Hội thoại và câu nói chăm sóc hộ lý (Câu nói theo tình huống và Báo cáo - Liên lạc - Tham vấn)

声こえかけの基本原則きほんげんそく（丁寧語ていねいご・自立支援じりつしえん・自己決定じこけってい・事前説明じぜんせつめい）

Nguyên tắc cơ bản của lời nói chăm sóc (Thể lịch sự, Hỗ trợ tự lập, Tự quyết và Báo trước)

利用者りようしゃへの「声こえかけ」では、相手あいてへの敬意けいいを表あらわすため、常つねに「〜です・〜ます」「〜ましょうか」「〜てくださいね」「〜ていただけますか」などの丁寧ていねいな言葉ことば遣づかい（丁寧語ていねいご）で話はなします。「早はやく座すわって」のような命令口調めいれいくちょうやため口ぐちは使つかいません。

Khi bắt chuyện và nói lời chăm sóc (Koe-kake) với người sử dụng dịch vụ, để thể hiện sự tôn trọng, nhân viên luôn sử dụng thể lịch sự (Teineigo) như ~desu, ~masu, ~mashouka (chúng ta cùng ~ nhé), ~te kudasaine, ~te itadakemasuka (ông/bà có thể ~ giúp tôi được không ạ). Tuyệt đối không dùng giọng ra lệnh hay nói trống không.

「自立支援じりつしえん」の基本きほんとして、介護職かいごしょくが最初さいしょからすべて手てを出だすのではなく、まず「ご自分じぶんで〜できますか」と確たしかめ、利用者りようしゃが難むずかしい部分ぶぶんに「お手伝てつだいしましょうか」と声こえをかけて支ささえます。

Theo nguyên tắc Hỗ trợ tự lập (Jiritsu shien), nhân viên không làm thay toàn bộ ngay từ đầu mà trước hết hỏi xem người dùng có tự làm được không bằng câu Go-jibun de ~ dekimasuka (Ông/bà có tự mình làm ~ được không ạ?), rồi chỉ đề nghị giúp đỡ phần khó bằng câu Otetsudai shimashouka (Để tôi giúp ông/bà nhé?).

また「どの服ふくを着きますか」「お飲のみ物ものは何なににしますか」のように利用者りようしゃ自身じしんに選えらんでもらい、「〜してもよろしいですか」と同意どういを得える「自己決定じこけっていの尊重そんちょう」を大切たいせつにします。

Đồng thời, luôn tôn trọng quyền tự quyết (Jiko kettei) bằng cách để chính người dùng tự lựa chọn như hỏi muốn mặc bộ đồ nào hay uống đồ uống gì, và xin sự đồng ý trước bằng câu ~ shitemo yoroshii desuka (Tôi làm ~ có được không ạ?).

からだに触ふれる前まえや車くるまいすを動うごかす前まえには、驚おどろかせないよう必かならず「これから〜しますね」と事前じぜんに伝つたえます。ケアの最中さいちゅうや終おわったあとも「ご気分きぶんはいかがですか」「痛いたみはありませんか」と確認かくにんします。

Trước khi chạm vào cơ thể người dùng hoặc trước khi đẩy xe lăn, bắt buộc phải báo trước hành động bằng câu Korekara ~ shimasune (Bây giờ tôi sẽ ~ nhé) để người dùng không bị giật mình. Trong và sau khi chăm sóc, luôn hỏi thăm cảm giác của họ bằng câu Go-kibun wa ikaga desuka (Ông/bà cảm thấy thế nào ạ?) hoặc Itami wa arimasenka (Có bị đau ở đâu không ạ?).

起居ききょ・移乗いじょう・車くるまいす移動いどうの声こえかけ（起おき上あがり・靴履くつはき・段差だんさと坂道さかみち）

Câu nói khi hỗ trợ ngồi dậy, chuyển sang xe lăn và di chuyển (Đi giày, qua bậc thềm, xuống dốc)

ベッドから車くるまいすへ移うつるときは、まず「ご自分じぶんでベッドから起おき上あがれますか」と尋たずねます。利用者りようしゃが一人ひとりで起おき上あがって端座位たんざいになり、「靴くつを履はくのを手伝てつだってください」と頼たのまれたら、「はい、お手伝てつだいしますね」と靴くつを履はかせます。

Khi hỗ trợ chuyển từ giường sang xe lăn, trước tiên nhân viên hỏi: Ông/bà có tự ngồi dậy từ giường được không ạ? (Bed kara okiagaremasuka). Khi người dùng tự ngồi dậy thành tư thế ngồi mép giường và nhờ giúp đi giày, nhân viên đáp: Vâng, để tôi giúp ông/bà xỏ giày nhé rồi hỗ trợ đi giày.

立たち上あがって車くるまいすへ移乗いじょうするときは、「車くるまいすのブレーキをかけますね」と安全あんぜんを確たしかめ、「私わたしの肩かたにつかまってください」「手てすりを握にぎってくださいね」と声こえをかけてゆっくり座すわってもらいます。

Khi đứng lên để chuyển sang xe lăn, nhân viên báo: Tôi khóa phanh xe lăn nhé (Kurumaisu no brake wo kakemasune) để đảm bảo an toàn, rồi hướng dẫn: Xin hãy vịn vào vai tôi (Watashi no kata ni tsukamatte kudasai) hoặc Xin hãy nắm vào tay vịn nhé để người dùng từ từ ngồi xuống xe.

車くるまいすで移動いどうするときは、足あしをフットサポートにのせたあと、目線めせんを合あわせて「これから車くるまいすを押おしますよ」「動うごきますよ」と必かならず声こえをかけてから静しずかに出発しゅっぱつします。

Khi di chuyển bằng xe lăn, sau khi đặt hai bàn chân người dùng lên tấm để chân (Foot support), nhân viên hạ thấp tầm mắt và bắt buộc phải báo trước: Bây giờ tôi đẩy xe lăn đi nhé (Korekara kurumaisu wo oshimasuyo) rồi mới nhẹ nhàng di chuyển.

段差だんさを上あがるときは「前輪ぜんりんを上あげますね。少すこし傾かたむきますよ」と伝つたえます。急きゅうな坂道さかみちを下おりるときは前向まえむきだと危険きけんなため、「後うしろ向むきでゆっくり下おりますね」と声こえをかけて介護職かいごしょくが下側したがわに立たち後うしろ向むきで進すすみます。

Khi đi lên bậc thềm (Dansa), nhân viên báo trước: Tôi nâng bánh trước lên nhé, xe sẽ hơi nghiêng một chút đấy ạ. Khi đi xuống dốc cao (Sakamichi), nếu đi thẳng hướng mặt về trước sẽ dễ ngã về trước rất nguy hiểm, nên nhân viên phải báo: Chúng ta sẽ đi lùi chầm chậm xuống dốc nhé (Ushiromuki de yukkuri orimasune) và đứng phía dưới giữ xe lùi xuống.

歩行練習ほこうれんしゅう・杖歩行つえほこう・外出がいしゅつ（散歩さんぽとシルバーカー）の声こえかけ

Câu nói khi hỗ trợ tập đi, đi bằng gậy và đi dạo ngoài trời (Xe đẩy Silver car)

機能訓練室きのうくんれんしつや廊下ろうかで手てすりを使つかって歩あるく練習れんしゅうをするときは、「足あしの痛いたみはありませんか」「手てすりをしっかり握にぎって、ゆっくり歩あるきましょう」と声こえをかけ、疲つかれたらすぐに椅子いすを持もってきて休やすんでもらいます。

Khi tập đi bằng tay vịn tại phòng tập phục hồi chức năng hoặc hành lang, nhân viên hỏi thăm: Chân ông/bà có bị đau không ạ? (Ashi no itami wa arimasenka) và nhắc: Hãy nắm chắc tay vịn rồi bước đi từ từ nhé. Nếu người dùng mỏi chân, nhân viên mang ghế đến ngay để họ ngồi nghỉ.

片麻痺かたまひのある利用者りようしゃが杖つえを使つかって平たいらな床ゆかを歩あるく（三動作歩行さんどうさほこう）ときは、健側けんそくの手てに杖つえを持もち、「はじめに杖つえを前まえに出だして、次つぎに患側かんそく（麻痺まひ側がわ）の足あし、そして最後さいごに健側けんそくの足あしを出だしますよ」と順番じゅんばんを伝つたえます。

Khi người dùng bị liệt nửa người tập đi trên mặt sàn phẳng bằng gậy (đi bộ 3 nhịp), tay bên lành cầm gậy và nhân viên hướng dẫn đúng thứ tự: Đầu tiên đưa gậy ra trước, tiếp theo bước chân bên liệt (Kansoku), và cuối cùng bước chân bên lành (Kensoku) lên nhé.

階段かいだんを上あがるときは「杖つえ→健側けんそくの足あし→患側かんそくの足あし」、階段かいだんを下おりるときは「杖つえ→患側かんそくの足あし→健側けんそくの足あし」の順じゅんになるため、患側かんそくと健側けんそくを逆ぎゃくに言いわないよう注意ちゅういします。

Khi lên cầu thang thì đi theo thứ tự: Gậy -> Chân bên lành -> Chân bên liệt; còn khi xuống cầu thang thì đi theo thứ tự: Gậy -> Chân bên liệt -> Chân bên lành. Nhân viên cần hết sức chú ý không nói nhầm giữa bên liệt (Kansoku) và bên lành (Kensoku).

天気てんきのよい昼食後ちゅうしょくごなどに散歩さんぽへ誘さそうときは、「いい天気てんきですから、外そとへ散歩さんぽに行いきませんか」と声こえをかけます。利用者りようしゃがシルバーカーを使つかう場合ばあいは、「玄関げんかんにシルバーカーを用意よういしておきますね」と伝つたえて準備じゅんびします。

Sau bữa trưa khi thời tiết đẹp, nhân viên có thể mời đi dạo: Hôm nay trời đẹp quá, chúng ta cùng ra ngoài đi dạo nhé? (Ii tenki desukara, soto e sanpo ni ikimasenka). Nếu người dùng đi bằng xe đẩy tay Silver car, nhân viên báo: Tôi sẽ chuẩn bị sẵn xe Silver car ở sảnh ra vào (Genkan) nhé.

食事しょくじの声こえかけ①：食事開始しょくじかいし・食具しょくぐの変更へんこう・選択せんたくメニューと温冷確認おんれいかくにん

Câu nói trong bữa ăn 1: Bắt đầu bữa ăn, đổi dụng cụ ăn, chọn thực đơn và hỏi nóng/lạnh

食事しょくじを始はじめるときは、唾液だえきを出だして口くちの中なかを潤うるおし飲のみ込こみやすくするため、「まずお茶ちゃ（または汁物しるもの）から飲のんでみましょうか」と声こえをかけ、献立こんだての内容ないようや食器しょっきの位置いちをわかりやすく説明せつめいします。

Khi bắt đầu bữa ăn, để kích thích tiết nước bọt làm ướt khoang miệng giúp nuốt dễ dàng hơn, nhân viên mời: Trước hết ông/bà uống một chút trà (hoặc canh) nhé? (Mazu ocha kara nonde mimashouka), rồi giải thích rõ thực đơn và vị trí từng bát đĩa trên khay.

食事中しょくじちゅうに利用者りようしゃがあまり食たべていないときは理由りゆうを尋たずねます。「右手みぎてが痛いたくて箸はしが持もてない」と言いわれたときは、すぐに全部ぜんぶ食たべさせるのではなく、「スプーンを持もってきますね」と道具どうぐを工夫くふうして自分じぶんで食たべられるよう支援しえんします。

Nếu thấy người dùng ăn được ít, nhân viên nhẹ nhàng hỏi lý do. Khi người dùng nói: Tay phải bị đau nên không cầm đũa được, nhân viên không đút toàn bộ ngay mà nói: Vậy tôi mang thìa (Spoon) đến cho ông/bà nhé để đổi dụng cụ giúp người dùng tự ăn.

特別とくべつメニューやデザートを選えらべる日ひには、「今日きょうの昼食ちゅうしょくは天てんぷらとハンバーグがありますが、どちらになさいますか」「デザートはプリンとゼリーのどちらがよろしいですか」と尋たずねて選えらんでもらいます。

Vào những ngày có thực đơn tự chọn hoặc món tráng miệng tự chọn, nhân viên hỏi ý kiến người dùng: Bữa trưa hôm nay có Tempura và Hamburger, ông/bà chọn món nào ạ? hoặc Món tráng miệng có bánh Pudding và thạch Jelly, ông/bà thích món nào hơn ạ?.

食後しょくごの飲のみ物ものを聞きくときも、「冷つめたい麦茶むぎちゃと温あたたかい紅茶こうちゃのどちらがいいですか」と温度おんどと種類しゅるいを確たしかめます。また汁物しるものが冷さめているときは「温あたためましょうか」、熱あつすぎるときは「少すこし冷さましましょうか」と声こえをかけます。

Khi hỏi đồ uống sau bữa ăn, cần hỏi rõ cả nhiệt độ và loại đồ uống: Ông/bà muốn uống trà lúa mạch lạnh (Tsumetai mugicha) hay trà đen ấm (Atatakai koucha) ạ?. Ngoài ra, nếu canh bị nguội thì hỏi: Để tôi hâm nóng lại nhé? (Atatamemashouka), còn nếu quá nóng thì hỏi: Để tôi làm nguội bớt một chút nhé? (Sukoshi samashimashouka).

食事しょくじの声こえかけ②：下膳げぜん・食後しょくごの座位保持ざいほじとリーダーへの報告ほうこく（むせ・とろみ）

Câu nói trong bữa ăn 2: Dọn mâm, giữ tư thế ngồi sau ăn và báo cáo với Trưởng ca (Sặc, chất tạo đặc)

食事しょくじが終おわったように見みえても、黙だまって食器しょっきを片付かたづけてはいけません。必かならず「お食事しょくじを終おわりにしますか」「ごちそうさまでした。食器しょっきを下さげますね」と本ほん人にんに確認かくにんしてから下膳げぜんします。

Dù thấy người dùng có vẻ đã ăn xong, nhân viên tuyệt đối không được im lặng tự ý bê khay thức ăn đi. Bắt buộc phải hỏi xác nhận trước: Ông/bà dùng bữa xong rồi phải không ạ? (Oshokuji wo owari ni shimasuka) và nói: Tôi xin phép dọn bát đĩa xuống nhé (Shokki wo sagemasune).

食後しょくごすぐにベッドで横よこになると、胃いの中なかの食たべ物ものが逆流ぎゃくりゅうして誤嚥ごえんや胸むねやけを起おこしやすく危険きけんです。そのため「食後しょくごは30分ぷんほどそのまま座すわって休やすみましょうね」と声こえをかけて座位ざいを保たもちます。

Nếu nằm xuống giường ngay sau khi ăn, thức ăn trong dạ dày rất dễ trào ngược gây sặc vào phổi hoặc ợ nóng. Vì vậy, nhân viên cần nhắc: Sau bữa ăn mình ngồi nghỉ nguyên tư thế này khoảng 30 phút nhé ạ để giữ tư thế ngồi an toàn.

食事中しょくじちゅうに利用者りようしゃが「お茶ちゃやみそ汁しるを飲のむとむせる」様子ようすが見みられたときは、食事量しょくじりょうとあわせて「Aさんは全部ぜんぶ食たべましたが、お茶ちゃやみそ汁しるを飲のむとむせることがあります」とリーダーや看護師かんごしへ正確せいかくに報告ほうこくします。

Trong bữa ăn, nếu quan sát thấy người dùng bị ho sặc khi uống trà hoặc canh miso, nhân viên cần báo cáo chính xác với Trưởng ca (Leader) hoặc Điều dưỡng: Bà A đã ăn hết suất cơm, nhưng khi uống trà hoặc canh miso thì đôi khi bị sặc (museru koto ga arimasu).

リーダーから「むせを防ふせぐために、お茶ちゃにとろみをつけたほうがいいですね。また食たべた量りょうと水分量すいぶんりょうを必かならず記録きろくしてください」と指示しじを受うけたら、「はい、わかりました。とろみをつけて、量りょうを記録きろくします」と復唱ふくしょうして実行じっこうします。

Khi Trưởng ca chỉ thị: Để phòng ngừa sặc, chúng ta nên pha chất tạo đặc (Toromi) vào trà cho bà ấy nhé. Ngoài ra hãy nhớ ghi chép đầy đủ lượng thức ăn và lượng nước uống vào hồ sơ, nhân viên cần nhắc lại nội dung chỉ thị: Vâng, tôi hiểu rồi ạ. Tôi sẽ pha chất tạo đặc và ghi chép lại lượng ăn uống rồi thực hiện.

排泄はいせつの声こえかけ（食前しょくぜんのトイレ誘導ゆうどう・呼よび出だしボタン・尿器にょうきとお尻しりの発赤報告ほっせきほうこく）

Câu nói khi hỗ trợ bài tiết (Mời đi vệ sinh trước bữa ăn, nút bấm gọi, bình tiểu và báo cáo đỏ da mông)

散歩さんぽから帰かえってすぐ食堂しょくどうへ入はいろうとする利用者りようしゃにトイレを勧すすめるときは、周囲しゅういの人ひとに聞きこえないよう配慮はいりょしながら、「お食事しょくじの前まえにトイレに行いったほうが安心あんしんですよ。いっしょに行いきましょうか」とやさしく声こえをかけます。

Khi người dùng vừa đi dạo về và định vào thẳng phòng ăn, nếu muốn khuyên họ đi vệ sinh trước, nhân viên cần nói nhỏ nhẹ kín đáo để tránh làm họ xấu hổ trước mặt người khác: Trước bữa ăn mình đi vệ sinh một chút sẽ yên tâm hơn đấy ạ. Chúng ta cùng đi nhé?.

トイレの中なかまで誘導ゆうどうし、「ズボンを下さげますね」と声こえをかけて便座べんざに安定あんていして座すわったことを確たしかめたら、「終おわったらこの呼よび出だしボタンを押おして知しらせてくださいね。ドアの外そとで待まっています」と伝つたえて退室たいしつします。

Sau khi dẫn vào nhà vệ sinh, báo trước: Tôi kéo quần xuống giúp ông/bà nhé (Zubon wo sagemasune) và xác nhận người dùng đã ngồi vững trên bệ ngồi (Benza), nhân viên hướng dẫn: Khi nào xong xin hãy bấm nút gọi này (Yobidashi button) báo cho tôi nhé. Tôi đợi ở ngoài cửa ạ rồi khép cửa ra ngoài chờ.

夜中よなかや腰痛ようつうがあるときに「腰こしが痛いたくてトイレまで歩あるけない」と言いわれたときは、我慢がまんさせたり無理むりに歩あるかせたりせず、「ベッドのそばのポータブルトイレを使つかいましょうか」「ベッドの上うえで尿器にょうきを使つかいましょうか」と提案ていあんします。

Vào ban đêm hoặc khi người dùng bị đau lưng nói rằng: Tôi đau lưng quá không đi bộ ra nhà vệ sinh được, nhân viên không bắt họ nhịn hay ép đi bộ mà đề xuất: Vậy mình dùng bồn cầu di động (Portable toilet) ngay cạnh giường nhé? hoặc Mình dùng bình tiểu (Nyouki) ở trên giường nhé?.

排泄介助はいせつかいじょやおむつ交換こうかんのときに臀部でんぶ（お尻しり）の皮膚ひふが赤あかくなっている（発赤ほっせき）のを見みつけたら、「お尻しりが少すこし赤あかくなっていますね。痛いたいですか」と確認かくにんし、褥瘡じょくそうを防ふせぐため直ただちに「看護師かんごし」やリーダーに報告ほうこくします。

Khi hỗ trợ bài tiết hoặc thay tã mà phát hiện vùng da mông (Denbu / Oshiri) bị đỏ (Hosseki), nhân viên hỏi thăm người dùng: Vùng mông của ông/bà hơi bị đỏ một chút rồi. Có bị đau không ạ?, đồng thời báo cáo ngay cho Điều dưỡng (Kangoshi) hoặc Trưởng ca để xử lý phòng ngừa loét tỳ đè.

みじたく・更衣こういの声こえかけ（服選ふくえらび・脱健着患だっけんちゃっかん・歯痛対応しつうたいおう・整髪せいはつ）

Câu nói khi chỉnh trang và thay đồ (Chọn áo, nguyên tắc Cởi lành - Mặc liệt, đau răng và chải tóc)

朝あさの着替きがえや外出前がいしゅつまえには、「今日きょうは少すこし寒さむいですが、どのセーターを着きますか」と本人ほんにんに選えらんでもらいます。「娘むすめにもらった引ひき出だしの黄色きいろいセーターを着きたい」と言いわれたら、それを持もってきて着替きがえたあとに「とてもお似合にあいですよ」と声こえをかけます。

Khi thay quần áo buổi sáng hoặc trước khi ra ngoài, nhân viên hỏi ý muốn của người dùng: Hôm nay trời hơi lạnh, ông/bà muốn mặc chiếc áo len nào ạ?. Nếu người dùng nói muốn mặc chiếc áo len màu vàng trong ngăn kéo do con gái tặng, nhân viên lấy đúng chiếc áo đó và sau khi mặc xong khen ngợi: Chiếc áo này rất hợp với ông/bà đấy ạ (Totemo oniai desuyo).

左片麻痺ひだりかたまひのある利用者りようしゃが上着うわぎを着きるときは、「脱健着患だっけんちゃっかん（着きるときは患側かんそくから）」の原則げんそくに従したがい、「まず左ひだり（患側かんそく）の袖そでを通とおしますね。次つぎにご自分じぶんで右みぎ（健側けんそく）の袖そでを通とおしていただけますか」と声こえをかけ、最後さいごに「着心地きごこちはいかがですか」と確認かくにんします。

Khi hỗ trợ người dùng bị liệt nửa người bên trái mặc áo, theo nguyên tắc Dakken chakkan (cởi bên lành trước, mặc bên liệt trước), nhân viên nói: Trước tiên tôi luồn ống tay áo bên trái (bên liệt) vào nhé. Tiếp theo ông/bà có thể tự luồn tay bên phải (bên lành) vào được không ạ?, và sau cùng hỏi: Mặc vào có thấy thoải mái không ạ? (Kigokochi wa ikaga desuka).

口腔こうくうケアのときに利用者りようしゃが「きのうの夜よるから歯はが痛いたいから歯はを磨みがきたくない」と言いったときは、無理むりに歯はブラシを使つかわず、「今日きょうは水みずで口くちをゆすぐだけにしましょう。歯医者はいしゃに診察しんさつしてもらいますから、看護師かんごしに伝つたえますね」と対応たいおうします。

Trong lúc chăm sóc răng miệng, nếu người dùng nói: Từ đêm qua tôi bị đau răng nên hôm nay không muốn đánh răng, nhân viên không ép chải răng mà nói: Vậy hôm nay mình chỉ súc miệng bằng nước thôi nhé (Kuchi wo yusugu dake ni shimashou). Để tôi báo với Điều dưỡng hẹn bác sĩ nha khoa khám (Shinsatsu) cho ông/bà nhé.

また歯磨はみがきのあとに口くちの中なかを見みて食たべかすが残のこっていたら、うがいやスポンジブラシで丁寧ていねいに取とり除のぞきます。洗髪後せんぱつごは「ドライヤーで髪かみを乾かわかしますね」と乾かわかし、「くしを渡わたしますから、ご自分じぶんで髪かみをとかせますか」と声こえをかけます。

Sau khi người dùng tự đánh răng xong, nhân viên kiểm tra trong miệng; nếu còn sót vụn thức ăn thì hỗ trợ súc miệng hoặc dùng bàn chải mút lấy sạch. Sau khi gội đầu, nhân viên báo: Tôi sấy khô tóc bằng máy sấy (Dryer) nhé, rồi trao lược: Tôi đưa lược (Kushi) đây, ông/bà tự chải tóc được không ạ?.

入浴にゅうよく・清拭せいしき・部分浴ぶぶんよくの声こえかけ①：体調確認たいちょうかくにん・室温しつおんとお湯ゆの温度調整おんどちょうせい

Câu nói khi tắm rửa và lau người 1: Xác nhận sức khỏe, chỉnh nhiệt độ phòng và nhiệt độ nước tắm

入浴前にゅうよくまえにリーダーから「看護師かんごしがAさんは入浴にゅうよくできると言いいましたが、入浴にゅうよくの前まえにもう一度いちどAさんに体調たいちょうを確たしかめてください」と指示しじされたら、「はい、入浴前にゅうよくまえにAさんに体調たいちょうを確認かくにんします」と復唱ふくしょうし、本人ほんにんに「ご気分きぶんはいかがですか」と尋たずねます。

Trước giờ tắm, nếu Trưởng ca dặn: Điều dưỡng đã báo ông A có thể tắm được, nhưng trước khi tắm em hãy hỏi xác nhận lại tình trạng sức khỏe của ông A một lần nữa nhé, nhân viên đáp: Vâng, trước khi tắm tôi sẽ xác nhận lại sức khỏe với ông A ạ, rồi trực tiếp hỏi thăm người dùng: Hôm nay ông cảm thấy trong người thế nào ạ?.

居室きょしつで清拭せいしき（からだを拭ふくケア）を始はじめる前まえに、利用者りようしゃが「部屋へやが少すこし寒さむい」と言いったときは、すぐに服ふくを脱ぬがせず、「エアコンをつけて部屋へやを暖あたたかくしますね。暖あたたかくなってから拭ふきましょう」と室温しつおんを整ととのえます。

Khi chuẩn bị lau người (Seishiki) tại phòng riêng, nếu người dùng nói: Phòng hơi lạnh một chút, nhân viên không cởi quần áo ngay mà nói: Vậy tôi bật điều hòa (Aircon) cho ấm phòng lên nhé. Đợi phòng ấm rồi mình hãy lau người ạ để giữ ấm cơ thể cho người dùng.

浴室よくしつでシャワーやかけ湯ゆをするときは、まず介護職かいごしょくが自分じぶんの手てにお湯ゆをかけて温度おんどを確たしかめてから、足先あしさきにかけつつ「お湯ゆをかけますね。お湯ゆの温度おんどはいかがですか」と声こえをかけます。利用者りようしゃが「少すこしぬるいです」と言いったら、「少すこし熱あつく（温あたたかく）しますね」と調整ちょうせいします。

Trong phòng tắm, trước khi phun vòi sen hoặc dội nước ấm, nhân viên phải thử nước lên tay mình trước, rồi vừa dội từ bàn chân lên vừa nói: Tôi dội nước ấm lên nhé. Nhiệt độ nước có vừa không ạ? (Oyu no ondo wa ikaga desuka). Nếu người dùng bảo: Hơi nguội một chút (Sukoshi nurui desu), nhân viên đáp: Vậy tôi chỉnh ấm hơn một chút nhé.

浴槽よくそうから出でるときや浴室よくしつを歩あるくときは、床ゆかが濡ぬれて転倒てんとうしやすいため、「浴室よくしつの床ゆかが滑すべりやすいですから、手てすりにつかまってゆっくり歩あるいてくださいね」と声こえをかけて支ささえます。

Khi bước ra khỏi bồn tắm hoặc đi lại trong phòng tắm, do sàn ướt rất dễ trơn trượt ngã, nhân viên luôn đỡ người dùng và nhắc: Sàn phòng tắm dễ trơn trượt lắm, ông/bà hãy vịn vào tay vịn và bước đi từ từ thôi nhé ạ.

入浴にゅうよく・清拭せいしき・部分浴ぶぶんよくの声こえかけ②：皮膚観察ひふかんさつ・洗髪せんぱつ・足浴そくよくとリーダーの指導しどう

Câu nói khi tắm rửa và lau người 2: Quan sát da, gội đầu, ngâm chân và hướng dẫn của Trưởng ca

入浴にゅうよくや着替きがえのときに、利用者りようしゃが「きのうより背中せなかが赤あかくてかゆい」と言いったときは、自己判断じこはんだんでそのまま入浴にゅうよくさせたり薬くすりを塗ぬったりせず、「背中せなかを見みせてくださいね。お風呂ふろに入はいる前まえに看護師かんごしに相談そうだんしますね」と伝つたえます。

Khi chuẩn bị tắm hoặc thay đồ, nếu người dùng nói: Hôm nay lưng tôi đỏ và ngứa hơn hôm qua, nhân viên tuyệt đối không tự ý cho tắm ngay hay tự bôi thuốc mà nói: Để tôi xem lưng của ông/bà nhé. Trước khi vào tắm, tôi sẽ hỏi ý kiến của Điều dưỡng (Kangoshi) trước nhé ạ.

利用者りようしゃが「先週せんしゅうから髪かみを洗あらっていないので頭あたまがかゆい」と話はなしたときは、「今日きょうはシャンプーでしっかり髪かみを洗あらいましょうね。かゆいところはありませんか」と声こえをかけて丁寧ていねいに洗髪せんぱつします。

Khi người dùng chia sẻ: Từ tuần trước tôi chưa gội đầu nên ngứa đầu quá, nhân viên vui vẻ đáp: Vậy hôm nay chúng ta dùng dầu gội gội đầu thật sạch nhé ạ. Trong lúc gội có chỗ nào ngứa ông/bà cứ bảo tôi nhé rồi gội đầu cẩn thận.

風邪かぜぎみなどで全身ぜんしんの入浴にゅうよくができない日ひには、「今日きょうはお風呂ふろをお休やすみして、温あたたかいお湯ゆで足あしを洗あらう足浴そくよくをしましょうか」「温あたたかいタオルでからだを拭ふきましょうか（清拭せいしき）」と提案ていあんします。

Vào ngày người dùng hơi mệt hoặc cảm nhẹ không thể tắm toàn thân, nhân viên đề xuất phương án thay thế: Hôm nay mình nghỉ tắm bồn và ngâm rửa chân bằng nước ấm (Sokuyoku) nhé ạ? hoặc Để tôi dùng khăn ấm lau sạch cơ thể (Seishiki) cho ông/bà nhé ạ?.

また清拭せいしきの手順てじゅんについてリーダーから「顔かおを拭ふくときは、温あたたかいタオルで目頭めがしらから目尻めじりに向むかってやさしく拭ふいてください」と指導しどうを受うけたら、方向ほうこうを間違まちがえないよう目頭めがしらから目尻めじりへと拭ふきます。

Ngoài ra, khi Trưởng ca hướng dẫn kỹ thuật lau mặt: Khi lau mặt cho người dùng, hãy dùng khăn ấm lau nhẹ nhàng từ khóe mắt trong (Megashira) hướng ra phía đuôi mắt (Mejiri) nhé, nhân viên cần ghi nhớ đúng chiều từ đầu mắt ra đuôi mắt, không lau ngược lại.

家事かじ・生活環境せいかつかんきょう・検温けんおん・夜間やかんとナースコール・申もうし送おくりの会話かいわ

Hội thoại về việc nhà, môi trường sống, đo nhiệt độ, ca đêm, chuông gọi và bàn giao ca

居室きょしつの窓まどを開あけて「換気かんき」をしようとしたとき、利用者りようしゃが「今いまは寒さむいから開あけないでほしい」と言いったら無理むりに開あけず、「わかりました。あとで食堂しょくどうに行いっているときに換気かんきをしますね」と時間帯じかんたいを工夫くふうします。

Khi nhân viên định mở cửa sổ phòng để thông gió (Kanki) nhưng người dùng nói: Bây giờ đang lạnh nên đừng mở cửa sổ, nhân viên không mở ép mà linh hoạt đề xuất: Vâng, tôi hiểu rồi ạ. Vậy lát nữa khi ông/bà ra phòng ăn (Shokudou), tôi sẽ mở cửa thông gió phòng nhé.

家事かじでは残存機能ざんぞんきのうを活いかすため、「いっしょにおしぼりをたたみませんか」「洗濯物せんたくもののたたみ方かたを教おしえてもらえませんか」と誘さそい、机つくえを拭ふいてくれたら「テーブルがきれいになりましたね」と感謝かんしゃを伝つたえます。また「明日あしたの昼食ちゅうしょくはいっしょに野菜やさいの煮物にものと焼やき魚ざかなを作つくりましょう」と相談そうだんします。

Trong công việc nhà, để phát huy khả năng hiện có của người dùng, nhân viên khéo léo mời: Ông/bà cùng gấp khăn ướt (Oshibori) với tôi nhé? hoặc Bà A gấp khéo quá, bà chỉ giúp tôi cách gấp đồ giặt (Sentakumono) được không ạ?. Khi người dùng lau bàn giúp, hãy cảm ơn: Cảm ơn ông/bà, chiếc bàn đã sạch bóng rồi ạ. Khi người dùng chê bữa ăn chưa hợp miệng, có thể rủ ngày mai cùng làm món rau hầm và cá nướng.

体温測定たいおんそくていでは「脇わきに体温計たいおんけいをはさみますね。36度ど5分ぶです、平熱へいねつですね」と結果けっかを伝つたえます。夜間やかんの就寝前しゅうしんまえや巡視時じゅんしじには「おやすみのところすみません」「何なにかあったらナースコールを押おしてくださいね」と声こえをかけます。

Khi đo thân nhiệt, nhân viên báo: Tôi kẹp nhiệt kế vào nách nhé. Nhiệt độ là 36 độ 5, mức nhiệt bình thường ạ. Trước giờ đi ngủ hoặc khi đi tuần đêm, nhân viên nói khẽ: Xin lỗi vì làm phiền lúc ông/bà đang nghỉ ngơi (Oyasumi no tokoro sumimasen). Nếu có việc gì cần, xin hãy bấm chuông gọi (Nurse call) nhé.

ナースコールで「気分きぶんが悪わるい」と呼よばれたら直ただちに訪室ほうしつして様子ようすを確たしかめ、すぐにリーダーや看護師かんごしへ報告ほうこくします。また職場しょくばでは出勤時しゅっきんじや業務中ぎょうむちゅうに「お疲つかれ様さまです」、退勤時たいきんじに「お先さきに失礼しつれいします」と挨拶あいさつし、申もうし送おくりの指示しじ（「背中せなかの観察かんさつ」など）を確実かくじつに引ひき継つぎます。

Khi nhận chuông gọi báo người dùng thấy mệt trong người, nhân viên đến phòng kiểm tra ngay và báo cáo lập tức cho Trưởng ca hoặc Điều dưỡng. Ở nơi làm việc, luôn giữ phép lịch sự chào đồng nghiệp Otsukaresama desu khi vào ca/trong ca, Osaki ni shitsurei shimasu khi tan ca về trước, và tiếp nhận chính xác các dặn dò trong buổi bàn giao ca (như quan sát vùng lưng của người dùng).

試験しけんによく出でるポイントと覚おぼえ方かた

Điểm hay ra thi & mẹo nhớ

「会話かいわ・声こえかけ」では、場面ばめん（食事しょくじ・入浴にゅうよく・排泄はいせつ・移乗いじょう・居室きょしつ訪問ほうもん）ごとに、利用者りようしゃの意思いしや体調たいちょうを尊重そんちょうする丁寧ていねいな声こえかけを選えらぶ問題もんだいが出でます。

Trong phần 'Hội thoại & Lời nói khi chăm sóc', đề thi yêu cầu chọn câu nói lịch sự, tôn trọng ý muốn và tình trạng sức khỏe của người dùng trong từng tình huống (ăn uống, tắm rửa, bài tiết, di chuyển, vào phòng).

正解せいかいを選えらぶ鉄則てっそくは「命令形めいれいけい・禁止形きんしけい・急せかす言葉ことば（『早はやくして』『動うごかないで』）は必かならず誤あやまり」で、「相手あいての意向いこうを確たしかめる疑問形ぎもんけい・依頼形いらいけい（『〜しましょうか』『〜はいかがですか』）が正解せいかい」というパターンです。

Mẹo chọn đáp án đúng nhanh nhất: 'Các câu mệnh lệnh, cấm đoán hoặc thúc giục (Làm nhanh lên, Đừng cử động) luôn là đáp án SAI'; 'Câu hỏi ý kiến hoặc gợi ý lịch sự (~shimashou ka / ~wa ikaga desu ka / yoroshii desu ka) luôn là đáp án ĐÚNG'.

また、職員しょくいん同士どうしの申もうし送おくり・報告ほうこくの会話かいわでは、「結論けつろん（いつ・誰だれが・どうしたか）を簡潔かんけつに伝つたえ、リーダーや看護師かんごしに指示しじを仰あおぐ表現ひょうげん」を選えらびましょう。

Trong hội thoại bàn giao hoặc báo cáo giữa nhân viên với nhau, hãy chọn câu 'trình bày ngắn gọn kết luận (ai, khi nào, bị sao kèm con số cụ thể) và xin chỉ thị từ trưởng nhóm hoặc điều dưỡng'.