အဆောက်အအုံ ဖွဲ့စည်းပုံ (ဖွဲ့စည်းပုံစနစ်များ၊ ဝန်နှင့် ဒဏ်အားများ၊ RC ဖွဲ့စည်းပုံနှင့် အုတ်မြစ်များ)

建築構造けんちくこうぞうの分類ぶんるいと各構造かくこうぞうの特徴とくちょう

အဆောက်အအုံ ဖွဲ့စည်းပုံ အမျိုးအစားခွဲခြားခြင်းနှင့် ဖွဲ့စည်းပုံတစ်ခုစီ၏ ထူးခြားချက်များ

建築物けんちくぶつの骨組ほねぐみは、用もちいる主体材料しゅたいざいりょうによって「木構造もっこうぞう（W造ぞう）」「鉄骨構造てっこつこうぞう（S造ぞう）」「鉄筋てっきんコンクリート構造こうぞう（RC造ぞう）」「鉄骨鉄筋てっこつてっきんコンクリート構造こうぞう（SRC造ぞう）」などに分類ぶんるいされます。

အဆောက်အအုံများ၏ ကိုယ်ထည်ဘောင်ကို အဓိကအသုံးပြုသော ပစ္စည်းအလိုက် သစ်သားအဆောက်အအုံ (木構造 W造)၊ သံမဏိဘောင် အဆောက်အအုံ (鉄骨構造 S造)၊ သံကူကွန်ကရစ် အဆောက်အအုံ (鉄筋コンクリート構造 RC造) နှင့် သံမဏိဘောင် သံကူကွန်ကရစ် အဆောက်အအုံ (鉄骨鉄筋コンクリート構造 SRC造) စသည်ဖြင့် ခွဲခြားထားပါသည်။

RC造ぞうは鉄筋てっきんとコンクリートを一体化いったいかさせた一体式構造いったいしきこうぞうであり、耐火性たいかせい・耐久性たいきゅうせい・遮音性しゃおんせい・造形ぞうけいの自由度じゆうどに優すぐれる一方いっぽう、建物たてものの自重じじゅう（固定荷重こていかじゅう）が大おおきく工事期間こうじきかんが長ながい特徴とくちょうがあります。

RC အဆောက်အအုံသည် သံချောင်းနှင့် ကွန်ကရစ်ကို တစ်သားတည်းပေါင်းစပ်ထားသော တစ်ဆက်တည်းဖွဲ့စည်းပုံဖြစ်ပြီး မီးဒဏ်ခံနိုင်ရည်၊ တာရှည်ခံမှု၊ အသံလုံမှုနှင့် ပုံသဏ္ဌာန်ဖော်နိုင်မှုတို့တွင် သာလွန်ကောင်းမွန်သော်လည်း အဆောက်အအုံ၏ ကိုယ်ပိုင်အလေးချိန် (အသေဝန် 固定荷重) ကြီးမားပြီး တည်ဆောက်ချိန် ကြာမြင့်သည့် ထူးခြားချက်ရှိပါသည်။

S造ぞうは軽かるくて粘ねばり強づよく大だいスパンや高層建築こうそうけんちくに向むきますが、鋼材こうざいは熱ねつに弱よわく約やく500℃で強度きょうどが半減はんげんするため「耐火被覆たいかひふく」が必要ひつようです。SRC造ぞうは鉄骨てっこつの周囲しゅういに鉄筋てっきんとコンクリートを巻まき、高たかい耐震性たいしんせいと「じん性せい（粘ねばり強づよさ）」を発揮はっきします。

သံမဏိဘောင် (S) အဆောက်အအုံသည် ပေါ့ပါးပြီး ကွေးညွှတ်ခံနိုင်ရည်ကောင်းမွန်ကာ တိုင်ကြားအကွာအဝေးကြီးသော အဆောက်အအုံများနှင့် အထပ်မြင့်အဆောက်အအုံများအတွက် သင့်လျော်သော်လည်း သံမဏိသည် အပူဒဏ်မခံနိုင်ဘဲ 500℃ ခန့်တွင် ခံနိုင်ရည်အား ထက်ဝက်ခန့် ကျဆင်းသွားသောကြောင့် မီးခံအလွှာဖုံးအုပ်ခြင်း (耐火被覆) လိုအပ်ပါသည်။ SRC အဆောက်အအုံသည် သံမဏိဘောင်ပတ်လည်၌ သံချောင်းနှင့် ကွန်ကရစ် ဖုံးအုပ်ထားခြင်းဖြစ်ပြီး မြင့်မားသော ငလျင်ဒဏ်ခံနိုင်ရည်နှင့် ကွေးညွှတ်ခံနိုင်ရည် (じん性) ကို ပေးစွမ်းပါသည်။

また部材ぶざいの組くみ方かたにより、柱はしらと梁はりの接合部せつごうぶを剛接合ごうせつごうにした「ラーメン構造こうぞう」、柱はしらや梁はりを設もうけず耐力壁たいりょくへきと床版しょうばんだけで支ささえる「壁式構造かべしきこうぞう」、三角形さんかくけいの骨組ほねぐみをピン接合せつごうした「トラス構造こうぞう」に分わけられます。

ထို့ပြင် အစိတ်အပိုင်းများ ဆက်သွယ်တည်ဆောက်ပုံအလိုက် တိုင်နှင့် ယက်မ ဆုံမှတ်များကို အသေဆက်ထားသော တောင့်တင်းဆက်ဘောင် အဆောက်အအုံ (ラーメン構造)၊ တိုင်နှင့် ယက်မ မထားရှိဘဲ ဝန်ထမ်းနံရံနှင့် ကြမ်းခင်းပြားများဖြင့်သာ ထမ်းပိုးသော နံရံထမ်း အဆောက်အအုံ (壁式構造) နှင့် တြိဂံပုံဘောင်များကို ပင်န်ဆက် (ピン接合) ဆက်ထားသော တြိဂံဘောင်ဆက် အဆောက်အအုံ (トラス構造) ဟူ၍ ခွဲခြားထားပါသည်။

鉄筋てっきんコンクリート構造こうぞうが成立せいりつする4つの理由りゆう

သံကူကွန်ကရစ် အဆောက်အအုံ (RC) တည်မြဲအောင်မြင်ရသည့် အခြေခံအကြောင်းရင်း 4 ချက်

コンクリートは「圧縮力あっしゅくりょくには強つよいが、引張力ひっぱりりょくには弱よわい（引張強度ひっぱりきょうどは圧縮強度あっしゅくきょうどの約やく10分ぶんの1）」という性質せいしつを持もちます。逆ぎゃくに鉄筋てっきんは引張力ひっぱりりょくに大変強たいへんつよい材料ざいりょうですが、細長ほそながいため圧縮力あっしゅくりょくだけでも座屈ざくつしやすい性質せいしつがあります。

ကွန်ကရစ်သည် ဖိအား (圧縮力) ကို ကောင်းစွာခံနိုင်သော်လည်း ဆွဲအား (引張力) တွင် အားနည်းသော (ဆွဲအားခံနိုင်ရည်သည် ဖိအားခံနိုင်ရည်၏ 1/10 ခန့်သာရှိသော) ဂုဏ်သတ္တိရှိပါသည်။ ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် သံချောင်းသည် ဆွဲအားကို အလွန်ကောင်းစွာ ခံနိုင်သော်လည်း သေးသွယ်ရှည်လျားသောကြောင့် ဖိအားတစ်ခုတည်း သက်ရောက်ပါက အလွယ်တကူ ကွေးညွှတ်ပုံပျက် (座屈) လွယ်သော ဂုဏ်သတ္တိရှိပါသည်။

RC構造こうぞうが一体いったいとして成立せいりつする第だい1の理由りゆうは、この2つの材料ざいりょうが互たがいの弱点じゃくてんを補おぎない、圧縮力あっしゅくりょくを主おもにコンクリートが、引張力ひっぱりりょくを鉄筋てっきんが分担ぶんたんできることです。

RC ဖွဲ့စည်းပုံ တစ်သားတည်း ရပ်တည်နိုင်သည့် ပထမအကြောင်းရင်းမှာ ဤပစ္စည်းနှစ်မျိုးသည် တစ်ခု၏အားနည်းချက်ကို တစ်ခုက အပြန်အလှန်ဖြည့်ဆည်းပေးပြီး ဖိအားကို အဓိကအားဖြင့် ကွန်ကရစ်က ခံယူကာ ဆွဲအားကို သံချောင်းက ခွဲဝေခံယူနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။

第だい2の理由りゆうは、異形鉄筋いけいてっきんの節ふしとコンクリートの間あいだに強つよい「付着力ふちゃくりょく」が働はたらき、外力がいりょくを受うけても両者りょうしゃが滑すべらず一体いったいとなって変形へんけい・抵抗ていこうすることです。第だい3の理由りゆうは、常温じょうおんでの「線膨張係数せんぼうちょうけいすう（熱膨張率ねつぼうちょうりつ）」が両者りょうしゃとも約やく1.0×10のマイナス5乗じょう／℃とほぼ等ひとしいことです。

ဒုတိယအကြောင်းရင်းမှာ အရစ်ပါသံချောင်း၏ ကန့်လန့်ဖြတ်အဆစ်များ (節) နှင့် ကွန်ကရစ်ကြားတွင် ပြင်းထန်သော တွယ်ကပ်အား (付着力) ရှိသောကြောင့် ပြင်ပအား သက်ရောက်သည့်တိုင် နှစ်မျိုးလုံး ချော်မထွက်ဘဲ တစ်သားတည်း ပုံပျက်ခုခံနိုင်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ တတိယအကြောင်းရင်းမှာ သာမန်အပူချိန်၌ အပူကြောင့် အလျားလိုက် ပွယောင်းမှုကိန်း (線膨張係数) သည် နှစ်မျိုးလုံးတွင် 1.0×10^−5 /℃ ခန့်ဖြင့် တူညီနီးပါး ရှိသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။

第だい4の理由りゆうは、強つよいアルカリ性せい（pH12〜13程度ていど）のコンクリートが鉄筋てっきんの表面ひょうめんに不動態被膜ふどうたいひまくを作つくって錆さび（腐食ふしょく）を防ふせぎ、火災時かさいじの熱ねつからも鉄筋てっきんを守まもる保護材ほございとして働はたらくことです。

စတုတ္ထအကြောင်းရင်းမှာ ပြင်းထန်သော အယ်လ်ကာလီဓာတ် (アルカリ性 — pH 12–13 ခန့်) ရှိသည့် ကွန်ကရစ်သည် သံချောင်းမျက်နှာပြင်ပေါ်၌ သံချေးတက်ခြင်း ကာကွယ်သည့် အလွှာပါး (不動態被膜) ကို ဖြစ်ပေါ်စေပြီး သံချေးတက်ခြင်းကို ကာကွယ်ပေးသည့်အပြင် မီးလောင်ချိန် အပူဒဏ်မှလည်း သံချောင်းကို ကာကွယ်ပေးသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။

建築物けんちくぶつに作用さようする荷重かじゅうおよび外力がいりょく

အဆောက်အအုံပေါ်သို့ သက်ရောက်သော ဝန်များနှင့် ပြင်ပအားများ

建築物けんちくぶつには常時じょうじまたは災害時さいがいじにさまざまな力ちからが作用さようします。建築基準法施行令けんちくきじゅんほうしこうれいでは、これらを「固定荷重こていかじゅう」「積載荷重せきさいかじゅう」「積雪荷重せきせつかじゅう」「風圧力ふうあつりょく」「地震力じしんりょく」などに区分くぶんして構造計算こうぞうけいさんを行おこないます。

အဆောက်အအုံများပေါ်သို့ ပုံမှန်အချိန် သို့မဟုတ် သဘာဝဘေးအန္တရာယ် ကျရောက်ချိန်တွင် အားအမျိုးမျိုး သက်ရောက်ပါသည်။ အဆောက်အအုံ စံချိန်စံညွှန်းဥပဒေ နည်းဥပဒေတွင် ၎င်းတို့ကို အသေဝန် (固定荷重)၊ တင်ဆောင်ဝန် (積載荷重)၊ ဆီးနှင်းဝန် (積雪荷重)၊ လေဖိအား (風圧力) နှင့် ငလျင်အား (地震力) စသည်ဖြင့် ခွဲခြား၍ ဖွဲ့စည်းပုံတွက်ချက်မှု ပြုလုပ်ပါသည်။

「固定荷重こていかじゅう（死荷重しかじゅう）」とは、柱はしら・梁はり・床ゆか・壁かべ・屋根やね・仕上しあげ材ざいなど建築物自体けんちくぶつじたいの重おもさです。一方いっぽう、「積載荷重せきさいかじゅう（活荷重かつかじゅう）」とは、建物内たてものないの人ひと・家具かぐ・物品ぶっぴん・車両しゃりょうなど移動可能いどうかのうなものの鉛直荷重えんちょくかじゅうです。

အသေဝန် (固定荷重 / 死荷重) ဆိုသည်မှာ တိုင်၊ ယက်မ၊ ကြမ်းခင်း၊ နံရံ၊ အမိုးနှင့် အချောသတ်ပစ္စည်းများ အပါအဝင် အဆောက်အအုံကိုယ်တိုင်၏ အလေးချိန် ဖြစ်ပါသည်။ တစ်ဖက်တွင် အရှင်ဝန် / တင်ဆောင်ဝန် (積載荷重 / 活荷重) ဆိုသည်မှာ အဆောက်အအုံအတွင်းရှိ လူ၊ ပရိဘောဂ၊ ပစ္စည်းများနှင့် ယာဉ်များကဲ့သို့ ရွှေ့ပြောင်းနိုင်သော အရာများ၏ ဒေါင်လိုက်ဝန် ဖြစ်ပါသည်။

「長期荷重ちょうきかじゅう」には常時作用じょうじさようする固定荷重こていかじゅうと積載荷重せきさいかじゅう（多雪区域たせつくいきでは長期積雪荷重ちょうきせきせつかじゅうも含ふくむ）があり、「短期荷重たんきかじゅう」には暴風時ぼうふうじの風圧力ふうあつりょくや大地震時だいじしんじの地震力じしんりょく、大雪時おおゆきじの積雪荷重せきせつかじゅうが該当がいとうします。

ရေရှည်သက်ရောက်ဝန် (長期荷重) တွင် အမြဲတမ်းသက်ရောက်နေသော အသေဝန်နှင့် တင်ဆောင်ဝန် (ဆီးနှင်းထူထပ်သောဒေသများ၌ ရေရှည်ဆီးနှင်းဝန် အပါအဝင်) ပါဝင်ပြီး ရေတိုသက်ရောက်ဝန် (短期荷重) တွင် မုန်တိုင်းတိုက်ချိန် လေဖိအား၊ ငလျင်ကြီးလှုပ်ချိန် ငလျင်အားနှင့် ဆီးနှင်းကြီးကျချိန် ဆီးနှင်းဝန်တို့ ပါဝင်ပါသည်။

風圧力ふうあつりょくや地震力じしんりょくは主おもに横方向よこほうこうから作用さようする「水平力すいへいりょく」であり、地震力じしんりょくの大おおきさは「建物たてものの固定荷重こていかじゅうと積載荷重せきさいかじゅうの和わ」に「地震層じしんそうせん断力係数だんりょくけいすう」を乗じょうじて求もとめます。そのため建物たてものが重おもいほど作用さようする地震力じしんりょくも大おおきくなります。

လေဖိအားနှင့် ငလျင်အားတို့သည် အဓိကအားဖြင့် ဘေးတိုက်သက်ရောက်သော အလျားလိုက်အားများ (水平力) ဖြစ်ကြပြီး ငလျင်အားပမာဏကို အဆောက်အအုံ၏ အသေဝန်နှင့် တင်ဆောင်ဝန် ပေါင်းလဒ်အား ငလျင်အလွှာဖြတ်အားကိန်းဖြင့် မြှောက်၍ ရှာဖွေပါသည်။ ထို့ကြောင့် အဆောက်အအုံ လေးလံလေလေ သက်ရောက်သော ငလျင်အားလည်း ပိုမိုကြီးမားလေ ဖြစ်ပါသည်။

力ちからの合成ごうせい・つり合あいとモーメント・偶力ぐうりょくの計算けいさん

အားများပေါင်းစပ်ခြင်း၊ မျှခြေညီခြင်းနှင့် မိုမန့် / အပြိုင်အားစုံတွဲ တွက်ချက်ခြင်း

力ちからの性質せいしつを決きめるには「力ちからの大おおきさ」「力ちからの向むき」「作用点さようてん（作用線さようせん）」の3つが必要ひつようであり、これを「力ちからの三要素さんようそ」といいます。1点てんに働はたらく2つの力ちからは「力ちからの平行四辺形へいこうしへんけいの法則ほうそく」によって1つの合力ごうりょくに合成ごうせいできます。

အားတစ်ခု၏ ဂုဏ်သတ္တိကို သတ်မှတ်ရန် အားပမာဏ (大きさ)၊ အားဦးတည်ရာ (向き) နှင့် သက်ရောက်မှတ် (作用点) ဟူသော အချက် 3 ချက် လိုအပ်ပြီး ၎င်းကို အား၏ အခြေခံအချက် 3 ချက် (力の三要素) ဟု ခေါ်ပါသည်။ အမှတ်တစ်ခုတည်းသို့ သက်ရောက်နေသော အား 2 ခုကို အားများ၏ အနားပြိုင်စတုဂံနိယာမ (力の平行四辺形の法則) ဖြင့် စုပေါင်းအား (合力) တစ်ခုတည်းအဖြစ် ပေါင်းစပ်နိုင်ပါသည်။

例たとえば1点てんで直角ちょっかくに交まじわる水平力すいへいりょく3kNと鉛直力えんちょくりょく4kNが働はたらくとき、合力ごうりょくRの大おおきさは三平方さんへいほうの定理ていりより「3の2乗じょう＋4の2乗じょう＝25」の平方根へいほうこんとなり、R＝5kNと求もとめられます。

ဥပမာအားဖြင့် အမှတ်တစ်ခုတွင် ထောင့်မှန်ကျဆုံနေသော အလျားလိုက်အား 3 kN နှင့် ဒေါင်လိုက်အား 4 kN သက်ရောက်သည့်အခါ စုပေါင်းအား R ၏ ပမာဏမှာ ပိုက်သာဂိုရပ်စ် သီအိုရီအရ (3^2 + 4^2 = 25) ၏ နှစ်ထပ်ကိန်းရင်းဖြစ်ပြီး R = 5 kN ဟု ရရှိပါသည်။

ある点てんOのまわりで物体ぶったいを回転かいてんさせようとする働はたらきを「力ちからのモーメント（M）」といい、力ちからの大おおきさP（NまたはkN）と、回転中心かいてんちゅうしんOから力ちからの作用線さようせんにおろした垂直距離すいちょくきょりL（腕うでの長ながさ）の積せき「M＝P×L」で計算けいさんします。

အမှတ် O တစ်ခုကို ဗဟိုပြု၍ အရာဝတ္ထုတစ်ခုအား လှည့်ပတ်စေလိုသော စွမ်းရည်ကို အား၏ လှည့်အားမိုမန့် (力のモーメント M) ဟုခေါ်ပြီး အားပမာဏ P (N သို့မဟုတ် kN) နှင့် လှည့်ဗဟိုမှတ် O မှ အားသက်ရောက်မျဉ်းသို့ ထောင့်မှန်ကျအကွာအဝေး L (လက်တံအလျား) တို့၏ မြှောက်လဒ် M = P × L ဖြင့် တွက်ချက်ပါသည်။

また、大おおきさが等ひとしく向むきが反対はんたいで平行へいこうな2つの力ちからPが距離きょりLだけ離はなれて働はたらく組くみを「偶力ぐうりょく」といいます。偶力ぐうりょくは物体ぶったいを移動いどうさせる合力ごうりょくはゼロで、純粋じゅんすいな回転作用かいてんさよう（偶力ぐうりょくモーメントM＝P×L）だけを生しょうじさせます。

ထို့ပြင် ပမာဏတူညီပြီး ဦးတည်ရာဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သော အပြိုင်အား P 2 ခု အကွာအဝေး L ခြား၍ သက်ရောက်နေသော အတွဲကို ဆန့်ကျင်ဘက် အပြိုင်အားစုံတွဲ (偶力) ဟု ခေါ်ပါသည်။ အပြိုင်အားစုံတွဲသည် အရာဝတ္ထုကို ရွေ့လျားစေသော စုပေါင်းအား သုညဖြစ်ပြီး သန့်စင်သော လှည့်ပတ်မှု (မိုမန့် M = P × L) ကိုသာ ဖြစ်ပေါ်စေပါသည်။

部材内部ぶざいないぶに生しょうじる応力おうりょくと梁はりの引張側ひっぱりがわ・圧縮側あっしゅくがわ

အစိတ်အပိုင်းအတွင်း ဖြစ်ပေါ်သော ဒဏ်အားများနှင့် ယက်မ၏ ဆွဲအားခံရသည့်ဘက် / ဖိအားခံရသည့်ဘက်

外力がいりょくを受うけた部材ぶざいの内部ないぶに働はたらく抵抗力ていこうりょく（内力ないりょく）には、部材軸方向ぶざいじくほうこうに働はたらく「軸方向力じくほうこうりょく（圧縮力あっしゅくりょく・引張力ひっぱりりょく）」、部材ぶざいを曲まげようとする「曲まげモーメント」、断面だんめんをずらして切断せつだんしようとする「せん断力だんりょく」の3つがあります。

ပြင်ပအား သက်ရောက်ခံရသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု၏ အတွင်းပိုင်း၌ ဖြစ်ပေါ်သော ခုခံအား (အတွင်းအားများ) တွင် အစိတ်အပိုင်းဝင်ရိုးတစ်လျှောက် သက်ရောက်သော ဝင်ရိုးတစ်လျှောက်အား (軸方向力 — ဖိအားနှင့် ဆွဲအား)၊ အစိတ်အပိုင်းကို ကွေးညွှတ်စေသော ကွေးညွှတ်မိုမန့် (曲げモーメント) နှင့် ဖြတ်ပိုင်းကို လျှောတိုက်ဖြတ်တောက်စေသော ဖြတ်အား (せん断力) ဟူ၍ 3 မျိုး ရှိပါသည်။

両端りょうたんを支点してんで支ささえた「単純梁たんじゅんばり」の中央ちゅうおうに下向したむきの集中荷重しゅうちゅうかじゅうPが働はたらくと、梁はりは下したに凸とつにたわみ、中央部ちゅうおうぶでは「上側うえがわが圧縮側あっしゅくがわ、下側したがわが引張側ひっぱりがわ」となります。曲まげモーメント図ずは荷重点かじゅうてんを頂点ちょうてんとする三角形さんかくけいとなります。

အစွန်းနှစ်ဖက်ကို ထောက်မှတ်ဖြင့် ထောက်ထားသော ရိုးရိုးထောက်ယက်မ (単純梁) ၏ အလယ်ဗဟိုသို့ အောက်ဘက်သို့ ဝန် P သက်ရောက်သောအခါ ယက်မသည် အောက်ဘက်သို့ ကွေးညွှတ်သွားပြီး အလယ်ပိုင်း၌ အပေါ်ဘက်ခြမ်းသည် ဖိအားခံရသည့်ဘက် (圧縮側)၊ အောက်ဘက်ခြမ်းသည် ဆွဲအားခံရသည့်ဘက် (引張側) ဖြစ်လာပါသည်။ ကွေးညွှတ်မိုမန့်ပုံမှာ ဝန်သက်ရောက်မှတ်တွင် ထိပ်ချွန်ဖြစ်နေသော တြိဂံပုံ ဖြစ်ပါသည်။

一方いっぽう、一端いったんを固定こていし他端たたんが自由じゆうな「片持かたもち梁ばり（キャンチレバー）」の先端せんたんに下向したむき荷重かじゅうが働はたらくと、梁全体はりぜんたいで「上側うえがわが引張側ひっぱりがわ、下側したがわが圧縮側あっしゅくがわ」となり、曲まげモーメントは固定端こていたんで最大さいだいとなります。そのため片持かたもち梁ばりや片持かたもちスラブでは「上端筋うわばきん」が主筋しゅきんとして極きわめて重要じゅうようです。

တစ်ဖက်တွင် အစွန်းတစ်ဖက်ကို အသေချုပ်ထားပြီး အခြားတစ်ဖက် လွတ်နေသော တစ်ဖက်ထောက် အစွန်းထွက်ယက်မ (片持ち梁 / キャンチレバー) ၏ ထိပ်ဖျားသို့ အောက်ဘက်သို့ ဝန်သက်ရောက်သောအခါ ယက်မတစ်ခုလုံး၌ အပေါ်ဘက်ခြမ်းသည် ဆွဲအားခံရသည့်ဘက် (引張側)၊ အောက်ဘက်ခြမ်းသည် ဖိအားခံရသည့်ဘက် (圧縮側) ဖြစ်လာပြီး ကွေးညွှတ်မိုမန့်မှာ အသေချုပ်ထားသောအစွန်း (固定端) တွင် အကြီးဆုံး ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် အစွန်းထွက်ယက်မနှင့် အစွန်းထွက်ကြမ်းခင်းပြားများတွင် အပေါ်သံချောင်း (上端筋) သည် အဓိကသံချောင်းအဖြစ် အလွန်အရေးကြီးပါသည်။

柱はしらと剛接合ごうせつごうされたラーメン構造こうぞうの大梁おおばり（両端固定梁りょうたんこていばり・連続梁れんぞくばり）では、鉛直荷重時えんちょくかじゅうじに「中央部ちゅうおうぶでは下側したがわが引張側ひっぱりがわ」となり、「両端りょうたんの柱際はしらぎわ（端部たんぶ）では上側うえがわが引張側ひっぱりがわ」となります。そのため梁中央はりちゅうおうでは下端筋したばきんを、梁端部はりたんぶでは上端筋うわばきんを多おおく配筋はいきんします。

တိုင်နှင့် အသေဆက်ထားသော တောင့်တင်းဆက်ဘောင် အဆောက်အအုံ (ラーメン構造) ၏ ယက်မကြီး (အစွန်းနှစ်ဖက်အသေချုပ်ယက်မ / တစ်ဆက်တည်းယက်မ) တွင် ဒေါင်လိုက်ဝန် သက်ရောက်ချိန်၌ အလယ်ပိုင်း (中央部) တွင် အောက်ဘက်ခြမ်းက ဆွဲအားခံရသည့်ဘက်ဖြစ်ပြီး အစွန်းနှစ်ဖက် တိုင်အနီး (端部) တွင် အပေါ်ဘက်ခြမ်းက ဆွဲအားခံရသည့်ဘက် ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် ယက်မအလယ်ပိုင်း၌ အောက်သံချောင်းကို ပိုမိုထည့်သွင်းပြီး ယက်မအစွန်းပိုင်း၌ အပေါ်သံချောင်းကို ပိုမိုထည့်သွင်း ဆင်ရပါသည်။

RC部材ぶざいの破壊性状はかいせいじょうとせん断補強筋だんほきょうきんの役割やくわり

RC အစိတ်အပိုင်းများ ပျက်စီးပုံသဘာဝနှင့် ဖြတ်အားခံအားဖြည့်သံချောင်းများ၏ အခန်းကဏ္ဍ

RC造ぞうの柱はしらや梁はりが地震時じしんじに大おおきな力ちからを受うけたときの破壊形式はかいけいしきには、主筋しゅきんが降伏こうふくして粘ねばり強づよく変形へんけいする「曲まげ破壊はかい（延性破壊えんせいはかい）」と、斜ななめひび割われが生しょうじて急激きゅうげきに耐力たいりょくを失うしなう「せん断破壊だんはかい（ぜい性破壊せいはかい）」があります。

RC တိုင်နှင့် ယက်မများ ငလျင်လှုပ်ချိန်၌ ကြီးမားသောအား သက်ရောက်ခံရသည့်အခါ ပျက်စီးပုံအမျိုးအစားများမှာ အဓိကသံချောင်း အလျှော့ပေးပြီး ကွေးညွှတ်ခံနိုင်ရည်ရှိစွာ ပုံပျက်သော ကွေးညွှတ်ပျက်စီးခြင်း (曲げ破壊 / 延性破壊) နှင့် ထောင့်ဖြတ်အက်ကြောင်းများ ဖြစ်ပေါ်ပြီး ရုတ်တရက် ခံနိုင်ရည်အား ပျောက်ဆုံးသွားသော ဖြတ်အားကြောင့် ပျက်စီးခြင်း (せん断破壊 / ぜい性破壊 — ကြွပ်ဆတ်ပျက်စီးခြင်း) တို့ ရှိပါသည်။

せん断破壊だんはかいや主筋しゅきんに沿そってコンクリートが割われる「付着割裂破壊ふちゃくかつれつはかい」が起おきると、建物たてものが一瞬いっしゅんで倒壊とうかいする危険きけんがあります。そのため耐震設計たいしんせっけいでは、せん断破壊だんはかいを防ふせいで曲まげ降伏こうふくを先行せんこうさせることが大原則だいげんそくです。

ဖြတ်အားကြောင့် ပျက်စီးခြင်း သို့မဟုတ် အဓိကသံချောင်းတစ်လျှောက် ကွန်ကရစ်ကွဲထွက်သွားသော တွယ်ကပ်မှုကွဲအက်ပျက်စီးခြင်း (付着割裂破壊) ဖြစ်ပွားပါက အဆောက်အအုံ ရုတ်တရက် ပြိုကျပျက်စီးနိုင်သည့် အန္တရာယ်ရှိပါသည်။ ထို့ကြောင့် ငလျင်ဒဏ်ခံဒီဇိုင်းတွင် ဖြတ်အားကြောင့် ပျက်စီးခြင်းကို ကာကွယ်ပြီး ကွေးညွှတ်အလျှော့ပေးမှု အရင်ဖြစ်ပေါ်စေရန်မှာ အဓိကမူဝါဒ ဖြစ်ပါသည်။

柱はしらの主筋周囲しゅきんしゅういに巻まく「帯筋おびきん（フープ）」および梁はりの主筋周囲しゅきんしゅういに巻まく「あばら筋きん（スターラップ）」は、斜ななめ方向ほうこうのせん断だんひび割われの拡大かくだいを防ふせぎ、せん断耐力だんたいりょくと変形能力へんけいのうりょく（じん性せい）を高たかめる重要じゅうような役割やくわりを担にないます。

တိုင်၏ အဓိကသံချောင်းပတ်လည်တွင် ပတ်ထားသော တိုင်ကွင်းသံချောင်း (帯筋 / フープ) နှင့် ယက်မ၏ အဓိကသံချောင်းပတ်လည်တွင် ပတ်ထားသော ယက်မကွင်းသံချောင်း (あばら筋 / スターラップ) တို့သည် ထောင့်ဖြတ်ဦးတည်ရာ ဖြတ်အားအက်ကြောင်းများ ကျယ်ပြန့်လာခြင်းကို ကာကွယ်ပေးပြီး ဖြတ်အားခံနိုင်ရည်နှင့် ပုံပျက်ခံနိုင်စွမ်း (じん性) ကို မြှင့်တင်ပေးသည့် အရေးကြီးသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ပါသည်။

さらに帯筋おびきんやあばら筋きんは、内部ないぶのコアコンクリートを周囲しゅういから拘束こうそくして圧縮靭性あっしゅくじんせいを高たかめるとともに、圧縮力あっしゅくりょくを受うける主筋しゅきんが外側そとがわへはらみ出だす「座屈ざくつ」を抑おさえ、主筋位置しゅきんいちを正確せいかくに保持ほじする働はたらきもあります。

ထို့ပြင် တိုင်ကွင်းသံချောင်းနှင့် ယက်မကွင်းသံချောင်းများသည် အတွင်းပိုင်း ကွန်ကရစ် (コアコンクリート) ကို ပတ်လည်မှ ထိန်းချုပ်ပေးခြင်းဖြင့် ဖိအားခံနိုင်ရည်ကို မြှင့်တင်ပေးသည့်အပြင် ဖိအားသက်ရောက်ခံရသော အဓိကသံချောင်းများ အပြင်ဘက်သို့ ဖောင်းထွက်ကွေးညွှတ်ခြင်း (座屈) ကို တားဆီးပေးပြီး အဓိကသံချောင်းတည်နေရာကို တိကျစွာ ထိန်းသိမ်းပေးပါသည်။

基礎構造きそこうぞうの種類しゅるい（直接基礎ちょくせつきそ・杭基礎くいきそ）と地盤じばん

အုတ်မြစ်ဖွဲ့စည်းပုံ အမျိုးအစားများ (တိုက်ရိုက်အုတ်မြစ်နှင့် ပိုင်တိုင်အုတ်မြစ်) နှင့် မြေသားအခြေအနေ

建物たてものの荷重かじゅうを地盤じばんへ安全あんぜんに伝つたえる下部構造かぶこうぞうを「基礎きそ」といい、支持形式しじけいしきによって浅あさい良質地盤りょうしつじばんに直接支ちょくせつささえる「直接基礎ちょくせつきそ」と、深ふかい支持層しじそうまで杭くいを打うち込こむ「杭基礎くいきそ」に大別たいべつされます。

အဆောက်အအုံ၏ ဝန်ကို မြေသားသို့ ဘေးကင်းစွာ လွှဲပြောင်းပေးသော အောက်ပိုင်းဖွဲ့စည်းပုံကို အုတ်မြစ် (基礎) ဟုခေါ်ပြီး ထမ်းပိုးပုံစနစ်အလိုက် အပေါ်ယံ မြေသားကောင်းပေါ်၌ တိုက်ရိုက်ထောက်မသော တိုက်ရိုက်အုတ်မြစ် (直接基礎) နှင့် နက်ရှိုင်းသော မြေသားမာလွှာအထိ ပိုင်တိုင်ရိုက်သွင်းထောက်မသော ပိုင်တိုင်အုတ်မြစ် (杭基礎) ဟူ၍ အဓိက 2 မျိုး ခွဲခြားထားပါသည်။

直接基礎ちょくせつきそには、柱はしら1本ぽんごとに設もうける「独立どくりつフーチング基礎きそ」、壁かべや柱列ちゅうれつの下したに連続れんぞくさせる「布基礎ぬのきそ（連続れんぞくフーチング基礎きそ）」、建物下部全面たてものかぶぜんめんを厚あつい床版しょうばんで支ささえる「べた基礎きそ（マットスラブ基礎きそ）」があります。

တိုက်ရိုက်အုတ်မြစ်တွင် တိုင် 1 လုံးစီအောက်၌ သီးခြားစီပြုလုပ်သော သီးခြားဖိနပ်အုတ်မြစ် (独立フーチング基礎)၊ နံရံ သို့မဟုတ် တိုင်တန်းအောက်၌ တစ်ဆက်တည်းပြုလုပ်သော တစ်ဆက်တည်းအုတ်မြစ် (布基礎 / 連続フーチング基礎) နှင့် အဆောက်အအုံအောက်ခြေ မျက်နှာပြင်တစ်ခုလုံးကို အပြားထူကြီးဖြင့် ထမ်းပိုးသော ကြမ်းခင်းပြည့်အုတ်မြစ် (べた基礎 / マットスラブ基礎) တို့ ရှိပါသည်။

杭基礎くいきそは、杭先端くいせんたんを硬かたい支持地盤しじじばんに到達とうたつさせて支ささえる「支持杭しじぐい」と、杭周面くいしゅうめんと土つちとの摩擦力まさつりょくで支ささえる「摩擦杭まさつぐい」に分わけられます。また施工法せこうほうにより、工場製品こうじょうせいひんの「既製杭きせいぐい（PC杭くい・PHC杭くい・鋼管杭こうかんぐい）」と、現場げんばで掘削くっさくした孔あなに鉄筋てっきんかごを建たて込こんでコンクリートを打うつ「場所打ばしょうちコンクリート杭くい（アースドリル工法等こうほうとう）」があります。

ပိုင်တိုင်အုတ်မြစ်ကို ထမ်းပိုးပုံအလိုက် ပိုင်တိုင်ထိပ်ဖျားအား မာကျောသော မြေသားမာလွှာ (支持地盤) အထိ ရောက်ရှိစေ၍ ထမ်းပိုးသော အောက်ခံမြေမာထောက် ပိုင်တိုင် (支持杭) နှင့် ပိုင်တိုင်ဘေးမျက်နှာပြင်နှင့် မြေသားတို့၏ ပွတ်တိုက်အားဖြင့် ထမ်းပိုးသော ပွတ်တိုက်အားသုံး ပိုင်တိုင် (摩擦杭) ဟူ၍ ခွဲခြားပါသည်။ ထို့ပြင် တည်ဆောက်ပုံနည်းလမ်းအလိုက် စက်ရုံထုတ် အသင့်လုပ်ပိုင်တိုင် (既製杭 — PC ပိုင်၊ PHC ပိုင်၊ သံပိုက်ပိုင်) နှင့် လုပ်ငန်းခွင်၌ တူးဖော်ထားသော တွင်းအတွင်းသို့ သံချောင်းခြင်းတောင်း ချ၍ ကွန်ကရစ်လောင်းသော လုပ်ငန်းခွင်လောင်း ကွန်ကရစ်ပိုင်တိုင် (場所打ちコンクリート杭 — アースドリル工法 စသည်) တို့ ရှိပါသည်။

なお、ゆるい砂質地盤さしつじばんで地下水位ちかすいいが高たかい場所ばしょでは、大地震時だいじしんじの振動しんどうによって砂粒子すなりゅうしの間あいだの間隙水圧かんげきすいあつが急上昇きゅうじょうしょうし、地盤じばんが液体状えきたいじょうになって建物たてものが沈下ちんか・傾斜けいしゃする「液状化現象えきじょうかげんしょう」が起おきやすいため注意ちゅういが必要ひつようです。

ထို့ပြင် ပွယောင်းသော သဲမြေသားဖြစ်ပြီး မြေအောက်ရေမျက်နှာပြင် မြင့်မားသောနေရာများတွင် ငလျင်ကြီးလှုပ်ခတ်ချိန် တုန်ခါမှုကြောင့် သဲမှုန်များကြားရှိ ရေဖိအား ရုတ်တရက် မြင့်တက်လာပြီး မြေသားသည် အရည်ကဲ့သို့ ပြောင်းလဲကာ အဆောက်အအုံ နိမ့်ကျတိမ်းစောင်းသွားသည့် မြေသားအရည်ပျော်ခြင်းဖြစ်စဉ် (液状化現象) ဖြစ်ပွားလွယ်သောကြောင့် သတိပြုရန် လိုအပ်ပါသည်။

他構造たこうぞう（鉄骨造てっこつぞう・木造もくぞう・組積造そせきぞう）と屋根形状やねけいじょうの基礎知識きそちしき

အခြားဖွဲ့စည်းပုံများ (သံမဏိဘောင်၊ သစ်သား၊ အုတ်စီအဆောက်အအုံ) နှင့် အမိုးပုံသဏ္ဌာန်ဆိုင်ရာ အခြေခံဗဟုသုတ

技能検定ぎのうけんていの建築構造科目けんちくこうぞうかもくでは、RC造以外ぞういがいの一般建築構造いっぱんけんちくこうぞうも出題しゅつだいされます。鉄骨構造てっこつこうぞう（S造ぞう）の接合方法せつごうほうほうには「高力こうりょくボルト接合せつごう」「溶接接合ようせつせつごう」「普通ふつうボルト接合せつごう」があり、高力こうりょくボルト摩擦接合まさつせつごうは強つよく締しめ付つけた鋼板接触面こうはんせっしょくめんの摩擦力まさつりょくで応力おうりょくを伝つたえます。

ကျွမ်းကျင်မှုစစ်ဆေးရေးစာမေးပွဲ၏ အဆောက်အအုံဖွဲ့စည်းပုံ ဘာသာရပ်တွင် RC အဆောက်အအုံမှအပ အခြားအထွေထွေ အဆောက်အအုံဖွဲ့စည်းပုံများကိုလည်း မေးလေ့ရှိပါသည်။ သံမဏိဘောင် အဆောက်အအုံ (S造) ၏ ဆက်သွယ်ပုံနည်းလမ်းများတွင် ဆွဲအားမြင့်မူလီဆက်ခြင်း (高力ボルト接合)၊ ဂဟေဆက်ခြင်း (溶接接合) နှင့် သာမန်မူလီဆက်ခြင်းတို့ရှိပြီး ဆွဲအားမြင့်မူလီ ပွတ်တိုက်အားဆက်ခြင်းသည် တင်းကျပ်စွာ စုပ်ထားသော သံမဏိပြားမျက်နှာပြင်ချင်း ပွတ်တိုက်အားဖြင့် ဒဏ်အားကို လွှဲပြောင်းပေးပါသည်။

またS造ぞうの柱脚ちゅうきゃくやトラスの節点せってんなどで、斜材しゃざい（ブレース）や梁はりを取とり付つけるために用もちいる連結用鋼板れんけつようこうはんを「ガセットプレート」といい、H形鋼がたこうの断面だんめんは上下じょうげの水平板すいへいばんである「フランジ」と中央ちゅうおうの縦板たてばんである「ウェブ」で構成こうせいされます。

ထို့ပြင် S အဆောက်အအုံ၏ တိုင်ခြေ သို့မဟုတ် တြိဂံဘောင်ဆုံမှတ်များတွင် ထောင့်ဖြတ်ဒေါက်တန်း (ブレース) သို့မဟုတ် ယက်မများ တပ်ဆင်ရန် အသုံးပြုသော ဆက်သွယ်ရေးသံမဏိပြားကို ဂတ်ဆက်ပြား (ガセットプレート) ဟုခေါ်ပြီး H ပုံစံ သံမဏိဘောင် (H形鋼) ၏ ဖြတ်ပိုင်းကို အပေါ်နှင့်အောက် အလျားလိုက်အပြားဖြစ်သော ဖလန်းဂျ် (フランジ) နှင့် အလယ်ဒေါင်လိုက်အပြားဖြစ်သော ဝက်ဘ် (ウェブ) တို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားပါသည်။

木構造もっこうぞう（在来軸組工法ざいらいじくぐみこうほう）では、柱はしらと横架材おうかざい（土台どだい・胴差どうさし・桁けた）で囲かこまれた鉛直構面えんちょくこうめんに斜ななめ材ざいの「筋すじかい」を入いれて地震じしんや風かぜの水平力すいへいりょくに抵抗ていこうさせ、床組ゆかぐみや小屋組こやぐみの水平構面すいへいこうめんの隅角部ぐうかくぶには「火打ひうち材ざい」を斜ななめに設もうけて変形へんけいを防ふせぎます。

သစ်သားအဆောက်အအုံ (木構造 — ရိုးရာတိုင်နှင့်ယက်မနည်းလမ်း) တွင် တိုင်နှင့် အလျားလိုက်ဘောင်တန်းများ (အောက်ခံဘောင်တန်း 土台၊ အလယ်ဘောင်တန်း 胴差し၊ ထုတ်တန်း 桁) ဖြင့် ဝန်းရံထားသော ဒေါင်လိုက်နံရံပြင်၌ ထောင့်ဖြတ်ဒေါက်တန်း (筋かい) ထည့်သွင်း၍ ငလျင်နှင့် လေ၏ အလျားလိုက်အားကို ခုခံစေပြီး ကြမ်းခင်းဘောင်နှင့် အမိုးဒိုင်းဘောင်တို့၏ အလျားလိုက်ထောင့်စွန်းများတွင် ထောင့်ထိန်းတန်း (火打ち材) ကို ထောင့်ဖြတ်တပ်ဆင်၍ ပုံပျက်ခြင်းကို ကာကွယ်ပါသည်။

屋根やねの形状けいじょうでは、棟むねから2方向ほうこうへ流ながれる「切きりづま屋根やね」、大棟おおむねと4本ほんの隅棟すみむねをもち4方向ほうこうへ流ながれる「寄棟屋根よせむねやね」、1方向ほうこうのみに傾斜けいしゃする「片流かたながれ屋根やね」などを区別くべつします。また補強ほきょうコンクリートブロック造ぞうでは空洞部くうどうぶに縦筋たてきんを通とおしモルタルやコンクリートを充填じゅうてんして補強ほきょうします。

အမိုးပုံသဏ္ဌာန်များတွင် ခေါင်မိုးတန်းမှ 2 ဖက်သို့ ဆင်းသော နှစ်ဖက်ချအမိုး (切りづま屋根)၊ ပင်မခေါင်မိုးတန်းနှင့် ထောင့်ခေါင်မိုးတန်း 4 ခုပါရှိပြီး 4 ဖက်သို့ ဆင်းသော လေးဖက်ချအမိုး (寄棟屋根) နှင့် 1 ဖက်တည်းသို့သာ စောင်းဆင်းသော တစ်ဖက်ချအမိုး (片流れ屋根) တို့ကို ခွဲခြားသိရှိရပါမည်။ ထို့ပြင် အားဖြည့်ကွန်ကရစ်ဘလောက်တုံး အဆောက်အအုံတွင် အပေါက်အတွင်း ဒေါင်လိုက်သံချောင်းထည့်၍ မော်တာ သို့မဟုတ် ကွန်ကရစ် လောင်းထည့်အားဖြည့်ပါသည်။

試験しけんのツボ（建築構造けんちくこうぞう・力学りきがくと応力おうりょく・RC配筋原則はいきんげんそくの暗記あんきポイント）

စာမေးပွဲ အဓိကမှတ်သားဖွယ်ရာများ (အဆောက်အအုံဖွဲ့စည်းပုံ၊ မက္ကင်းနစ်နှင့် ဒဏ်အားများ၊ RC သံချောင်းဆင်ခြင်း မူဝါဒများ)

ラーメン構造こうぞうとトラス構造こうぞうの違ちがい、単純梁たんじゅんばりと片持かたもち梁ばりの応力分布おうりょくぶんぷ、柱はしらの座屈ざくつ、RC・S・SRC各構造かくこうぞうの要諦ようていをまとめます。

တောင့်တင်းဆက်ဘောင် (ラーメン構造) နှင့် တြိဂံဘောင်ဆက် (トラス構造) တို့၏ ကွာခြားချက်၊ ရိုးရိုးထောက်ယက်မနှင့် အစွန်းထွက်ယက်မတို့၏ ဒဏ်အားဖြန့်ကြက်ပုံ၊ တိုင်ကွေးညွှတ်ပုံပျက်ခြင်း (座屈) နှင့် RC, S, SRC ဖွဲ့စည်းပုံများ၏ အဓိကအချက်များကို စုစည်းထားပါသည်။

鉄筋てっきんとコンクリートが一体化いったいかする理由りゆう（線膨張係数せんぼうちょうけいすうとアルカリ性せい）や、梁はりの継手位置つぎていち・打継うちつぎ位置いちも頻出ひんしゅつです。

သံချောင်းနှင့် ကွန်ကရစ် တစ်သားတည်းပေါင်းစပ်နိုင်သည့် အကြောင်းရင်း (အပူကြောင့် ပွယောင်းမှုကိန်းနှင့် အယ်လ်ကာလီဓာတ်) နှင့် ယက်မဆက်ကြောင်းတည်နေရာ၊ ကွန်ကရစ်ဆက်လောင်းသည့် တည်နေရာတို့ကိုလည်း မကြာခဏ မေးလေ့ရှိပါသည်။