အရည်အသွေး စီမံခန့်ခွဲမှု (အရည်အသွေး 4 မျိုး၊ စာရင်းအင်း ကိန်းဂဏန်းများ၊ QC ကိရိယာ 7 မျိုး၊ နမူနာယူ စစ်ဆေးခြင်း၊ ISO 9001)

1. 4つの品質ひんしつ（要求ようきゅう・設計せっけい・製造せいぞう・保証ほしょう品質ひんしつ）と代用だいよう特性とくせい・PDCA

1. အရည်အသွေး 4 မျိုး (တောင်းဆိုသော၊ ဒီဇိုင်း၊ ထုတ်လုပ်မှု၊ အာမခံ အရည်အသွေး)၊ အစားထိုး လက္ခဏာရပ်နှင့် PDCA

製品せいひんの品質ひんしつは企業きぎょう活動かつどうに沿そって「4つの品質ひんしつ」として捉とらえます。①顧客こきゃくや市場しじょうが求もとめる「要求ようきゅう品質ひんしつ」、②それを基もとに企画きかく・設計せっけい段階だんかいで狙ねらい定さだめる「設計せっけい品質ひんしつ（ねらいの品質ひんしつ）」、③図面ずめんどおりに製造せいぞうされた結果けっかの「製造せいぞう品質ひんしつ（できばえの品質ひんしつ・適合てきごう品質ひんしつ）」、④アフターサービスを含ふくめ使用しよう段階だんかいで保証ほしょうされる「保証ほしょう品質ひんしつ（市場しじょう品質ひんしつ）」です。

ထုတ်ကုန်၏ အရည်အသွေးကို ကုမ္ပဏီ၏ လုပ်ငန်းဆောင်တာများအလိုက် “အရည်အသွေး 4 မျိုး (4つの品質)” အဖြစ် ရှုမြင်ပါသည်။ ① ဝယ်ယူသူနှင့် ဈေးကွက်က တောင်းဆိုသော “တောင်းဆိုသော အရည်အသွေး (要求品質)”၊ ② ၎င်းအပေါ် အခြေခံ၍ စီမံကိန်းနှင့် ဒီဇိုင်းအဆင့်တွင် ရည်မှန်းသတ်မှတ်သော “ဒီဇိုင်း အရည်အသွေး (設計品質 / ရည်မှန်းအရည်အသွေး ねらいの品質)”၊ ③ ပုံစံအတိုင်း ထုတ်လုပ်လိုက်သည့် ရလဒ်ဖြစ်သော “ထုတ်လုပ်မှု အရည်အသွေး (製造品質 / လက်ရာမြောက်အရည်အသွေး できばえの品質 / ကိုက်ညီမှုအရည်အသွေး 適合品質)” နှင့် ④ ရောင်းချပြီးနောက် ဝန်ဆောင်မှုအပါအဝင် သုံးစွဲသည့်အဆင့်၌ အာမခံပေးသော “အာမခံ အရည်အသွေး (保証品質 / ဈေးကွက်အရည်အသွေး 市場品質)” တို့ဖြစ်ပါသည်။

また、消費者しょうひしゃが本来ほんらい求もとめる「使つかいやすい・壊こわれにくい・書かきやすい」といった要求ようきゅう品質ひんしつを「真しんの特性とくせい」と呼よびますが、そのままでは測定そくてい・管理かんりしにくいため、寸法すんぽう・硬かたさ・引張ひっぱり強つよさなど数値すうちで測はかれる「代用だいよう特性とくせい（品質ひんしつ特性とくせい）」に置おき換かえて管理かんりします。

ထို့ပြင် သုံးစွဲသူက မူလတောင်းဆိုသော “သုံးရလွယ်ကူသည်၊ အကြမ်းခံသည်၊ ရေးရချောမွေ့သည်” စသည့် တောင်းဆိုသော အရည်အသွေးကို “အစစ်အမှန် လက္ခဏာရပ် (真の特性)” ဟုခေါ်သော်လည်း ၎င်းအတိုင်း တိုင်းတာထိန်းချုပ်ရန် ခက်ခဲသောကြောင့် အတိုင်းအတာ၊ မာကျောမှု၊ ဆွဲဆန့်ခံနိုင်အား စသည့် ကိန်းဂဏန်းဖြင့် တိုင်းတာနိုင်သော “အစားထိုး လက္ခဏာရပ် (代用特性 / အရည်အသွေး လက္ခဏာရပ် 品質特性)” သို့ ပြောင်းလဲ၍ စီမံခန့်ခွဲပါသည်။

製造せいぞう現場げんばの品質ひんしつ管理かんりでは、「品質ひんしつは検査けんさではなく工程こうていで作つくり込こむ」「後工程あとこうていはお客様きゃくさま（不良品ふりょうひんを受うけ取とらない・作つくらない・流ながさない）」を鉄則てっそくとし、作業さぎょう者しゃ（Man）・機械きかい（Machine）・材料ざいりょう（Material）・方法ほうほう（Method）の「4M」のばらつきを抑おさえます。

ထုတ်လုပ်ရေး လုပ်ငန်းခွင်၏ အရည်အသွေး စီမံခန့်ခွဲမှုတွင် “အရည်အသွေးကို စစ်ဆေးခြင်းဖြင့် မဟုတ်ဘဲ လုပ်ငန်းစဉ်အတွင်း၌ ပုံဖော်တည်ဆောက်ရမည်” နှင့် “နောက်လုပ်ငန်းစဉ်သည် ဝယ်ယူသူဖောက်သည်ဖြစ်သည် (အပြစ်အနာအဆာရှိပစ္စည်းကို လက်မခံရ၊ မပြုလုပ်ရ၊ နောက်သို့ မပို့ရ)” ဟူသော အဓိကစည်းမျဉ်းကို လက်ကိုင်ထားပြီး လုပ်သား (Man)၊ စက်ပစ္စည်း (Machine)၊ ကုန်ကြမ်း (Material) နှင့် နည်းလမ်း (Method) ဟူသော “4M” ၏ ကွာဟပြောင်းလဲမှုများကို ထိန်းချုပ်ပါသည်။

そして日常にちじょうは作業さぎょう標準ひょうじゅんに従したがう「SDCA（標準ひょうじゅんS→実施じっしD→確認かくにんC→処置しょちA）」で品質ひんしつを維持いじし、さらなる向上こうじょうや問題もんだい解決かいけつには「PDCA（計画けいかくP→実施じっしD→確認かくにんC→処置しょちA）」を回まわして改善かいぜんをスパイラルアップさせます。

နေ့စဉ်လုပ်ငန်းများတွင် လုပ်ငန်းစံနှုန်းအတိုင်း လိုက်နာသည့် “SDCA (စံနှုန်း S → လုပ်ဆောင်ခြင်း D → စစ်ဆေးခြင်း C → အရေးယူပြုပြင်ခြင်း A)” ဖြင့် အရည်အသွေးကို ထိန်းသိမ်းပြီး၊ ထပ်မံမြှင့်တင်ရန်နှင့် ပြဿနာဖြေရှင်းရန်အတွက် “PDCA (စီမံကိန်း P → လုပ်ဆောင်ခြင်း D → စစ်ဆေးခြင်း C → အရေးယူပြုပြင်ခြင်း A)” စက်ဝန်းကို လည်ပတ်စေခြင်းဖြင့် အဆင့်ဆင့် မြှင့်တင်ပြုပြင်ပါသည်။

2. データの種類しゅるい（計量値けいりょうち・計数値けいすうち）と基本きほん統計量とうけいりょう（平均へいきん・中央値ちゅうおうち・範囲はんい・分散ぶんさん・標準ひょうじゅん偏差へんさ）

2. ဒေတာ အမျိုးအစားများ (တိုင်းတာရသော ကိန်းနှင့် ရေတွက်ရသော ကိန်း) နှင့် အခြေခံ စာရင်းအင်း ကိန်းဂဏန်းများ (ပျမ်းမျှကိန်း၊ အလယ်ကိန်း၊ ကွာခြားချက်အကျယ်၊ ကွဲလွဲကိန်း၊ စံသွေဖည်မှု)

品質ひんしつデータは2種類しゅるいに分わかれます。長ながさ（mm）・重おもさ（g）・温度おんど（℃）・時間じかん（秒びょう）など連続れんぞくする値あたいを測定そくてい器きで測はかるデータを「計量値けいりょうち」と呼よび、その分布ぶんぷは主おもに「正規せいき分布ぶんぷ」に従したがいます。

အရည်အသွေး ဒေတာများကို 2 မျိုး ခွဲခြားထားပါသည်။ အရှည် (mm)၊ အလေးချိန် (g)၊ အပူချိန် (℃)၊ အချိန် (စက္ကန့်) စသည့် စဉ်ဆက်မပြတ် တန်ဖိုးများကို တိုင်းတာရေး ကိရိယာဖြင့် တိုင်းတာရရှိသော ဒေတာများကို “တိုင်းတာရသော ကိန်း (計量値 Continuous Data)” ဟုခေါ်ပြီး ၎င်းတို့၏ ပျံ့နှံ့မှုမှာ အဓိကအားဖြင့် “ပုံမှန် ပျံ့နှံ့မှု (正規分布 Normal Distribution)” အတိုင်း ဖြစ်ပါသည်။

これに対たいし、1個こ、2個こと数かぞえる不連続ふれんぞくなデータを「計数値けいすうち」と呼よびます。計数値けいすうちのうち、不適合品ふてきごうひん（不良品ふりょうひん）の個数こすうや不適合品ふてきごうひん率りつは「二項にこう分布ぶんぷ」に従したがい、布ぬのの傷きずや塗装とそうブツなどの「欠点けってん数すう（不適合ふてきごう数すう）」は「ポアソン分布ぶんぷ」に従したがいます。

ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် 1 ခု၊ 2 ခု စသည်ဖြင့် ရေတွက်ရသော ပြတ်တောင်းဒေတာများကို “ရေတွက်ရသော ကိန်း (計数値 Discrete Data)” ဟုခေါ်ပါသည်။ ရေတွက်ရသော ကိန်းများအနက် စံမမီပစ္စည်း (အပြစ်အနာအဆာရှိပစ္စည်း) အရေအတွက် သို့မဟုတ် စံမမီပစ္စည်းနှုန်းသည် “ဒွိနာမ ပျံ့နှံ့မှု (二項分布 Binomial Distribution)” အတိုင်း ဖြစ်ပြီး၊ ပိတ်စပေါ်ရှိ အစင်းရာ သို့မဟုတ် ဆေးသုတ်ဖုများကဲ့သို့သော “အနာအဆာ အရေအတွက် (欠点数 / 不適合数)” သည် “ပွာဆွန် ပျံ့နှံ့မှု (ポアソン分布 Poisson Distribution)” အတိုင်း ဖြစ်ပါသည်။

データの中心ちゅうしん位置いち（代表値だいひょうち）を表あらわす統計量とうけいりょうには、全ぜんデータの合計ごうけいをデータ数すうnで割わった「平均値へいきんち（xバー）」、データを小ちいさい順じゅんに並ならべたときちょうど真まん中なかにくる「中央値ちゅうおうち（メディアン：データ数すうが偶数ぐうすうなら中央ちゅうおう2つの平均へいきん）」、最もっとも出現しゅつげん回数かいすうが多おおい「最頻値さいひんち（モード）」があります。

ဒေတာများ၏ ဗဟိုတည်နေရာ (ကိုယ်စားပြုတန်ဖိုး 代表値) ကို ဖော်ပြသော စာရင်းအင်း ကိန်းဂဏန်းများတွင် ဒေတာအားလုံး၏ ပေါင်းလဒ်ကို ဒေတာအရေအတွက် n ဖြင့် စားထားသော “ပျမ်းမျှကိန်း (平均値 Mean)”၊ ဒေတာများကို ငယ်စဉ်ကြီးလိုက် စီထားသည့်အခါ အလယ်ဗဟိုတည့်တည့်၌ ရှိသော “အလယ်ကိန်း (中央値 / メディアン Median - ဒေတာအရေအတွက် စုံကိန်းဖြစ်ပါက အလယ် 2 ခု၏ ပျမ်းမျှ)” နှင့် အကြိမ်ရေ အများဆုံး ပေါ်ထွက်သော “အကြိမ်အများဆုံးကိန်း (最頻値 / モード Mode)” တို့ ရှိကြပါသည်။

一方いっぽう、データのばらつきの大おおきさを表あらわす統計量とうけいりょうには、「範囲はんい（R＝最大値さいだいち－最小値さいしょうち）」のほか、各かくデータから平均値へいきんちを引ひいて2乗じょうした和わである「偏差へんさ平方和へいほうわ（S）」、Sを自由度じゆうど（n－1）で割わった「不偏ふへん分散ぶんさん（V＝S÷（n－1））」、分散ぶんさんの正せいの平方根へいほうこんをとった「標本ひょうほん標準ひょうじゅん偏差へんさ（s＝√V）」があります。

တစ်ဖက်တွင် ဒေတာများ၏ ကွာဟပျံ့နှံ့မှု ပမာဏကို ဖော်ပြသော စာရင်းအင်း ကိန်းဂဏန်းများမှာ “ကွာခြားချက်အကျယ် (範囲 R = အကြီးဆုံးတန်ဖိုး － အငယ်ဆုံးတန်ဖိုး)” အပြင် ဒေတာတစ်ခုချင်းစီမှ ပျမ်းမျှကိန်းကို နှုတ်၍ နှစ်ထပ်ကိန်းတင်ပြီး ပေါင်းထားသော “သွေဖည်မှု နှစ်ထပ်ကိန်းများ ပေါင်းလဒ် (偏差平方和 S)”၊ S ကို လွတ်လပ်မှုဒီဂရီ (n － 1) ဖြင့် စားထားသော “ဘက်မလိုက် ကွဲလွဲကိန်း (不偏分散 V = S ÷ (n － 1))” နှင့် ကွဲလွဲကိန်းကို နှစ်ထပ်ကိန်းရင်း ရှာထားသော “နမူနာ စံသွေဖည်မှု (標本標準偏差 s = √V)” တို့ဖြစ်ကြပါသည်။

3. 統計とうけい図表ずひょう（グラフ）の特徴とくちょうと使つかい分わけ（レーダーチャート・Zチャート等とう）

3. စာရင်းအင်း ဂရပ်ဖ်ပုံများ၏ လက္ခဏာရပ်များနှင့် ရွေးချယ်အသုံးပြုပုံ (ရေဒါချာ့တ်၊ Z ချာ့တ် စသည်)

数値すうちデータを視覚的しかくてきにわかりやすく表現ひょうげんするため、目的もくてきに応おうじて適切てきせつな統計とうけい図表ずひょう（グラフ）を使つかい分わけます。数量すうりょうの「大小だいしょう比較ひかく」には「棒ぼうグラフ」、時間じかんの経過けいかに伴ともなう「増減ぞうげん変化へんか（推移すいい）」には「折おれ線せんグラフ」を用もちいます。

ကိန်းဂဏန်း ဒေတာများကို မြင်သာပြီး နားလည်လွယ်အောင် ဖော်ပြနိုင်ရန် ရည်ရွယ်ချက်အလိုက် သင့်လျော်သော စာရင်းအင်း ဂရပ်ဖ်ပုံများကို ရွေးချယ်အသုံးပြုပါသည်။ ပမာဏ “အကြီးအသေး နှိုင်းယှဉ်ခြင်း” အတွက် “ဘားဂရပ်ဖ် (棒グラフ Bar Chart)” ကို သုံးပြီး၊ အချိန်ကာလ ပြောင်းလဲမှုအလိုက် “အတိုးအလျော့ ပြောင်းလဲမှု” အတွက် “မျဉ်းကျိုးဂရပ်ဖ် (折れ線グラフ Line Chart)” ကို အသုံးပြုပါသည်။

全体ぜんたいに対たいする各項目かくこうもくの「内訳うちわけ・構成比こうせいひ（割合わりあい）」を示しめすには「円えんグラフ」や「帯おびグラフ」が適てきしており、特とくに帯おびグラフを縦たてに複数ふくすう並ならべると、年次ねんじごとや工場こうじょうごとの構成比こうせいひの推移すいい・比較ひかくが一目ひとめでわかります。

စုစုပေါင်းအပေါ် အချက်တစ်ခုချင်းစီ၏ “ပါဝင်မှု အချိုးအစား (%)” ကို ဖော်ပြရန် “စက်ဝိုင်းပုံဂရပ်ဖ် (円グラフ Pie Chart)” သို့မဟုတ် “အတန်းလိုက်အချိုးပြဂရပ်ဖ် (帯グラフ Band Chart)” တို့ သင့်လျော်ပြီး အထူးသဖြင့် အတန်းလိုက်အချိုးပြဂရပ်ဖ် အများအပြားကို ဒေါင်လိုက် စီတန်းပြသပါက နှစ်အလိုက် သို့မဟုတ် စက်ရုံအလိုက် ပါဝင်မှုအချိုးအစား ပြောင်းလဲပုံကို တစ်ချက်ကြည့်ရုံဖြင့် သိရှိနိုင်ပါသည်။

また、複数ふくすうの評価ひょうか項目こうもく（例れい：P・Q・C・D・S・Mの6項目こうもくや作業さぎょう者しゃの多能工たのうこうスキル）を中心ちゅうしんから放射状ほうしゃじょうの軸じくにとり、全体ぜんたいのバランスや弱点じゃくてんをクモの巣す状じょうの多角形たかくけいで示しめすグラフを「レーダーチャート（クモの巣すグラフ）」と呼よびます。

ထို့ပြင် အကဲဖြတ်ချက် ခေါင်းစဉ်အများအပြား (ဥပမာ - P၊ Q၊ C၊ D၊ S၊ M ခေါင်းစဉ် 6 ခု သို့မဟုတ် လုပ်သား၏ လုပ်ငန်းစုံကျွမ်းကျင်မှု စွမ်းရည်များ) ကို ဗဟိုမှ ဖြာထွက်နေသော ဝင်ရိုးများပေါ်တွင် မှတ်သား၍ တစ်ခုလုံး၏ ဟန်ချက်ညီမှုနှင့် အားနည်းချက်များကို ပင့်ကူအိမ်ပုံစံ ဗဟုဂံဖြင့် ပြသသော ဂရပ်ဖ်ကို “ရေဒါချာ့တ် (レーダーチャート / ပင့်ကူအိမ်ဂရပ်ဖ် クモの巣グラフ)” ဟုခေါ်ပါသည်။

さらに、売上高うりあげだかや生産せいさん高だかについて①月次げつじ（単月たんげつ）高だか、②月次げつじ累計るいけい高だか、③移動いどう年計ねんけい（直近ちょっきん12か月分げつぶんの合計ごうけい）の3本ぼんの折おれ線せんを1つの図ずに描えがき、アルファベットの「Z」の形かたちで短期たんき変動へんどうと長期ちょうき傾向けいこうを同時どうじに捉とらえる図ずを「Zチャート」と呼よびます。

ထပ်မံ၍ အရောင်းရငွေ သို့မဟုတ် ထုတ်လုပ်မှုပမာဏနှင့် ပတ်သက်၍ ① လစဉ် (တစ်လချင်း) ပမာဏ၊ ② လစဉ် စုစုပေါင်းပမာဏနှင့် ③ ရွေ့လျားနှစ်ပတ်လည် စုစုပေါင်း (移動年計 - အနီးဆုံး 12 လစာ ပေါင်းလဒ်) ဟူသော မျဉ်းကျိုး 3 ကြောင်းကို ပုံတစ်ခုတည်းတွင် ရေးဆွဲပြီး အင်္ဂလိပ်အက္ခရာ “Z” ပုံသဏ္ဌာန်ဖြင့် ရေတိုအတက်အကျနှင့် ရေရှည်ဦးတည်ချက်ကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း သိရှိနိုင်သောပုံကို “Z ချာ့တ် (Zチャート)” ဟုခေါ်ပါသည်။

4. QC七ななつ道具どうぐ①（パレート図ず・特性とくせい要因よういん図ず・チェックシート・層別そうべつ）

4. QC ကိရိယာ 7 မျိုး ① (ပါရီတိုပုံ၊ အကြောင်းရင်းနှင့်အကျိုးပြပုံ၊ စစ်ဆေးချက်ဇယား၊ အုပ်စုခွဲခြားခြင်း)

現場げんばの数値すうちデータを整理せいり・分析ぶんせきする基本きほん手法しゅほうが「QC七ななつ道具どうぐ」です。1つ目めの「パレート図ず」は、不良ふりょう項目こうもくや原因げんいん別べつに件数けんすう・損失そんしつ金額きんがくを大おおきい順じゅんに並ならべた棒ぼうグラフと、その累積るいせき比率ひりつ（%）を示しめす折おれ線せんグラフを組くみ合あわせ、「どの重点じゅうてん問題もんだいから手てをつけるべきか」を明確めいかくにする図ずです。

လုပ်ငန်းခွင်ရှိ ကိန်းဂဏန်းဒေတာများကို စုစည်းခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာသည့် အခြေခံနည်းလမ်းမှာ “QC ကိရိယာ 7 မျိုး (QC七つ道具)” ဖြစ်ပါသည်။ ပထမတစ်ခုဖြစ်သော “ပါရီတိုပုံ (パレート図)” သည် အပြစ်အနာအဆာ အမျိုးအစား သို့မဟုတ် အကြောင်းရင်းအလိုက် အကြိမ်ရေ သို့မဟုတ် ဆုံးရှုံးမှုငွေပမာဏကို ကြီးစဉ်ငယ်လိုက် စီထားသော ဘားဂရပ်ဖ်နှင့် ၎င်းတို့၏ စုစုပေါင်းအချိုး (%) ကို ပြသသော မျဉ်းကျိုးဂရပ်ဖ်တို့ကို ပေါင်းစပ်ထားပြီး “မည်သည့် အဓိကပြဿနာကို အရင်ဆုံး ဖြေရှင်းသင့်သနည်း” ကို ရှင်းလင်းစေသော ပုံဖြစ်ပါသည်။

2つ目めの「特性とくせい要因よういん図ず」は、結果けっかである「特性とくせい（不良ふりょうなど）」を背骨せぼねの右端みぎはじに置おき、そこに影響えいきょうする「要因よういん（4Mなど）」を大骨おおぼね・中骨ちゅうぼね・小骨こぼねへと体系的たいけいてきに整理せいりした図ずで、形かたちが魚さかなの骨ほねに似にていることから「フィッシュボーンチャート（魚さかなの骨ほね図ず）」とも呼よばれます。

ဒုတိယတစ်ခုဖြစ်သော “အကြောင်းရင်းနှင့်အကျိုးပြပုံ (特性要因図)” သည် ရလဒ်ဖြစ်သော “လက္ခဏာရပ် (အပြစ်အနာအဆာ စသည်)” ကို ကျောရိုး၏ ညာဘက်အစွန်တွင် ထားရှိပြီး ၎င်းအပေါ် သက်ရောက်သော “အကြောင်းရင်းများ (4M စသည်)” ကို အရိုးကြီး၊ အရိုးလတ်၊ အရိုးသေးများအဖြစ် စနစ်တကျ ဖြန့်ထုတ်ထားသော ပုံဖြစ်ရာ ပုံသဏ္ဌာန်မှာ ငါးရိုးနှင့်တူသောကြောင့် “ငါးရိုးပုံ (フィッシュボーンチャート Fishbone Chart)” ဟုလည်း ခေါ်ပါသည်။

3つ目めの「チェックシート」は、データ収集しゅうしゅうを簡単かんたんにし集計しゅうけいや点検てんけんの忘わすれを防ふせぐため、あらかじめ項目こうもくを印刷いんさつして記録きろく・チェックできるようにした表ひょう（記録きろく用ようと点検てんけん確認かくにん用よう）です。

တတိယတစ်ခုဖြစ်သော “စစ်ဆေးချက်ဇယား (チェックシート Check Sheet)” သည် ဒေတာစုဆောင်းရ လွယ်ကူစေရန်နှင့် စစ်ဆေးရန် မေ့လျော့ခြင်း မရှိစေရန် စစ်ဆေးရမည့် အချက်များကို ကြိုတင်ရိုက်နှိပ်ထားပြီး အမှတ်ခြစ် မှတ်တမ်းတင်နိုင်သော ဇယား (မှတ်တမ်းတင်ရန်နှင့် စစ်ဆေးအတည်ပြုရန်) ဖြစ်ပါသည်။

4つ目めの「層別そうべつ」は、収集しゅうしゅうしたデータをそのまま1つにまとめるのではなく、材料ざいりょうメーカー別べつ・機械きかい（号機ごうき）別べつ・作業さぎょう者しゃ別べつ・昼夜ちゅうや勤きん別べつなど共通きょうつうの特徴とくちょう（層そう）ごとにグループ分わけして比較ひかくし、ばらつきの真しんの原因げんいんをあぶり出だす考かんがえ方かたです（ヒストグラムや散布図さんぷずと組くみ合あわせて使つかいます）。

စတုတ္ထတစ်ခုဖြစ်သော “အုပ်စုခွဲခြားခြင်း (層別 Stratification)” သည် စုဆောင်းရရှိသော ဒေတာများကို တစ်ပေါင်းတည်း မထားဘဲ ကုန်ကြမ်းထုတ်လုပ်သူအလိုက်၊ စက်နံပါတ်အလိုက်၊ လုပ်သားအလိုက်၊ နေ့ဆိုင်း/ညဆိုင်းအလိုက် စသည့် တူညီသော လက္ခဏာရပ် (အလွှာ/အုပ်စု) အလိုက် အုပ်စုခွဲ၍ နှိုင်းယှဉ်ခြင်းဖြင့် ကွာဟချက်ဖြစ်ပေါ်ရသည့် အစစ်အမှန် အကြောင်းရင်းကို ဖော်ထုတ်သည့် စဉ်းစားနည်းဖြစ်ပါသည် (ဟစ်စတိုဂရမ်နှင့် ပြန့်ကျဲမှုပုံတို့နှင့် တွဲဖက်အသုံးပြုပါသည်)။

5. QC七ななつ道具どうぐ②（ヒストグラムの形状けいじょう・散布図さんぷず・管理図かんりず）

5. QC ကိရိယာ 7 မျိုး ② (ဟစ်စတိုဂရမ် ပုံသဏ္ဌာန်များ၊ ပြန့်ကျဲမှုပုံ၊ ထိန်းချုပ်မှုပုံ)

5つ目めの「ヒストグラム（度数どすう分布ぶんぷ図ず）」は、計量値けいりょうちデータの範囲はんいをいくつかの区間くかん（階級かいきゅう）に分わけ、各区間かくくかんに入はいるデータ数すう（度数どすう）を柱状ちゅうじょうグラフにして、中心ちゅうしん位置いち・ばらつきの形かたち・規格値きかくちとの余裕よゆうを見みる図ずです。

ပဉ္စမတစ်ခုဖြစ်သော “ဟစ်စတိုဂရမ် (ヒストグラム / ကြိမ်နှုန်းပျံ့နှံ့မှုပုံ 度数分布図)” သည် တိုင်းတာရသော ကိန်းဂဏန်းဒေတာများ၏ အကျယ်အဝန်းကို အပိုင်းအခြား (အတန်းအစား 階級) များအဖြစ် ခွဲခြားပြီး အပိုင်းအခြား တစ်ခုချင်းစီအတွင်း ကျရောက်သော ဒေတာအရေအတွက် (ကြိမ်နှုန်း 度数) ကို တိုင်ပုံစံဂရပ်ဖ် ဆွဲ၍ ဗဟိုတည်နေရာ၊ ပျံ့နှံ့မှုပုံသဏ္ဌာန်နှင့် စံချိန်စံညွှန်း ဘောင်အတွင်း ဝင်မဝင် ကြည့်ရှုသော ပုံဖြစ်ပါသည်။

ヒストグラムの形状けいじょうには、正常せいじょうな左右さゆう対称たいしょうの「一般型いっぱんがた（正規せいき型がた）」のほか、区間くかん幅はばが測定そくてい目盛めもりの整数せいすう倍ばいでないときに出でる「櫛歯型くしばがた」、規格きかく外がいを選別せんべつ除去じょきょしたときに片側かたがわが切きり立たつ「絶壁型ぜっぺきがた」があります。

ဟစ်စတိုဂရမ်၏ ပုံသဏ္ဌာန်များတွင် ပုံမှန် ဘယ်ညာအချိုးညီသော “သာမန်ပုံစံ (一般型 / ပုံမှန်ပုံစံ 正規型)” အပြင် အပိုင်းအခြားအကျယ်သည် တိုင်းတာသည့်စကေး၏ ကိန်းပြည့်ဆ မဟုတ်သည့်အခါ ပေါ်ထွက်သော “ဘီးသွားပုံစံ (櫛歯型)” နှင့် စံချိန်မမီသော ပစ္စည်းများကို ရွေးထုတ်ဖယ်ရှားလိုက်သည့်အခါ တစ်ဖက်ခြမ်း မတ်စောက်စွာ ပြတ်တောက်နေသော “ချောက်ကမ်းပါးပုံစံ (絶壁型)” တို့ ရှိကြပါသည်။

さらに、平均値へいきんちが少すこしずつ異ことなる複数ふくすうのロットが混まざった「高原型こうげんがた」、異質いしつなデータが少量しょうりょう混入こんにゅうしたり測定そくていミスがあったりした「離はなれ小島こじま型がた」、平均値へいきんちの異ことなる2台だいの機械きかいや2社しゃの材料ざいりょうが混まざった「二山型ふたやまがた（双峰そうほう型がた）」があり、高原型こうげんがたや二山型ふたやまがたは「層別そうべつ」で原因げんいんを分わけます。

ထို့ပြင် ပျမ်းမျှကိန်း အနည်းငယ်စီ ကွာခြားသော အသုတ်အများအပြား ရောနှောနေသည့် “ကုန်းပြင်မြင့်ပုံစံ (高原型)”၊ မတူညီသော ဒေတာအနည်းငယ် ရောနှောပါဝင်ခြင်း သို့မဟုတ် တိုင်းတာမှု အမှားရှိခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်သော “သီးခြားကျွန်းငယ်ပုံစံ (離れ小島型)” နှင့် ပျမ်းမျှကိန်း မတူညီသော စက် 2 လုံး သို့မဟုတ် ကုန်ကြမ်း 2 မျိုး ရောနှောနေသည့် “တောင်ထိပ်နှစ်ခုပုံစံ (二山型 / 双峰型)” တို့ရှိရာ ကုန်းပြင်မြင့်ပုံစံနှင့် တောင်ထိပ်နှစ်ခုပုံစံတို့ကို “အုပ်စုခွဲခြားခြင်း (層別)” ဖြင့် အကြောင်းရင်း ခွဲထုတ်ရပါသည်။

6つ目めの「散布図さんぷず」は、対ついになった2つの変数へんすう（例れい：焼成しょうせい温度おんどxと硬度こうどy）を縦軸たてじく・横軸よこじくにとって打点だてんし、両者りょうしゃの「相関そうかん関係かんけい（正せいの相関そうかん＝右肩みぎかた上あがり、負ふの相関そうかん＝右肩みぎかた下さがり、無相関むそうかん）」を調しらべる図ずです。

ဆဋ္ဌမတစ်ခုဖြစ်သော “ပြန့်ကျဲမှုပုံ (散布図 Scatter Diagram)” သည် အတွဲလိုက်ဖြစ်သော ကိန်းရှင် 2 ခု (ဥပမာ - အပူပေးချိန် x နှင့် မာကျောမှု y) ကို ဒေါင်လိုက်နှင့် အလျားလိုက် ဝင်ရိုးများပေါ်တွင် အစက်ချ၍ ၎င်းတို့နှစ်ခု၏ “ဆက်စပ်မှု (အပေါင်းဆက်စပ်မှု 正の相関 = ညာဘက်သို့ မြင့်တက်သွားခြင်း၊ အနုတ်ဆက်စပ်မှု 負の相関 = ညာဘက်သို့ နိမ့်ဆင်းသွားခြင်း၊ ဆက်စပ်မှုမရှိခြင်း 無相関)” ကို စစ်ဆေးသော ပုံဖြစ်ပါသည်။

7つ目めの「管理図かんりず」は、工程こうていが安定あんてい状態じょうたいにあるか異常いじょう原因げんいんが働はたらいたかを時系列じけいれつで判定はんていするため、「中心線ちゅうしんせん（CL）」の上下じょうげに標準ひょうじゅん偏差へんさの3倍ばい（±3σ）の幅はばで「上方じょうほう管理かんり限界線げんかいせん（UCL）」と「下方かほう管理かんり限界線げんかいせん（LCL）」を引ひいた図ずです。

သတ္တမတစ်ခုဖြစ်သော “ထိန်းချုပ်မှုပုံ (管理図 Control Chart)” သည် လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ခု တည်ငြိမ်နေသလား သို့မဟုတ် မူမမှန်သော အကြောင်းရင်း ဝင်ရောက်နေသလား ဆိုသည်ကို အချိန်အလိုက် ဆုံးဖြတ်နိုင်ရန် “ဗဟိုမျဉ်း (中心線 CL)” ၏ အပေါ်နှင့်အောက်တွင် စံသွေဖည်မှု၏ 3 ဆ (±3σ) အကျယ်ဖြင့် “အပေါ်ထိန်းချုပ်မှု ကန့်သတ်မျဉ်း (上方管理限界線 UCL)” နှင့် “အောက်ထိန်းချုပ်မှု ကန့်သတ်မျဉ်း (下方管理限界線 LCL)” တို့ကို ဆွဲထားသော ပုံဖြစ်ပါသည်။

管理図かんりずでは、打点だてんが管理かんり限界線げんかいせんの外そとに出でた場合ばあいだけでなく、限界線げんかいせんの内側うちがわにあっても中心線ちゅうしんせんの片側かたがわに連続れんぞくして並ならぶ「連れん（7〜9点てん以上いじょう）」や、連続れんぞく上昇じょうしょう・下降かこうする「傾向けいこう（トレンド）」、「周期性しゅうきせい」が見みられる場合ばあいも工程こうてい異常いじょうと判定はんていします。

ထိန်းချုပ်မှုပုံတွင် အစက်များသည် ထိန်းချုပ်မှု ကန့်သတ်မျဉ်း၏ အပြင်ဘက်သို့ ထွက်သွားသည့်အခါသာမက ကန့်သတ်မျဉ်း အတွင်း၌ ရှိနေသော်လည်း ဗဟိုမျဉ်း၏ တစ်ဖက်တည်းတွင် ဆက်တိုက် တန်းစီနေသော “ဆက်တိုက်အစဉ် (連 Run - 7 မှတ်မှ 9 မှတ်နှင့်အထက်)”၊ ဆက်တိုက် မြင့်တက် သို့မဟုတ် နိမ့်ဆင်းသွားသော “ဦးတည်ချက် (傾向 Trend)” သို့မဟုတ် “စက်ဝန်းအလိုက် ပြောင်းလဲမှု (周期性)” တွေ့ရှိရပါကလည်း လုပ်ငန်းစဉ် မူမမှန်ဟု ဆုံးဖြတ်ပါသည်။

6. 検査けんさの分類ぶんるいと抜取ぬきとり検査けんさ（OC曲線きょくせん・生産者せいさんしゃ危険きけんα・消費者しょうひしゃ危険きけんβ）

6. စစ်ဆေးခြင်း အမျိုးအစားများနှင့် နမူနာယူ စစ်ဆေးခြင်း (OC မျဉ်းကွေး၊ ထုတ်လုပ်သူ ဆုံးရှုံးနိုင်ခြေ α နှင့် သုံးစွဲသူ ဆုံးရှုံးနိုင်ခြေ β)

検査けんさとは、品物しなものを測定そくてい・試験しけんした結果けっかを判定はんてい基準きじゅんと比較ひかくして、個々ここの品物しなものの「良品りょうひん・不良品ふりょうひん」またはロットの「合格ごうかく・不合格ふごうかく」を判定はんていすることです。段階だんかい別べつには受入うけいれ（購入こうにゅう）検査けんさ・工程こうてい間かん（中間ちゅうかん）検査けんさ・最終さいしゅう（出荷しゅっか）検査けんさがあり、方法ほうほう別べつには破壊はかい検査けんさ・非破壊ひはかい検査けんさ・人間にんげんの五感ごかんで判定はんていする「官能かんのう検査けんさ」があります。

စစ်ဆေးခြင်း (検査) ဆိုသည်မှာ ပစ္စည်းများကို တိုင်းတာစမ်းသပ်ထားသော ရလဒ်အား သတ်မှတ်စံနှုန်းနှင့် နှိုင်းယှဉ်၍ ပစ္စည်းတစ်ခုချင်းစီ “ကောင်းသည် သို့မဟုတ် အပြစ်အနာအဆာရှိသည်” သို့မဟုတ် အသုတ်လိုက် (Lot) “အောင်မြင်သည် သို့မဟုတ် ကျရှုံးသည်” ကို ဆုံးဖြတ်ခြင်းဖြစ်ပါသည်။ အဆင့်အလိုက် လက်ခံစစ်ဆေးခြင်း၊ လုပ်ငန်းစဉ်ကြား စစ်ဆေးခြင်းနှင့် နောက်ဆုံး (တင်ပို့မီ) စစ်ဆေးခြင်းဟူ၍ ရှိပြီး နည်းလမ်းအလိုက် ဖျက်ဆီးစစ်ဆေးခြင်း (破壊検査)၊ မဖျက်ဆီးဘဲ စစ်ဆေးခြင်း (非破壊検査) နှင့် လူ၏ အာရုံငါးပါးဖြင့် ဆုံးဖြတ်သော “အာရုံခံ စစ်ဆေးခြင်း (官能検査)” ဟူ၍ ရှိပါသည်။

また対象たいしょう数すうにより「全数ぜんすう検査けんさ」と「抜取ぬきとり検査けんさ」に分わかれます。不良品ふりょうひんが1個こでも混まざると人命じんめいに関かかわる重要じゅうよう保安ほあん部品ぶひんや高価こうかな単品たんぴん製品せいひんは「全数ぜんすう検査けんさ」を行おこないますが、引張ひっぱり破壊はかい試験しけんなどの「破壊はかい検査けんさ」や大量たいりょうのネジ、連続れんぞく流体りゅうたい・粉体ふんたいなどは全数ぜんすう検査けんさが不可能ふかのうなため必然的ひつぜんてきに「抜取ぬきとり検査けんさ」となります。

စစ်ဆေးသည့် ပမာဏအလိုက် “အားလုံးစစ်ဆေးခြင်း (全数検査)” နှင့် “နမူနာယူ စစ်ဆေးခြင်း (抜取検査)” ဟူ၍ ခွဲခြားပါသည်။ အပြစ်အနာအဆာ 1 ခု ပါဝင်ရုံမျှဖြင့် လူ့အသက်အန္တရာယ် ထိခိုက်စေနိုင်သော အရေးကြီး လုံခြုံရေးအစိတ်အပိုင်းများ သို့မဟုတ် တန်ဖိုးကြီး တစ်ခုချင်း ထုတ်ကုန်များကို “အားလုံးစစ်ဆေးခြင်း” ပြုလုပ်သော်လည်း၊ ဆွဲဆန့်ချိုးဖျက် စမ်းသပ်မှုကဲ့သို့သော “ဖျက်ဆီးစစ်ဆေးခြင်း”၊ အရေအတွက် အလွန်များသော ဝက်အူများနှင့် အရည်/အမှုန့်များမှာမူ အားလုံးစစ်ဆေးရန် မဖြစ်နိုင်သောကြောင့် မဖြစ်မနေ “နမူနာယူ စစ်ဆေးခြင်း” ပြုလုပ်ရပါသည်။

抜取ぬきとり検査けんさでは、ロットからランダムに抜ぬき取とったサンプルのみを調しらべるため、確率的かくりつてきに2種類しゅるいの判定はんていミスが避さけられません。ロットの真しんの不良率ふりょうりつとロットが合格ごうかくする確率かくりつの関係かんけいを示しめした曲線きょくせんを「OC曲線きょくせん（検査けんさ特性とくせい曲線きょくせん）」と呼よびます。

နမူနာယူ စစ်ဆေးခြင်းတွင် အသုတ်ထဲမှ ကျပန်းထုတ်ယူထားသော နမူနာများကိုသာ စစ်ဆေးသောကြောင့် ဖြစ်တန်စွမ်းအရ ဆုံးဖြတ်မှုအမှား 2 မျိုးကို ရှောင်လွှဲ၍မရနိုင်ပါ။ အသုတ်၏ အစစ်အမှန် အပြစ်အနာအဆာနှုန်းနှင့် ထိုအသုတ် အောင်မြင်မည့် ဖြစ်တန်စွမ်းတို့၏ ဆက်စပ်မှုကို ဖော်ပြသော မျဉ်းကွေးကို “OC မျဉ်းကွေး (စစ်ဆေးမှု လက္ခဏာပြမျဉ်းကွေး 検査特性曲線)” ဟုခေါ်ပါသည်။

第だい1の誤あやまりは、本来ほんらいは良よいロット（合格ごうかくさせるべき品質ひんしつ水準すいじゅんAQLのロット）なのに、たまたま不良品ふりょうひんが多おおく抜ぬき取とられて不合格ふごうかくにしてしまう確率かくりつで、「生産者せいさんしゃ危険きけん（α：第だい1種しゅの誤あやまり・あわてものの誤あやまり、通常つうじょう約やく5%）」と呼よびます。

ပထမအမှားမှာ မူလက ကောင်းမွန်သောအသုတ် (အောင်မြင်သင့်သော အရည်အသွေးအဆင့် AQL ရှိသည့်အသုတ်) ဖြစ်သော်လည်း တိုက်ဆိုင်စွာ အပြစ်အနာအဆာရှိပစ္စည်းများ နမူနာထဲ အများအပြား ပါလာသောကြောင့် ကျရှုံးသည်ဟု မှားယွင်းဆုံးဖြတ်မိသည့် ဖြစ်တန်စွမ်းဖြစ်ပြီး “ထုတ်လုပ်သူ ဆုံးရှုံးနိုင်ခြေ (生産者危険 α - ပထမအမျိုးအစားအမှား / အလျင်လိုသူ၏အမှား あわてものの誤り၊ ပုံမှန်အားဖြင့် 5% ခန့်)” ဟုခေါ်ပါသည်။

第だい2の誤あやまりは、本来ほんらいは悪わるいロット（不合格ふごうかくにすべき限界げんかい品質ひんしつLQのロット）なのに、たまたま良品りょうひんばかりが抜ぬき取とられて合格ごうかくにしてしまう確率かくりつで、「消費者しょうひしゃ危険きけん（β：第だい2種しゅの誤あやまり・ぼんやりものの誤あやまり、通常つうじょう約やく10%）」と呼よびます。

ဒုတိယအမှားမှာ မူလက ဆိုးရွားသောအသုတ် (ပယ်ချသင့်သော ကန့်သတ်အရည်အသွေး LQ ရှိသည့်အသုတ်) ဖြစ်သော်လည်း တိုက်ဆိုင်စွာ ပစ္စည်းကောင်းများသာ နမူနာထဲ ပါလာသောကြောင့် အောင်မြင်သည်ဟု မှားယွင်းဆုံးဖြတ်မိသည့် ဖြစ်တန်စွမ်းဖြစ်ပြီး “သုံးစွဲသူ ဆုံးရှုံးနိုင်ခြေ (消費者危険 β - ဒုတိယအမျိုးအစားအမှား / ပေါ့ဆသူ၏အမှား ぼんやりものの誤り၊ ပုံမှန်အားဖြင့် 10% ခန့်)” ဟုခေါ်ပါသည်။

7. 2つのQCストーリー（問題もんだい解決型かいけつがたと課題かだい達成型たっせいがた）とPL法ほうの立証りっしょう3要件ようけん

7. QC Story 2 မျိုး (ပြဿနာဖြေရှင်းပုံစံနှင့် ရည်မှန်းချက်ပြည့်မီပုံစံ) နှင့် PL ဥပဒေ၏ သက်သေပြရန် လိုအပ်ချက် 3 ချက်

改善かいぜん手順てじゅんの「QCストーリー」には2種類しゅるいあります。発生はっせいしている不良ふりょうの原因げんいんを究明きゅうめいしてあるべき姿すがたに戻もどす「問題もんだい解決型かいけつがた（テーマ選定せんてい→現状げんじょう把握はあく→目標もくひょう設定せってい→要因よういん解析かいせき→対策たいさく実施じっし→効果こうか確認かくにん→標準化ひょうじゅんか）」と、新製品しんせいひん開発かいはつや未経験みけいけんの挑戦的ちょうせんてき目標もくひょうを目め指ざす「課題かだい達成型たっせいがた（テーマ選定せんてい→攻せめどころ選定せんてい・目標もくひょう設定せってい→方策ほうさく検討けんとう→成功せいこうシナリオ追求ついきゅう）」です。

မြှင့်တင်ပြုပြင်မှု လုပ်ငန်းစဉ်ဖြစ်သော “QC Story (QCストーリー)” တွင် 2 မျိုးရှိပါသည်။ လက်ရှိဖြစ်ပေါ်နေသော အပြစ်အနာအဆာ၏ အကြောင်းရင်းကို ရှာဖွေဖော်ထုတ်ပြီး ရှိသင့်သည့် အခြေအနေသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိစေသော “ပြဿနာဖြေရှင်းပုံစံ (問題解決型 - ခေါင်းစဉ်ရွေးချယ်ခြင်း → လက်ရှိအခြေအနေ သိရှိခြင်း → ရည်မှန်းချက် သတ်မှတ်ခြင်း → အကြောင်းရင်း ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း → ဖြေရှင်းနည်း ဆောင်ရွက်ခြင်း → အကျိုးသက်ရောက်မှု အတည်ပြုခြင်း → စံသတ်မှတ်ခြင်း)” နှင့် ထုတ်ကုန်သစ် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး သို့မဟုတ် မကြုံဖူးသေးသော စိန်ခေါ်မှုရည်မှန်းချက်အသစ်ကို ဦးတည်သည့် “ရည်မှန်းချက်ပြည့်မီပုံစံ (課題達成型 - ခေါင်းစဉ်ရွေးချယ်ခြင်း → အဓိကထိုးဖောက်ရမည့်အချက် ရွေးချယ်ခြင်းနှင့် ရည်မှန်းချက် သတ်မှတ်ခြင်း → နည်းလမ်းများ လေ့လာသုံးသပ်ခြင်း → အောင်မြင်မှု အစီအစဉ် ရှာဖွေဖော်ဆောင်ခြင်း)” တို့ဖြစ်ပါသည်။

また不良ふりょうへの対応たいおうでは、すでに発生はっせいした「顕在的けんざいてき不適合ふてきごう」の真因しんいんを除のぞく再発さいはつ防止ぼうし（是正ぜせい処置しょち）だけでなく、まだ起おきていない「潜在的せんざいてき不適合ふてきごう」を予測よそくして防ふせぐ未然みぜん防止ぼうし（予防よぼう処置しょち）が重要じゅうようです。万一まんいち、製品せいひんの欠陥けっかんで消費者しょうひしゃの生命せいめい・身体しんたいまたは財産ざいさんに被害ひがいが生しょうじた際さいに救済きゅうさいする法律ほうりつが「製造物せいぞうぶつ責任法せきにんほう（PL法ほう）」です。

ထို့ပြင် စံမမီမှုများကို တုံ့ပြန်ရာတွင် ဖြစ်ပေါ်ပြီးသား “ပေါ်ပေါက်ပြီး စံမမီမှု (顕在的不適合)” ၏ အကြောင်းရင်းရင်းမြစ်ကို ဖယ်ရှားသည့် ပြန်လည်မဖြစ်ပွားစေရန် ကာကွယ်ခြင်း (ပြုပြင်အရေးယူမှု 是正処置) သာမက မဖြစ်ပေါ်သေးသော “ဖြစ်လာနိုင်ခြေရှိသည့် စံမမီမှု (潜在的不適合)” ကို ကြိုတင်ခန့်မှန်း ကာကွယ်သည့် ကြိုတင်ကာကွယ်ခြင်း (ကြိုတင်ကာကွယ်မှု 予防処置) မှာလည်း အရေးကြီးပါသည်။ အကယ်၍ ထုတ်ကုန်၏ ချို့ယွင်းချက်ကြောင့် သုံးစွဲသူ၏ အသက်၊ ခန္ဓာကိုယ် သို့မဟုတ် ပစ္စည်းဥစ္စာ ထိခိုက်နစ်နာမှု ဖြစ်ပေါ်သည့်အခါ ကုစားပေးသော ဥပဒေမှာ “ထုတ်ကုန်တာဝန်ယူမှု ဥပဒေ (製造物責任法 / PL法 PL Law)” ဖြစ်ပါသည်။

PL法ほうはメーカーの「故意こい・過失かしつ」を問とわない「無過失むかしつ責任せきにん（欠陥けっかん責任せきにん）」を採用さいようしており、被害者ひがいしゃが損害そんがい賠償ばいしょうを求もとめる際さいに立証りっしょう（証明しょうめい）すべき事項じこうは、①当該とうがい製品せいひんに「欠陥けっかん」が存在そんざいしていたこと、②「損害そんがい」が発生はっせいしたこと、③欠陥けっかんと損害そんがいの間あいだに「因果いんが関係かんけい」があることの3点てんのみです。

PL ဥပဒေသည် ထုတ်လုပ်သူ၏ “ရည်ရွယ်ချက်ရှိမှု သို့မဟုတ် ပေါ့ဆမှု (故意・過失)” ရှိမရှိ မမေးမြန်းဘဲ တာဝန်ယူစေသည့် “ပေါ့ဆမှုပြရန်မလိုသော တာဝန်ယူမှု (無過失責任 / ချို့ယွင်းချက် တာဝန်ယူမှု 欠陥責任)” ကို ကျင့်သုံးထားရာ နစ်နာသူက လျော်ကြေးတောင်းဆိုရာတွင် သက်သေပြရန် လိုအပ်သည့်အချက်မှာ ① အဆိုပါ ထုတ်ကုန်၌ “ချို့ယွင်းချက် (欠陥)” ရှိနေခဲ့ခြင်း၊ ② “ထိခိုက်နစ်နာမှု (損害)” ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ခြင်းနှင့် ③ ချို့ယွင်းချက်နှင့် ထိခိုက်နစ်နာမှုကြား “အကြောင်းအကျိုး ဆက်စပ်မှု (因果関係)” ရှိခြင်းဟူသော အချက် 3 ချက်သာ ဖြစ်ပါသည်။

なおPL法ほうの対象たいしょうとなる「製造物せいぞうぶつ」は「製造せいぞうまたは加工かこうされた動産どうさん（不動産ふどうさん・未加工みかこう農産物のうさんぶつ・ソフトウェア単体たんたいは対象たいしょう外がい）」であり、欠陥けっかんは①設計せっけい上じょうの欠陥けっかん、②製造せいぞう上じょうの欠陥けっかん、③指示しじ・警告けいこく上じょうの欠陥けっかん（取扱とりあつかい説明書せつめいしょ等とうの不備ふび）の3つに分類ぶんるいされます。

PL ဥပဒေတွင် အကျုံးဝင်သော “ထုတ်ကုန် (製造物)” ဆိုသည်မှာ “ထုတ်လုပ်ထားသော သို့မဟုတ် ပြုပြင်မွမ်းမံထားသော ရွှေ့ပြောင်းနိုင်သည့် ပစ္စည်း (အိမ်ခြံမြေ၊ မပြုပြင်ထားသော လယ်ယာထွက်ကုန်နှင့် သီးသန့်ဆော့ဖ်ဝဲလ်များ မပါဝင်ပါ)” ဖြစ်ပြီး၊ ချို့ယွင်းချက်များကို ① ဒီဇိုင်းပိုင်း ချို့ယွင်းချက် (設計上の欠陥)၊ ② ထုတ်လုပ်မှုပိုင်း ချို့ယွင်းချက် (製造上の欠陥) နှင့် ③ လမ်းညွှန်ချက်နှင့် သတိပေးချက်ပိုင်း ချို့ယွင်းချက် (指示・警告上の欠陥 - အသုံးပြုပုံ လမ်းညွှန်စာအုပ် မပြည့်စုံမှု စသည်) ဟူ၍ 3 မျိုး ခွဲခြားထားပါသည်။

8. FMEA・FTAとISO 9001（2015年版ねんばんの強調点きょうちょうてんと品質ひんしつマネジメント7原則げんそく）

8. FMEA / FTA နှင့် ISO 9001 (2015 ခုနှစ်မူ၏ အလေးထားချက်များနှင့် အရည်အသွေး စီမံခန့်ခွဲမှု မူ 7 ချက်)

設計せっけい・工程こうてい段階だんかいで故障こしょうや不良ふりょうを未然みぜん防止ぼうしする信頼性しんらいせい解析かいせき手法しゅほうに「FMEA」と「FTA」があります。「FMEA（故障こしょうモード影響えいきょう解析かいせき）」は、構成こうせい部品ぶひんのあらゆる故障こしょうモード（断線だんせん・摩耗まもうなど）から出発しゅっぱつしてシステム全体ぜんたいへの影響えいきょうを上向うわむきに調しらべる「ボトムアップ手法しゅほう」です。

ဒီဇိုင်းနှင့် လုပ်ငန်းစဉ်အဆင့်တွင် စက်ပျက်မှုနှင့် အပြစ်အနာအဆာများကို ကြိုတင်ကာကွယ်သည့် ယုံကြည်စိတ်ချရမှု ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာနည်းများမှာ “FMEA” နှင့် “FTA” တို့ဖြစ်ပါသည်။ “FMEA (ချို့ယွင်းပျက်စီးမှုပုံစံနှင့် သက်ရောက်မှု ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း 故障モード影響解析)” သည် ပါဝင်သော အစိတ်အပိုင်းများ၏ ဖြစ်နိုင်သမျှ ချို့ယွင်းပျက်စီးမှုပုံစံများ (ဝိုင်ယာကြိုးပြတ်ခြင်း၊ ပွန်းစားခြင်း စသည်) မှ စတင်၍ စနစ်တစ်ခုလုံးအပေါ် သက်ရောက်မှုကို အောက်မှအထက်သို့ လေ့လာစစ်ဆေးသော “အောက်မှအထက် ချဉ်းကပ်နည်း (ボトムアップ手法 Bottom-Up)” ဖြစ်ပါသည်။

これに対たいし「FTA（故障こしょうの木き解析かいせき）」は、起おきてはならない重大じゅうだい事故じこ（頂上ちょうじょう事象じしょう）から出発しゅっぱつし、その発生はっせい原因げんいんを論理ろんり記号きごう（ANDゲート・ORゲート）で木きの根ねのように下向したむきに展開てんかいして追究ついきゅうする「トップダウン手法しゅほう」です。

ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် “FTA (ချို့ယွင်းမှု သစ်ပင်ပုံစံ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း 故障の木解析)” သည် လုံးဝမဖြစ်ပွားသင့်သော ကြီးမားသည့် မတော်တဆမှု (ထိပ်ဆုံးဖြစ်ရပ် 頂上事象 Top Event) မှ စတင်ပြီး ၎င်းဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းရင်းများကို ယုတ္တိဗေဒ သင်္ကေတများ (AND ဂိတ်၊ OR ဂိတ်) ဖြင့် သစ်မြစ်များသဖွယ် အထက်မှအောက်သို့ ဖြန့်ခွဲရှာဖွေသော “အထက်မှအောက် ချဉ်းကပ်နည်း (トップダウン手法 Top-Down)” ဖြစ်ပါသည်။

品質ひんしつマネジメントシステム（QMS）の国際こくさい規格きかく「ISO 9000シリーズ」は、基本きほん・用語ようごの「ISO 9000」、認証にんしょう要求ようきゅう事項じこう「ISO 9001」、持続的じぞくてき成功せいこうの指針ししん「ISO 9004」から成なります。現行げんこう「ISO 9001:2015」では、「組織そしきの状況じょうきょう」「リスク及および機会きかいへの取組とりくみ」「文書化ぶんしょかした情報じょうほう」が重視じゅうしされます。

အရည်အသွေး စီမံခန့်ခွဲမှုစနစ် (QMS) ၏ နိုင်ငံတကာ စံချိန်စံညွှန်း “ISO 9000 စီးရီး” တွင် အခြေခံနှင့် ဝေါဟာရများဆိုင်ရာ “ISO 9000”၊ အသိအမှတ်ပြုလက်မှတ် ရယူရန် လိုအပ်ချက်များဖြစ်သော “ISO 9001” နှင့် ရေရှည်အောင်မြင်မှု လမ်းညွှန်ချက်ဖြစ်သော “ISO 9004” တို့ ပါဝင်ပါသည်။ လက်ရှိ “ISO 9001:2015” တွင် “အဖွဲ့အစည်း၏ အခြေအနေ (組織の状況)”၊ “အန္တရာယ်နှင့် အခွင့်အလမ်းများအပေါ် ဆောင်ရွက်မှု (リスク及び機会への取組み)” နှင့် “စာရွက်စာတမ်းပြုစုထားသော သတင်းအချက်အလက် (文書化した情報)” တို့ကို အလေးထားပါသည်။

ISO 9000シリーズが掲かかげる「品質ひんしつマネジメントの7原則げんそく」は、①顧客こきゃく重視じゅうし、②リーダーシップ、③人々ひとびとの積極的せっきょくてき参加さんか、④プロセスアプローチ、⑤改善かいぜん、⑥客観的きゃっかんてき事実じじつ（エビデンス）に基もとづく意思いし決定けってい、⑦関係性かんけいせい管理かんりです。

ISO 9000 စီးရီးက ချမှတ်ထားသော “အရည်အသွေး စီမံခန့်ခွဲမှု မူ 7 ချက် (品質マネジメントの7原則)” မှာ ① ဝယ်ယူသူဦးစားပေးမှု (顧客重視)၊ ② ခေါင်းဆောင်မှု (リーダーシップ)၊ ③ လူများ တက်ကြွစွာ ပါဝင်ဆောင်ရွက်မှု (人々の積極的参加)၊ ④ လုပ်ငန်းစဉ်အခြေပြု ချဉ်းကပ်မှု (プロセスアプローチ)၊ ⑤ စဉ်ဆက်မပြတ် မြှင့်တင်ပြုပြင်မှု (改善)၊ ⑥ ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျသော အချက်အလက် (သက်သေအထောက်အထား) အပေါ် အခြေခံသည့် ဆုံးဖြတ်ချက်ချမှတ်မှုနှင့် ⑦ ဆက်ဆံရေး စီမံခန့်ခွဲမှု (関係性管理) တို့ဖြစ်ကြပါသည်။

試験しけんによく出でるポイントと覚おぼえ方かた

စာမေးပွဲတွင် မကြာခဏမေးလေ့ရှိသော အချက်များနှင့် မှတ်သားနည်းများ

第だい5章しょう（問とい26〜問とい29）では、まず「4つの品質ひんしつ（要求ようきゅう品質ひんしつ→設計せっけい品質ひんしつ［ねらい］→製造せいぞう品質ひんしつ［できばえ］→保証ほしょう品質ひんしつ）」の定義ていぎと、5個このデータから「平均値へいきんち・中央値ちゅうおうち（メディアン）・範囲はんいR・不偏ふへん分散ぶんさんV（偏差へんさ平方和へいほうわSをn－1で割わる）」を求もとめる計算けいさん問題もんだいが定番ていばんです。

အခန်း 5 (မေးခွန်း 26 မှ 29 အထိ) တွင် ပထမဦးစွာ “အရည်အသွေး 4 မျိုး (တောင်းဆိုသော အရည်အသွေး → ဒီဇိုင်း အရည်အသွေး (ရည်မှန်း) → ထုတ်လုပ်မှု အရည်အသွေး (လက်ရာ) → အာမခံ အရည်အသွေး)” တို့၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်နှင့် ဒေတာ 5 ခုမှ “ပျမ်းမျှကိန်း၊ အလယ်ကိန်း (Median)၊ ကွာခြားချက်အကျယ် R နှင့် ဘက်မလိုက် ကွဲလွဲကိန်း V (သွေဖည်မှု နှစ်ထပ်ကိန်းပေါင်းလဒ် S ကို n － 1 ဖြင့် စားခြင်း)” တို့ကို ရှာဖွေသည့် တွက်ချက်မှုပုစ္ဆာများ အမြဲမေးလေ့ရှိပါသည်။

データの分類ぶんるいでは「計量値けいりょうち＝正規せいき分布ぶんぷ」と「計数値けいすうち（不良品ふりょうひん数すう＝二項にこう分布ぶんぷ、傷きず・欠点けってん数すう＝ポアソン分布ぶんぷ）」、またQC七ななつ道具どうぐではヒストグラムの形状けいじょう（絶壁型ぜっぺきがた・二山型ふたやまがた・櫛歯型くしばがた）と管理図かんりずの「±3σ・限界げんかい内ないでも連れんや傾向けいこうがあれば異常いじょう」が頻出ひんしゅつです。

ဒေတာ အမျိုးအစားခွဲခြားမှုတွင် “တိုင်းတာရသော ကိန်း (計量値) = ပုံမှန်ပျံ့နှံ့မှု (正規分布)” နှင့် “ရေတွက်ရသော ကိန်း (計数値 - အပြစ်အနာအဆာရှိပစ္စည်း အရေအတွက် = ဒွိနာမ ပျံ့နှံ့မှု 二項分布၊ အစင်းရာ/အနာအဆာ အရေအတွက် = ပွာဆွန် ပျံ့နှံ့မှု ポアソン分布)” အပြင် QC ကိရိယာ 7 မျိုးတွင် ဟစ်စတိုဂရမ် ပုံသဏ္ဌာန်များ (ချောက်ကမ်းပါးပုံစံ၊ တောင်ထိပ်နှစ်ခုပုံစံ၊ ဘီးသွားပုံစံ) နှင့် ထိန်းချုပ်မှုပုံ၏ “±3σ နှင့် ကန့်သတ်မျဉ်းအတွင်း၌ပင် ဆက်တိုက်အစဉ် (連) သို့မဟုတ် ဦးတည်ချက် (傾向) ရှိပါက မူမမှန်ဖြစ်ခြင်း” တို့ကို မကြာခဏ မေးမြန်းပါသည်။

抜取ぬきとり検査けんさの「生産者せいさんしゃ危険きけんα（あわてもの＝良よいロットを不合格ふごうかく）」と「消費者しょうひしゃ危険きけんβ（ぼんやりもの＝悪わるいロットを合格ごうかく）」、および「問題もんだい解決型かいけつがたQCストーリー（要因よういん解析かいせき）」と「課題かだい達成型たっせいがたQCストーリー（攻せめどころの選定せんてい・方策ほうさく検討けんとう）」の違ちがいもよく問とわれます。

နမူနာယူ စစ်ဆေးခြင်းရှိ “ထုတ်လုပ်သူ ဆုံးရှုံးနိုင်ခြေ α (အလျင်လိုသူ = ကောင်းသောအသုတ်ကို ပယ်ချမိခြင်း)” နှင့် “သုံးစွဲသူ ဆုံးရှုံးနိုင်ခြေ β (ပေါ့ဆသူ = မကောင်းသောအသုတ်ကို လက်ခံမိခြင်း)” အပြင် “ပြဿနာဖြေရှင်းပုံစံ QC Story (အကြောင်းရင်း ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း)” နှင့် “ရည်မှန်းချက်ပြည့်မီပုံစံ QC Story (အဓိကထိုးဖောက်ရမည့်အချက် ရွေးချယ်ခြင်းနှင့် နည်းလမ်းလေ့လာခြင်း)” တို့၏ ကွာခြားချက်ကိုလည်း မကြာခဏ မေးလေ့ရှိပါသည်။

さらにPL法ほうで被害者ひがいしゃが立証りっしょうすべき3要件ようけん（①欠陥けっかん、②損害そんがい、③因果いんが関係かんけい ※過失かしつの証明しょうめいは不要ふよう）と、ISO 9001:2015のキーワード（リスク及および機会きかいへの取組とりくみ・文書化ぶんしょかした情報じょうほう）をセットで押おさえましょう。

ထပ်မံ၍ PL ဥပဒေအရ နစ်နာသူက သက်သေပြရမည့် အချက် 3 ချက် (① ချို့ယွင်းချက်၊ ② ထိခိုက်နစ်နာမှု၊ ③ အကြောင်းအကျိုး ဆက်စပ်မှု ※ ပေါ့ဆမှုကို သက်သေပြရန် မလိုအပ်ပါ) နှင့် ISO 9001:2015 ၏ အဓိကဝေါဟာရများ (အန္တရာယ်နှင့် အခွင့်အလမ်းများအပေါ် ဆောင်ရွက်မှု၊ စာရွက်စာတမ်းပြုစုထားသော သတင်းအချက်အလက်) ကို တွဲဖက်မှတ်သားထားပါ။