電磁誘導の法則) ဟုခေါ်ပြီး ဂျင်နရေတာနှင့် ထရန်စဖော်မာများ၏ အခြေခံသဘောတရား ဖြစ်ပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ကွန်ဒင်ဆာ၏ လျှပ်စစ်အားမှာ Q = C × V ဖြစ်ပြီး လျှပ်သိုသတ္တိ C သည် သတ္တုပြားဧရိယာနှင့် တိုက်ရိုက်အချိုးကျကာ သတ္တုပြားကြားအကွာအဝေးနှင့် ပြောင်းပြန်အချိုးကျသည်။

  • ကွန်ဒင်ဆာ၏ စုပေါင်းလျှပ်သိုသတ္တိသည် လျှပ်ခံနှင့် ပြောင်းပြန်ဖြစ်ပြီး ပြိုင်ဆက်ဆက်သွယ်မှုမှာ ပေါင်းလဒ် C1 + C2 ဖြစ်၍ 2 ခု တန်းဆက်မှာ (C1 × C2) ÷ (C1 + C2) ဖြစ်သည်။

  • သံလိုက်စက်ကွင်းအတွင်းရှိ လျှပ်စီးပေါ်သို့ သက်ရောက်သော လျှပ်စစ်သံလိုက်အားမှာ F = B × I × L (N) ဖြစ်ပြီး လက်ဝဲလက်နိယာမသည် မော်တာ၊ လက်ယာလက်နိယာမသည် ဂျင်နရေတာနှင့် သက်ဆိုင်သည်။

  • ဥပမာ - လျှပ်သိုသတ္တိ 10 μF နှင့် 40 μF ကွန်ဒင်ဆာ 2 ခု → ပြိုင်ဆက် စုပေါင်းလျှပ်သိုသတ္တိမှာ 10 + 40 = 50 μF၊ တန်းဆက် စုပေါင်းလျှပ်သိုသတ္တိမှာ (10 × 40) ÷ (10 + 40) = 8 μF (8 μF သို့ 100 V ပေးသွင်းပါက လျှပ်စစ်အား Q = 8 × 100 = 800 μC)

  • ဥပမာ - သံလိုက်စက်ကွင်းသိပ်သည်းဆ B = 0.4 T ရှိသော သံလိုက်စက်ကွင်းအတွင်း အလျား L = 0.5 m ရှိသော လျှပ်ကူးကြိုးကို ထောင့်မှန်ကျထား၍ လျှပ်စီး I = 15 A စီးစေသည့်အခါ → လျှပ်စစ်သံလိုက်အား F = 0.4 × 15 × 0.5 = 3 N
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
လျှပ်သိုသတ္တိ / ကာပတ်စီတန့်စ် (静電容量 F・μF)
လျှပ်ကာကိန်း (誘電率)
လျှပ်စစ်သံလိုက်အား (電磁力 — ဖလမ်းမင်း၏ လက်ဝဲလက်နိယာမ)
လျှပ်စစ်သံလိုက်ညှို့ခြင်း နိယာမ (電磁誘導の法則)

တစ်ဖေ့စ် AC ပတ်လမ်း အခြေခံများ (လက်တွေ့သုံးတန်ဖိုး၊ အမြင့်ဆုံးတန်ဖိုး၊ ကြိမ်နှုန်း၊ ရီအက်တန့်စ်)

လူနေအိမ်များနှင့် စက်ရုံများသို့ ပေးပို့သော လျှပ်စစ်သည် အချိန်နှင့်အမျှ ဦးတည်ချက်နှင့် ပမာဏတို့ ဆိုင်းလှိုင်းပုံစံ (正弦波) ပြောင်းလဲနေသော ပြန်လှန်လျှပ်စီး (交流 AC) ဖြစ်ပါသည်။ နေ့စဉ်သုံးနေသော AC 100 V သို့မဟုတ် 200 V ဟူသော တန်ဖိုးများသည် DC နှင့် တူညီသော အလုပ်ပမာဏကို လုပ်ဆောင်ပေးနိုင်သည့် လက်တွေ့သုံးတန်ဖိုး V (実効値 / RMS) ကို ဖော်ပြနေခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

ဆိုင်းလှိုင်းပုံစံ AC ၏ လှိုင်းထိပ်ဖျားဖြစ်သော အမြင့်ဆုံးတန်ဖိုး Vm (最大値) သည် လက်တွေ့သုံးတန်ဖိုး V ၏ √2 ဆ (1.41 ဆခန့်) ရှိပါသည် (Vm = √2 × V)။ ဥပမာအားဖြင့် လက်တွေ့သုံးတန်ဖိုး 100 V ရှိသော AC ဗို့အား၏ အမြင့်ဆုံးတန်ဖိုးမှာ 141 V ခန့်ဖြစ်ပြီး လက်တွေ့သုံးတန်ဖိုး 200 V ဆိုလျှင် 283 V ခန့်သို့ ရောက်ရှိပါသည်။

1 စက္ကန့်အတွင်း လှိုင်းအကြိမ်ရေကို ကြိမ်နှုန်း f (周波数 — ယူနစ် Hz) ဟုခေါ်ပြီး လှိုင်း 1 ကြိမ်ကြာချိန် အချိန်ကာလ T (周期 — စက္ကန့်) နှင့် T = 1 ÷ f အတိုင်း ပြောင်းပြန်အချိုးကျ ဆက်နွှယ်နေပါသည်။ ဂျပန်နိုင်ငံ၏ သာမန်လျှပ်စစ်ကြိမ်နှုန်းမှာ အရှေ့ပိုင်းဂျပန်တွင် 50 Hz (T = 0.02 စက္ကန့်) နှင့် အနောက်ပိုင်းဂျပန်တွင် 60 Hz ဖြစ်ပါသည်။

AC ပတ်လမ်းတွင် ကွိုင် (အင်ဒပ်တန့်စ် L ယူနစ် H) ကို ချိတ်ဆက်လိုက်သည့်အခါ လျှပ်စီးပြောင်းလဲမှုကို ခုခံတားဆီးသော လျှပ်စစ်သံလိုက်ညှို့ ရီအက်တန့်စ် XL (誘導性リアクタンス — ယူနစ် Ω) ဖြစ်ပေါ်လာပါသည်။ ပုံသေနည်းမှာ XL = 2πfL ဖြစ်ပြီး ကြိမ်နှုန်း f နှင့် တိုက်ရိုက်အချိုးကျ တိုးလာကာ လျှပ်စီး၏ ဖေ့စ်သည် ဗို့အားထက် 90 ဒီဂရီ နောက်ကျပါသည်။

ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် ကွန်ဒင်ဆာ (လျှပ်သိုသတ္တိ C ယူနစ် F) ကို ချိတ်ဆက်လိုက်သည့်အခါ လျှပ်သို ရီအက်တန့်စ် XC = 1 ÷ (2πfC) (容量性リアクタンス — ယူနစ် Ω) ဖြစ်ပေါ်လာပါသည်။ XC သည် ကြိမ်နှုန်း f နှင့် ပြောင်းပြန်အချိုးကျပြီး လျှပ်စီး၏ ဖေ့စ်သည် ဗို့အားထက် 90 ဒီဂရီ ရှေ့ပြေးပါသည်။

တစ်ဖေ့စ် AC ပတ်လမ်း အခြေခံများ (လက်တွေ့သုံးတန်ဖိုး၊ အမြင့်ဆုံးတန်ဖိုး၊ ကြိမ်နှုန်း၊ ရီအက်တန့်စ်)

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ဆိုင်းလှိုင်းပုံစံ AC ၏ အမြင့်ဆုံးတန်ဖိုးမှာ Vm = √2 × လက်တွေ့သုံးတန်ဖိုး V ဖြစ်ပြီး လက်တွေ့သုံး 100 V ၏ အမြင့်ဆုံးတန်ဖိုးမှာ 141 V ခန့်ဖြစ်ကာ လှိုင်းကြာချိန်မှာ T = 1 ÷ f ဖြစ်သည်။

  • ကွိုင်၏ လျှပ်စစ်သံလိုက်ညှို့ ရီအက်တန့်စ်မှာ XL = 2πfL (Ω) ဖြစ်ပြီး ကြိမ်နှုန်း f နှင့် တိုက်ရိုက်အချိုးကျကာ လျှပ်စီးသည် ဗို့အားထက် 90 ဒီဂရီ နောက်ကျသည်။

  • ကွန်ဒင်ဆာ၏ လျှပ်သို ရီအက်တန့်စ်မှာ XC = 1 ÷ (2πfC) (Ω) ဖြစ်ပြီး ကြိမ်နှုန်း f နှင့် ပြောင်းပြန်အချိုးကျကာ လျှပ်စီးသည် ဗို့အားထက် 90 ဒီဂရီ ရှေ့ပြေးသည်။

  • ဥပမာ - လက်တွေ့သုံးတန်ဖိုး 200 V၊ ကြိမ်နှုန်း 60 Hz ရှိသော AC ပင်မလိုင်း → အမြင့်ဆုံးဗို့အား Vm = 1.41 × 200 = 282 V၊ လှိုင်းကြာချိန် T = 1 ÷ 60 ≈ 0.0167 စက္ကန့် (ကွိုင် L = 0.05 H ၏ ရီအက်တန့်စ် XL = 2 × 3.14 × 60 × 0.05 = 18.84 Ω)

  • ဥပမာ - ကြိမ်နှုန်း 50 Hz၊ ဗို့အား 100 V ရှိသော AC ပတ်လမ်းတွင် လျှပ်သိုသတ္တိ C = 0.0001 F (100 μF) ကို ဆက်သွယ်သည့်အခါ → လျှပ်သို ရီအက်တန့်စ် XC = 1 ÷ (2 × 3.14 × 50 × 0.0001) ≈ 31.8 Ω၊ လျှပ်စီး IC = 100 ÷ 31.8 ≈ 3.14 A
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
လက်တွေ့သုံးတန်ဖိုးနှင့် အမြင့်ဆုံးတန်ဖိုး (実効値と最大値 Vm = √2V)
ကြိမ်နှုန်း (周波数 Hz) နှင့် လှိုင်းကြာချိန် (周期 T = 1 ÷ f)
လျှပ်စစ်သံလိုက်ညှို့ ရီအက်တန့်စ် (誘導性リアクタンス XL = 2πfL)
လျှပ်သို ရီအက်တန့်စ် (容量性リアクタンス XC)

တစ်ဖေ့စ် AC တန်းဆက်-ပြိုင်ဆက် ပတ်လမ်းများ၊ အင်ပီးဒန့်စ် (インピーダンス)၊ ပါဝါနှင့် ပါဝါဖက်တာ

မေးခွန်း 4 တွင် မပျက်မကွက် မေးမြန်းသော တစ်ဖေ့စ် AC ပတ်လမ်းများ၌ လျှပ်ခံ R နှင့် ရီအက်တန့်စ် X (ကွိုင် XL သို့မဟုတ် ကွန်ဒင်ဆာ XC) တို့၏ လျှပ်စီးနှင့် ဗို့အားအကြားတွင် 90 ဒီဂရီ ဖေ့စ်ကွာခြားချက် ရှိသောကြောင့် ရိုးရိုးပေါင်း၍မရဘဲ ထောင့်မှန်တြိဂံ (ပိုက်သာဂိုရပ်စ် သီအိုရီ) ဖြင့် စုပေါင်းတွက်ချက်ရပါသည်။

R နှင့် X ကို တန်းဆက် (直列接続) ချိတ်ဆက်ထားသော ပတ်လမ်းတွင် ပတ်လမ်းတစ်ခုလုံး၏ စုပေါင်းခုခံမှုဖြစ်သော အင်ပီးဒန့်စ် Z (インピーダンス — ယူနစ် Ω) မှာ Z = √(R² + X²) ဖြစ်ပြီး၊ လျှပ်စီးမှာ I = V ÷ Z နှင့် ပါဝါဖက်တာ (力率) မှာ cosφ = R ÷ Z ဖြစ်ပါသည်။

အခြားတစ်ဖက်တွင် R နှင့် X ကို ပြိုင်ဆက် (並列接続) ချိတ်ဆက်ထားသော ပတ်လမ်းတွင် လမ်းကြောင်းခွဲတစ်ခုစီပေါ်သို့ ပင်မဗို့အား V တိုက်ရိုက်သက်ရောက်သောကြောင့် လျှပ်ခံဘက်ရှိ လျှပ်စီး IR = V ÷ R နှင့် ရီအက်တန့်စ်ဘက်ရှိ လျှပ်စီး IX = V ÷ X တို့ကို သီးခြားစီ အရင်ရှာရပါသည်။ စုစုပေါင်းလျှပ်စီးမှာ I = √(IR² + IX²) ဖြစ်ပြီး ပါဝါဖက်တာမှာ cosφ = IR ÷ I ဖြစ်ပါသည်။

စာမေးပွဲပါ ကိန်းဂဏန်းများသည် 100% နီးပါး 3 : 4 : 5 သို့မဟုတ် 6 : 8 : 10 ထောင့်မှန်တြိဂံ အချိုးများဖြင့် ပြုလုပ်ထားပါသည်။ ဥပမာအားဖြင့် တန်းဆက်ပတ်လမ်းတွင် R = 8 Ω နှင့် XL = 6 Ω ဖြစ်ပါက တွက်ချက်နေစရာမလိုဘဲ အင်ပီးဒန့်စ် Z = 10 Ω နှင့် ပါဝါဖက်တာ cosφ = 8 ÷ 10 = 0.8 (80%) ဟု ချက်ချင်း ဖြေဆိုနိုင်ပါသည်။

ထို့အပြင် AC ပတ်လမ်းတွင် လက်တွေ့ အပူ သို့မဟုတ် အလုပ်အဖြစ် သုံးစွဲသွားသော အစစ်အမှန်ပါဝါ P (消費電力 / 有効電力 — ယူနစ် W) မှာ P = V × I × cosφ ဖြစ်ပြီး စွမ်းအင်သုံးစွဲသည်မှာ လျှပ်ခံ R တစ်ခုတည်းသာ (P = IR² × R) ဖြစ်ကာ ကွိုင်နှင့် ကွန်ဒင်ဆာတို့၏ ပါဝါသုံးစွဲမှုမှာ 0 W ဖြစ်ပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • R နှင့် X တန်းဆက်ပတ်လမ်း - အင်ပီးဒန့်စ် Z = √(R² + X²)၊ လျှပ်စီး I = V ÷ Z နှင့် ပါဝါဖက်တာ cosφ = R ÷ Z ဖြစ်သည်။

  • R နှင့် X ပြိုင်ဆက်ပတ်လမ်း - လမ်းကြောင်းခွဲလျှပ်စီး IR = V ÷ R နှင့် IX = V ÷ X တို့မှ စုစုပေါင်းလျှပ်စီး I = √(IR² + IX²) နှင့် ပါဝါဖက်တာ cosφ = IR ÷ I ကို ရှာရသည်။

  • ထောင့်မှန်တြိဂံ ရွှေအချိုး 3 : 4 : 5 (6 : 8 : 10) ကို အသုံးပြုပြီး အစစ်အမှန်ပါဝါကို P = V × I × cosφ = IR² × R (W) ဖြင့် တွက်ချက်သည်။

  • ဥပမာ - လျှပ်ခံ R = 8 Ω နှင့် ရီအက်တန့်စ် X = 6 Ω တန်းဆက်ပတ်လမ်းသို့ 200 V ပေးသွင်းသည့်အခါ → အင်ပီးဒန့်စ် Z = 10 Ω (8:6:10)၊ လျှပ်စီး I = 200 ÷ 10 = 20 A၊ ပါဝါဖက်တာ cosφ = 8 ÷ 10 = 0.8၊ အစစ်အမှန်ပါဝါ P = 200 × 20 × 0.8 = 3,200 W

  • ဥပမာ - တစ်ဖေ့စ် 120 V တွင် လျှပ်ခံ R = 20 Ω နှင့် ရီအက်တန့်စ် X = 15 Ω ကို ပြိုင်ဆက်ချိတ်သည့်အခါ → လမ်းကြောင်းခွဲလျှပ်စီး IR = 120 ÷ 20 = 6 A၊ IX = 120 ÷ 15 = 8 A၊ စုစုပေါင်းလျှပ်စီး I = 10 A (6:8:10)၊ ပါဝါဖက်တာ cosφ = 6 ÷ 10 = 0.6
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
အင်ပီးဒန့်စ် / စုပေါင်းခုခံမှု (インピーダンス Z)
ပါဝါဖက်တာ (力率 cosφ)
အစစ်အမှန်ပါဝါ (有効電力 W) နှင့် အပေါ်ယံပါဝါ (皮相電力 VA)
တုံ့ပြန်ပါဝါ (無効電力 var)

သုံးဖေ့စ် 3 ကြိုးစနစ် AC ပတ်လမ်းများ (Y ဆက်သွယ်မှုနှင့် Δ ဆက်သွယ်မှုတို့၏ ဗို့အား၊ လျှပ်စီးနှင့် သုံးဖေ့စ်ပါဝါ)

မေးခွန်း 5 တွင် စက်ရုံများနှင့် ဆိုင်များရှိ မော်တာပါဝါ (200 V) အတွက် အသုံးပြုသော မျှခြေ သုံးဖေ့စ် 3 ကြိုးစနစ် AC ပတ်လမ်း (平衡三相3線式交流回路) ကို မေးမြန်းပါသည်။ ဝန်အား 3 ခုကို ဆက်သွယ်ပုံ 2 မျိုးမှာ စတားဆက်သွယ်မှု (スター結線 / Y結線 — ကြယ်ပုံစံ) နှင့် ဒယ်လ်တာဆက်သွယ်မှု (デルタ結線 / Δ結線 — တြိဂံပုံစံ) တို့ ဖြစ်ကြပါသည်။

အပြင်ဘက် လိုင်းကြိုးအချင်းချင်းကြား ဗို့အားကို လိုင်းဗို့အား Vl (線間電圧) နှင့် လိုင်းကြိုးအတွင်း စီးသောလျှပ်စီးကို လိုင်းလျှပ်စီး Il (線電流) ဟုခေါ်ပြီး၊ ဖေ့စ် 1 ခုစာ ဝန်အားပေါ်ရှိ ဗို့အားကို ဖေ့စ်ဗို့အား Vp (相電圧) နှင့် ဖေ့စ် 1 ခုစာ ဝန်အားအတွင်း စီးသောလျှပ်စီးကို ဖေ့စ်လျှပ်စီး Ip (相電流) ဟု ခေါ်ပါသည်။

Y ဆက်သွယ်မှု (စတား) တွင် လိုင်းကြိုးသည် ဖေ့စ် 1 ခု၏ ဝန်အားသို့ တိုက်ရိုက်ဆက်သွယ်ထားသဖြင့် လိုင်းလျှပ်စီးနှင့် ဖေ့စ်လျှပ်စီး တူညီပြီး (Il = Ip)၊ လိုင်းဗို့အားမှာ ဖေ့စ်ဗို့အား၏ √3 ဆ (Vl = √3 × Vp၊ ထို့ကြောင့် Vp = Vl ÷ √3) ဖြစ်ပါသည်။

ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် Δ ဆက်သွယ်မှု (ဒယ်လ်တာ) တွင် လိုင်းဗို့အားသည် ဖေ့စ် 1 ခု၏ ဝန်အားပေါ်သို့ တိုက်ရိုက်သက်ရောက်သဖြင့် ဗို့အားချင်း တူညီပြီး (Vl = Vp)၊ လိုင်းလျှပ်စီးမှာ ဖေ့စ်လျှပ်စီး၏ √3 ဆ (Il = √3 × Ip) ဖြစ်ပါသည်။ စာမေးပွဲ တွက်ချက်မှုများတွင် √3 = 1.73 ဟုထား၍ တွက်ချက်ရပါသည်။

သုံးဖေ့စ်ပတ်လမ်း တစ်ခုလုံး၏ စုစုပေါင်း ပါဝါသုံးစွဲမှု P (W) ကို Y ဆက်သွယ်မှုဖြစ်စေ Δ ဆက်သွယ်မှုဖြစ်စေ P = √3 × Vl × Il × cosφ ပုံသေနည်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဖေ့စ် 1 ခုစာ လျှပ်ခံပါဝါသုံးစွဲမှု၏ 3 ဆဖြစ်သော P = 3 × Ip² × R ဖြင့်လည်းကောင်း အလွယ်တကူ ရှာဖွေနိုင်ပါသည်။

သုံးဖေ့စ် 3 ကြိုးစနစ် AC ပတ်လမ်းများ (Y ဆက်သွယ်မှုနှင့် Δ ဆက်သွယ်မှုတို့၏ ဗို့အား၊ လျှပ်စီးနှင့် သုံးဖေ့စ်ပါဝါ)

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • Y ဆက်သွယ်မှု (စတား) - လျှပ်စီးချင်း တူညီပြီး Il = Ip၊ လိုင်းဗို့အားသည် ဖေ့စ်ဗို့အား၏ √3 ဆ Vl = √3 × Vp ဖြစ်သည်။

  • Δ ဆက်သွယ်မှု (ဒယ်လ်တာ) - ဗို့အားချင်း တူညီပြီး Vl = Vp၊ လိုင်းလျှပ်စီးသည် ဖေ့စ်လျှပ်စီး၏ √3 ဆ Il = √3 × Ip ဖြစ်သည် (√3 = 1.73)။

  • သုံးဖေ့စ် ပါဝါသုံးစွဲမှုကို P = √3 × Vl × Il × cosφ သို့မဟုတ် ဖေ့စ် 1 ခုစာ၏ 3 ဆ P = 3 × Ip² × R (W) ဖြင့် တွက်ချက်သည်။

  • ဥပမာ - ဖေ့စ် 1 ခု၏ အင်ပီးဒန့်စ် Z = 8 Ω (R = 6.4 Ω၊ ပါဝါဖက်တာ cosφ = 0.8) ရှိသော Δ ဆက်သွယ်မှု ဝန်အားသို့ လိုင်းဗို့အား 200 V ပေးသွင်းသည့်အခါ → ဖေ့စ်လျှပ်စီး Ip = 200 ÷ 8 = 25 A၊ လိုင်းလျှပ်စီး Il = 1.73 × 25 = 43.25 A၊ သုံးဖေ့စ်ပါဝါ P = 3 × 25 × 25 × 6.4 = 12,000 W (12 kW)

  • ဥပမာ - Y ဆက်သွယ်မှုတွင် ဖေ့စ်ဗို့အား Vp = 100 V၊ ဖေ့စ် 1 ခု၏ အင်ပီးဒန့်စ် Z = 5 Ω (ပါဝါဖက်တာ cosφ = 0.8) ဖြစ်သည့်အခါ → လိုင်းဗို့အား Vl = 1.73 × 100 = 173 V၊ လိုင်းလျှပ်စီး Il = 100 ÷ 5 = 20 A၊ သုံးဖေ့စ်ပါဝါ P = 3 × 100 × 20 × 0.8 = 4,800 W
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
စတားဆက်သွယ်မှု (スター結線 / Y結線)
ဒယ်လ်တာဆက်သွယ်မှု (デルタ結線 / Δ結線)
လိုင်းဗို့အားနှင့် ဖေ့စ်ဗို့အား (線間電圧と相電圧)
လိုင်းလျှပ်စီးနှင့် ဖေ့စ်လျှပ်စီး (線電流と相電流)

စာမေးပွဲတွင် မကြာခဏမေးလေ့ရှိသော အချက်များနှင့် မှတ်သားနည်းများ

မေးခွန်း 2 ဝါယာကြိုးခုခံမှုတွင် မေးခွန်းက ပေးထားသည်မှာ ဖြတ်ပိုင်းဧရိယာ A (mm²) လား သို့မဟုတ် အချင်း D (mm) လားဆိုသည်ကို အမြဲစစ်ဆေးပါ။ အချင်း D သည် 2 ဆ ဖြစ်ပါက ဖြတ်ပိုင်းဧရိယာမှာ 2² = 4 ဆ ဖြစ်သွားသောကြောင့် ခုခံမှုမှာ 1/2 မဟုတ်ဘဲ 1/4 ဖြစ်သွားပါသည်။

မေးခွန်း 3 အပူပမာဏ တွက်ချက်မှုတွင် 1 kWh = 3,600 kJ နှင့် ရေ၏ သီးခြားအပူ 4.2 kJ/(kg·K) တို့ကို အလွတ်ကျက်ထားပါက ပုံသေနည်းထဲ အစားသွင်းရုံဖြင့် ဖြေရှင်းနိုင်ပါသည်။ မေးခွန်း 4 AC ပတ်လမ်းတွင် 3 : 4 : 5 သို့မဟုတ် 6 : 8 : 10 ထောင့်မှန်တြိဂံ ဆွဲကြည့်ရုံဖြင့် အင်ပီးဒန့်စ်နှင့် ပါဝါဖက်တာကို စိတ်တွက်ဖြင့် ရရှိနိုင်ပါသည်။

မေးခွန်း 5 သုံးဖေ့စ် AC အတွက် ပုံသဏ္ဌာန်ကို မြင်ယောင်၍ မှတ်သားပါ - Y ဆက်သွယ်မှုသည် လိုင်းမှ ဖေ့စ်သို့ လမ်းကြောင်းတစ်ဆက်တည်း ဖြစ်သဖြင့် လျှပ်စီးတူသည် (Il = Ip၊ ဗို့အား √3 ဆ)၊ Δ ဆက်သွယ်မှုသည် လိုင်းနှစ်ခုကြား ပြိုင်ဆက်သဖွယ် ညှပ်ထားသဖြင့် ဗို့အားတူသည် (Vl = Vp၊ လျှပ်စီး √3 ဆ) ဟု မှတ်ထားပါက လုံးဝ မရောထွေးနိုင်တော့ပါ။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ပြိုင်ဆက် စုပေါင်းလျှပ်ခံ - 2 ခုဆိုလျှင် ပေါင်းလဒ်ပေါ် မြှောက်လဒ်တင် (R1 × R2) ÷ (R1 + R2)၊ တူညီသောလျှပ်ခံ R အရေအတွက် n ခုဆိုလျှင် R ÷ n။

  • ဘရစ်ချ် မျှခြေအခြေအနေ - ဂယ်လ်ဗာနိုမီတာ လျှပ်စီး 0 A ဖြစ်သည့်အခါ မျက်နှာချင်းဆိုင်အနားများ၏ မြှောက်လဒ် R1 × R4 = R2 × R3 တူညီသည်။

  • အဝိုင်းကြိုး၏ ခုခံမှု - အလျား L နှင့် တိုက်ရိုက်အချိုးကျပြီး အချင်း D ၏ နှစ်ထပ်ကိန်း D² နှင့် ပြောင်းပြန်အချိုးကျသည် (အချင်း 2 ဆ၊ အလျား 4 ဆ ဖြစ်လျှင် မူလကြိုးနှင့် ခုခံမှုတူသည်)။

  • အပူပမာဏနှင့် လျှပ်စစ်စွမ်းအင် - 1 kWh = 3,600 kJ၊ ရေအပူချိန်မြှင့်ရန် အပူပမာဏ Q = 4.2 × ဒြပ်ထု m × အပူချိန်ကွာခြားချက် Δt (kJ)။

  • AC နှင့် သုံးဖေ့စ် - 6 Ω နှင့် 8 Ω စုပေါင်းလျှင် 10 Ω / Y ဆက်သွယ်မှုမှာ Vl = √3Vp, Il = Ip ဖြစ်ပြီး Δ ဆက်သွယ်မှုမှာ Vl = Vp, Il = √3Ip (√3 = 1.73) ဖြစ်သည်။
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
ပေါင်းလဒ်ပေါ် မြှောက်လဒ်တင်နည်း (和分の積)
3 : 4 : 5 ထောင့်မှန်တြိဂံ (3対4対5の直角三角形)
1 kWh = 3,600 kJ ပြောင်းလဲကိန်း
သုံးဖေ့စ် ပါဝါ (三相電力 P = √3VlIlcosφ)

အခြေခံ လျှပ်စစ်သီအိုရီ

ဤအခန်းကို app တွင် လေ့ကျင့်ပါ

တရားဝင် ကိုးကားချက်များ

Zalo