VIENIDMY ဝင်မည် လေ့ကျင့်မည်

ပင်မစာမျက်နှာ › သင်ခန်းစာ › နိုင်ငံတော်အသိအမှတ်ပြု ပြုစုစောင့်ရှောက်ရေးပညာရှင် စာမေးပွဲ (介護福祉士)

လူမှုဆက်ဆံရေးနှင့် ဆက်သွယ်ပြောဆိုခြင်း (အပိုင်း A - ဘာသာရပ်အုပ်စု 3)

နိုင်ငံတော်အသိအမှတ်ပြု ပြုစုစောင့်ရှောက်ရေးပညာရှင် စာမေးပွဲ (介護福祉士) · 介護福祉士国家試験(筆記) · တရားဝင် သင်ရိုးစာအုပ်များကို အခြေခံ၍ Tokutei Pass က ရေးသားထားသည်; စကားလုံးအတိုင်း ကူးယူထားခြင်း မဟုတ်ပါ။

လူမှုဆက်ဆံရေး တည်ဆောက်ခြင်း၊ မိမိကိုယ်ကို ပြန်လည်သုံးသပ်သိရှိခြင်း (自己覚知) နှင့် ဂျိုဟာရီ ပြတင်းပေါက် (ジョハリの窓)

ပြုစုစောင့်ရှောက်ရေး ဝန်ထမ်းများသည် စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူများနှင့် ယုံကြည်မှုဆက်ဆံရေး (ラポール - Rapport) တည်ဆောက်နိုင်ရန်အတွက် ဦးစွာ အခြားသူများအပေါ် ကြိုတင်စွဲမှတ်ထားသော အမြင်များ (先入観)၊ ဘက်လိုက်မှုများနှင့် ထင်ရှားသော လက္ခဏာတစ်ခုကြောင့် အကဲဖြတ်မှု တိမ်းစောင်းသွားတတ်သည့် 「ဟေလို အကျိုးသက်ရောက်မှု (ハロー効果 - Halo Effect)」 စသည်တို့ကို သတိပြုမိရန် အရေးကြီးပါသည်။

မိမိကိုယ်တိုင်၏ ပင်ကိုစရိုက်၊ တန်ဖိုးထားမှုများ၊ စိတ်ခံစားချက် အလေ့အထများနှင့် ဘက်လိုက်မှုများကို ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျကျ ပြန်လည်ဆန်းစစ်ပြီး နားလည်သဘောပေါက်ခြင်းကို 「မိမိကိုယ်ကို ပြန်လည်သုံးသပ်သိရှိခြင်း (自己覚知)」 ဟု ခေါ်ပြီး ကျွမ်းကျင်ပညာရှင်တစ်ဦးအနေဖြင့် စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူကို ပကတိအတိုင်း လက်ခံနားလည်ပေးနိုင်ရန် အစပျိုးရာ အခြေခံအချက် ဖြစ်ပါသည်။

စိတ်ပညာရှင် ဂျိုးဇက် လပ်ဖ် (Joseph Luft) နှင့် ဟယ်ရီ အင်ဂမ် (Harry Ingham) တို့ အဆိုပြုဖော်ထုတ်ခဲ့သော 「ဂျိုဟာရီ ပြတင်းပေါက် (ジョハリの窓 - Johari Window)」 သည် မိမိကိုယ်ကို နားလည်မှုနှင့် လူအချင်းချင်း ဆက်ဆံရေးကို နယ်ပယ် 4 ခုဖြင့် ရှင်းလင်းပြသသည့် စံနမူနာပုံစံ ဖြစ်ပါသည်။

မိမိရော အခြားသူများပါ သိရှိထားသော 「ပွင့်လင်းသော ပြတင်းပေါက် (開放の窓)」၊ မိမိက သတိမပြုမိဘဲ အခြားသူများက သိရှိထားသော 「မမြင်ကွယ်ရာ ပြတင်းပေါက် (盲点の窓)」၊ မိမိတစ်ဦးတည်းသာ သိရှိပြီး အခြားသူများ မသိရှိသော 「လျှို့ဝှက်သော ပြတင်းပေါက် (秘密の窓)」 နှင့် နှစ်ဖက်စလုံး မသိရှိသော 「မသိသေးသော ပြတင်းပေါက် (未知の窓)」 ဟူ၍ နယ်ပယ် 4 ခု ရှိပါသည်။

မိမိ၏ အတွေးအမြင်နှင့် ခံစားချက်များကို သင့်လျော်စွာ ထုတ်ဖော်ပြောပြသည့် 「မိမိအကြောင်း ထုတ်ဖော်ပြသခြင်း (自己開示 - Self-disclosure)」 ဖြင့် လျှို့ဝှက်သော ပြတင်းပေါက်ကို ကျဉ်းမြောင်းစေပြီး အခြားသူများထံမှ အကြံပြုချက်များ (フィードバック - Feedback) ကို လက်ခံခြင်းဖြင့် မမြင်ကွယ်ရာ ပြတင်းပေါက်ကို လျှော့ချပါက 「ပွင့်လင်းသော ပြတင်းပေါက်」 ကျယ်ပြန့်လာပြီး မိမိကိုယ်ကို ပြန်လည်သုံးသပ်သိရှိမှု ပိုမိုနက်ရှိုင်းလာမည် ဖြစ်ပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • မိမိကိုယ်တိုင်၏ တန်ဖိုးထားမှုများ၊ စိတ်ခံစားချက် အလေ့အထများနှင့် ဘက်လိုက်မှုများကို ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျကျ နားလည်သဘောပေါက်ခြင်းကို 「မိမိကိုယ်ကို ပြန်လည်သုံးသပ်သိရှိခြင်း (自己覚知)」 ဟု ခေါ်ပါသည်

  • 「ဂျိုဟာရီ ပြတင်းပေါက် (ジョハリの窓)」 ကို ပွင့်လင်းသော ပြတင်းပေါက်၊ မမြင်ကွယ်ရာ ပြတင်းပေါက်၊ လျှို့ဝှက်သော ပြတင်းပေါက်နှင့် မသိသေးသော ပြတင်းပေါက် ဟူသည့် နယ်ပယ် 4 ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားပါသည်

  • သင့်လျော်သော မိမိအကြောင်း ထုတ်ဖော်ပြသခြင်းနှင့် အခြားသူများထံမှ အကြံပြုချက် (Feedback) ရယူခြင်းတို့ဖြင့် 「ပွင့်လင်းသော ပြတင်းပေါက်」 ကို ချဲ့ထွင်ပါက ချောမွေ့သော ဆက်ဆံရေးကို တည်ဆောက်နိုင်ပါသည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
မိမိကိုယ်ကို ပြန်လည်သုံးသပ်သိရှိခြင်း (自己覚知)
ဂျိုဟာရီ ပြတင်းပေါက် (ジョハリの窓 - ပွင့်လင်း၊ မမြင်ကွယ်ရာ၊ လျှို့ဝှက်၊ မသိသေးသော)
ဟေလို အကျိုးသက်ရောက်မှုနှင့် ကြိုတင်စွဲမှတ်ထားသော အမြင် (ハロー効果と先入観)
ယုံကြည်မှုဆက်ဆံရေး (ラポール - Rapport)

လိုအင်ဆန္ဒ မပြည့်ဝမှု (欲求不満)၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ခုခံကာကွယ်မှု ယန္တရား (防衛機制) နှင့် စိတ်ဖိစီးမှု ဖြေရှင်းကိုင်တွယ်ခြင်း (ストレスコーピング)

လိုအင်ဆန္ဒများသည် အတားအဆီးများကြောင့် ပိတ်ဆို့ခံရပြီး မပြည့်ဝသည့် အခြေအနေကို 「လိုအင်ဆန္ဒ မပြည့်ဝမှု (欲求不満 / フラストレーション - Frustration)」 ဟု ခေါ်ပြီး ဆန့်ကျင်ဘက် လိုအင်ဆန္ဒ 2 ခု သို့မဟုတ် 2 ခုထက်ပိုသော ဆန္ဒများအကြား ဝေခွဲမရဖြစ်နေသည့် အခြေအနေကို 「စိတ်ပဋိပက္ခဖြစ်မှု (葛藤 / コンフリクト - Conflict)」 ဟု ခေါ်ပါသည်။

ပြင်းထန်သော စိုးရိမ်ပူပန်မှု သို့မဟုတ် လိုအင်ဆန္ဒ မပြည့်ဝမှုတို့မှ စိတ်တည်ငြိမ်မှု (အတ္တ - 自我) ကို မသိစိတ်က အလိုအလျောက် ကာကွယ်ပေးသည့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက်ကို 「စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ခုခံကာကွယ်မှု ယန္တရား (防衛機制 - Defense Mechanism)」 ဟု ခေါ်ပါသည်။ ထင်ရှားသော ဥပမာများမှာ ယုတ္တိရှိသယောင် အကြောင်းပြချက်ပေးသည့် 「ဆင်ခြေပေး၍ ဖြေသိမ့်ခြင်း (合理化 - Rationalization)」 နှင့် စိတ်ရင်းနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက် အပြုအမူကို ပြသသည့် 「ဆန့်ကျင်ဘက် အပြုအမူ ပြသခြင်း (反動形成 - Reaction Formation)」 တို့ ဖြစ်ကြပါသည်။

ထို့အပြင် မနှစ်မြို့ဖွယ် မှတ်ဉာဏ်များကို မသိစိတ်အတွင်း သိမ်းဆည်းဖိနှိပ်ထားသည့် 「စိတ်ဖိနှိပ်ထားခြင်း (抑圧 - Repression)」၊ ကလေးဘဝ အပြုအမူသို့ ပြန်လည်ဆုတ်ယုတ်သွားသည့် 「နောက်ကြောင်းပြန် ဆုတ်ယုတ်ခြင်း (退行 - Regression)」၊ မိမိ၏ မကောင်းသော ခံစားချက်ကို တစ်ဖက်လူတွင် ရှိနေသည်ဟု စွပ်စွဲမြင်ယောင်သည့် 「အပြစ်လွှဲချ ပုံချခြင်း (投影 - Projection)」 နှင့် လူမှုရေးအရ တန်ဖိုးရှိသော လှုပ်ရှားမှုအဖြစ် ပြောင်းလဲပစ်သည့် 「အကောင်းဘက်သို့ ပြောင်းလဲအသုံးချခြင်း (昇華 - Sublimation)」 တို့မှာလည်း စာမေးပွဲတွင် မကြာခဏ မေးလေ့ရှိပါသည်။

စိတ်ဖိစီးမှုကို ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ ရင်ဆိုင်ဖြေရှင်းသည့် နည်းလမ်းဖြစ်သော 「စိတ်ဖိစီးမှု ဖြေရှင်းကိုင်တွယ်ခြင်း (ストレスコーピング - Lazarus)」 တွင် စိတ်ဖိစီးမှုဖြစ်စေသော အကြောင်းရင်းကို တိုက်ရိုက်ဖြေရှင်းလျှော့ချသည့် 「ပြဿနာကို အခြေပြုသော ဖြေရှင်းနည်း (問題焦点型コーピング)」 နှင့် တစ်စုံတစ်ဦးအား ရင်ဖွင့်ပြောပြခြင်း သို့မဟုတ် စိတ်အပန်းဖြေခြင်းဖြင့် ခံစားချက်ကို သက်သာစေသည့် 「စိတ်ခံစားချက်ကို အခြေပြုသော ဖြေရှင်းနည်း (情動焦点型コーピング)」 ဟူ၍ ရှိပါသည်။

ဥပမာအားဖြင့် အလုပ်တာဝန်များလွန်းသည့်အခါ အထက်လူကြီးနှင့် တိုင်ပင်၍ အလုပ်ခွဲဝေမှုကို ပြန်လည်သုံးသပ်ပြင်ဆင်ခြင်းသည် 「ပြဿနာကို အခြေပြုသော ဖြေရှင်းနည်း」 ဖြစ်ပြီး အားလပ်ရက်တွင် သီချင်းနားထောင်ခြင်း သို့မဟုတ် လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်အား အခက်အခဲများ ရင်ဖွင့်ပြောပြ၍ စိတ်ခံစားချက်ကို တည်ငြိမ်အောင် လုပ်ဆောင်ခြင်းသည် 「စိတ်ခံစားချက်ကို အခြေပြုသော ဖြေရှင်းနည်း」 ဖြစ်ပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ခုခံကာကွယ်မှု ယန္တရား (防衛機制) သည် မသိစိတ်က မိမိအတ္တကို ကာကွယ်ပေးသည့် လုပ်ဆောင်ချက်ဖြစ်ပြီး ဆင်ခြေပေး၍ ဖြေသိမ့်ခြင်း (合理化)၊ ဆန့်ကျင်ဘက် အပြုအမူ ပြသခြင်း (反動形成)၊ စိတ်ဖိနှိပ်ထားခြင်း (抑圧)၊ နောက်ကြောင်းပြန် ဆုတ်ယုတ်ခြင်း (退行)၊ အပြစ်လွှဲချ ပုံချခြင်း (投影) နှင့် အကောင်းဘက်သို့ ပြောင်းလဲအသုံးချခြင်း (昇華) စသည်တို့ ပါဝင်ပါသည်

  • ပြဿနာ ရင်းမြစ်ကို တိုက်ရိုက်ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းသည့် နည်းလမ်းကို 「ပြဿနာကို အခြေပြုသော ဖြေရှင်းနည်း (問題焦点型コーピング)」 ဟု ခေါ်ပါသည်

  • ခံစားချက်ကို ထုတ်ဖော်ပြောပြခြင်း သို့မဟုတ် စိတ်အပန်းဖြေခြင်းဖြင့် စိတ်ပင်ပန်းဆင်းရဲမှုကို သက်သာစေသည့် နည်းလမ်းကို 「စိတ်ခံစားချက်ကို အခြေပြုသော ဖြေရှင်းနည်း (情動焦点型コーピング)」 ဟု ခေါ်ပါသည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ခုခံကာကွယ်မှု ယန္တရား (防衛機制 - 合理化၊ 反動形成၊ 退行၊ 投影၊ 昇華)
လိုအင်ဆန္ဒ မပြည့်ဝမှု (フラストレーション) နှင့် စိတ်ပဋိပက္ခဖြစ်မှု (葛藤)
ပြဿနာကို အခြေပြုသော ဖြေရှင်းနည်း (問題焦点型コーピング)
စိတ်ခံစားချက်ကို အခြေပြုသော ဖြေရှင်းနည်း (情動焦点型コーピング)

အကူအညီပေးရေး ဆက်ဆံရေး တည်ဆောက်မှု အခြေခံမူများ (ဘိုင်စတက်ခ်၏ အခြေခံမူ 7 ချက် - バイステックの7原則)

အမေရိကန် လူမှုဖူလုံရေးပညာရှင် ဘိုင်စတက်ခ် (Felix Biestek) သည် ကူညီပံ့ပိုးပေးသူ ကျွမ်းကျင်ပညာရှင်များက စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူ (クライエント) နှင့် ကောင်းမွန်သော အကူအညီပေးရေး ဆက်ဆံရေး တည်ဆောက်နိုင်ရန်အတွက် အခြေခံသဘောထားများကို 「ဘိုင်စတက်ခ်၏ အခြေခံမူ 7 ချက် (バイステックの7原則)」 အဖြစ် စုစည်းဖော်ပြခဲ့ပါသည်။

ပထမမူဖြစ်သော 「တစ်ဦးချင်းစီအဖြစ် သီးသန့်ရှုမြင်ခြင်း (個別化)」 မှာ စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူကို တစ်ဦးတည်းသော ပုဂ္ဂိုလ်အဖြစ် ရှုမြင်ခြင်းဖြစ်ပြီး ဒုတိယမူဖြစ်သော 「ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ စိတ်ခံစားချက် ထုတ်ဖော်စေခြင်း (意図的な感情表出)」 မှာ ဒေါသထွက်ခြင်း သို့မဟုတ် ဝမ်းနည်းခြင်းကဲ့သို့သော အပျက်သဘောဆောင်သည့် ခံစားချက်များအပါအဝင် စိတ်ခံစားချက်များကို လွတ်လပ်စွာ ထုတ်ဖော်ပြသနိုင်အောင် အားပေးကူညီခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

တတိယမူဖြစ်သော 「ထိန်းချုပ်ထားသော စိတ်ခံစားချက်ဖြင့် ပါဝင်ပတ်သက်ခြင်း (統制された情緒的関与)」 မှာ ကူညီပေးသူကိုယ်တိုင်က စိတ်ခံစားချက်နောက်သို့ လိုက်ပါမသွားဘဲ သတိရှိရှိဖြင့် ထပ်တူခံစားနားလည်ပေးခြင်းဖြစ်ပြီး စတုတ္ထမူဖြစ်သော 「လက်ခံနားလည်ပေးခြင်း (受容)」 မှာ စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူကို ပကတိအတိုင်း လက်ခံပေးခြင်းဖြစ်ကာ ပဉ္စမမူဖြစ်သော 「အကောင်းအဆိုး စီရင်ဆုံးဖြတ်မှု မပြုသော သဘောထား (非審判的態度)」 မှာ အမှားအမှန် အကဲဖြတ်ဝေဖန်ခြင်း မပြုလုပ်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

ဆဋ္ဌမမူဖြစ်သော 「ကိုယ်တိုင်ဆုံးဖြတ်ပိုင်ခွင့် (自己決定)」 မှာ စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူကိုယ်တိုင် ရွေးချယ်ဆုံးဖြတ်ပိုင်ခွင့်ကို ပံ့ပိုးပေးခြင်းဖြစ်ပြီး သတ္တမမူဖြစ်သော 「လျှို့ဝှက်ချက် ထိန်းသိမ်းခြင်း (秘密保持)」 မှာ လုပ်ငန်းတာဝန်အရ သိရှိရသော လျှို့ဝှက်ချက်များကို တင်းကျပ်စွာ ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ခြင်းဖြစ်ရာ ဤမူ 7 ချက်သည် ပြုစုစောင့်ရှောက်ရေး လက်တွေ့လုပ်ငန်းတွင်လည်း တူညီသော အခြေခံမူများ ဖြစ်ကြပါသည်။

အထူးသဖြင့် စာမေးပွဲတွင် စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူ၏ အပြောအဆိုနှင့် အပြုအမူများကို ကိုယ်ကျင့်တရားရှုထောင့်မှ ဆူပူပြစ်တင်ခြင်း သို့မဟုတ် 「အဲဒါ မှားနေပါတယ်」 ဟု တစ်ဖက်သတ် ဆုံးဖြတ်ပြောဆိုခြင်း မပြုဘဲ အဘယ်ကြောင့် ထိုသို့ခံစားရသည်ကို လက်ခံနားလည်ပေးသည့် 「လက်ခံနားလည်ပေးခြင်း (受容)」 နှင့် 「အကောင်းအဆိုး စီရင်ဆုံးဖြတ်မှု မပြုသော သဘောထား (非審判的態度)」 တို့ကို လက်တွေ့အသုံးချပုံအား မကြာခဏ မေးမြန်းလေ့ရှိပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ဘိုင်စတက်ခ်၏ အခြေခံမူ 7 ချက်မှာ 「တစ်ဦးချင်းစီအဖြစ် သီးသန့်ရှုမြင်ခြင်း (個別化)၊ ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ စိတ်ခံစားချက် ထုတ်ဖော်စေခြင်း (意図的な感情表出)၊ ထိန်းချုပ်ထားသော စိတ်ခံစားချက်ဖြင့် ပါဝင်ပတ်သက်ခြင်း (統制された情緒的関与)၊ လက်ခံနားလည်ပေးခြင်း (受容)၊ အကောင်းအဆိုး စီရင်ဆုံးဖြတ်မှု မပြုသော သဘောထား (非審判的態度)၊ ကိုယ်တိုင်ဆုံးဖြတ်ပိုင်ခွင့် (自己決定) နှင့် လျှို့ဝှက်ချက် ထိန်းသိမ်းခြင်း (秘密保持)」 တို့ ဖြစ်ကြပါသည်

  • 「အကောင်းအဆိုး စီရင်ဆုံးဖြတ်မှု မပြုသော သဘောထား (非審判的態度)」 ဆိုသည်မှာ စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူ၏ အပြောအဆို၊ အပြုအမူနှင့် အတွေးအမြင်များကို ကောင်းသည်၊ ဆိုးသည်ဟု တစ်ဖက်သတ် ဆုံးဖြတ်ဝေဖန်ခြင်း မပြုသည့် သဘောထား ဖြစ်ပါသည်

  • 「ထိန်းချုပ်ထားသော စိတ်ခံစားချက်ဖြင့် ပါဝင်ပတ်သက်ခြင်း (統制された情緒的関与)」 တွင် ကျွမ်းကျင်ပညာရှင်သည် မိမိ၏ စိတ်ခံစားချက်ကို ထိန်းချုပ်ရင်း ထပ်တူခံစားနားလည်မှုဖြင့် တုံ့ပြန်ဆောင်ရွက်ပါသည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
ဘိုင်စတက်ခ်၏ အခြေခံမူ 7 ချက် (バイステックの7原則)
ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ စိတ်ခံစားချက် ထုတ်ဖော်စေခြင်း (意図的な感情表出)
ထိန်းချုပ်ထားသော စိတ်ခံစားချက်ဖြင့် ပါဝင်ပတ်သက်ခြင်း (統制された情緒的関与)
အကောင်းအဆိုး စီရင်ဆုံးဖြတ်မှု မပြုသော သဘောထား (非審判的態度) နှင့် လက်ခံနားလည်ပေးခြင်း (受容)

စကားဖြင့် ဆက်သွယ်ပြောဆိုခြင်း (言語的)၊ စကားမပါသော အမူအရာဖြင့် ဆက်သွယ်ပြောဆိုခြင်း (非言語的) နှင့် လူအချင်းချင်း အကွာအဝေး (対人距離)

ဆက်သွယ်ပြောဆိုခြင်းကို စကားလုံး၊ စာသား သို့မဟုတ် လက်သင်္ကေတပြဘာသာစကား စသည်တို့ကို အသုံးပြုသည့် 「စကားဖြင့် ဆက်သွယ်ပြောဆိုခြင်း (言語的コミュニケーション)」 နှင့် မျက်နှာအမူအရာ၊ အကြည့်၊ ကိုယ်နေဟန်ထား၊ ခေါင်းညိတ်ခြင်း၊ ခြေဟန်လက်ဟန်၊ အသံနေအသံထားနှင့် အမြန်နှုန်း၊ အသားချင်းထိတွေ့မှု (タッチング) စသည်တို့ဖြင့် ဆက်သွယ်သည့် 「စကားမပါသော အမူအရာဖြင့် ဆက်သွယ်ပြောဆိုခြင်း (非言語的コミュニケーション)」 ဟူ၍ ခွဲခြားနိုင်ပါသည်။

စိတ်ခံစားချက်နှင့် သဘောထားများကို ဖော်ပြရာတွင် စကားမပါသော အမူအရာများက အလွန်ကြီးမားသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ပါသည်။ နှုတ်မှ 「အချိန်မရွေး ပြောပါနော်」 ဟု ပြောနေသော်လည်း လက်ပိုက်၍ မျက်နှာထားတင်းတင်း ထားခြင်း သို့မဟုတ် အလုပ်ရှုပ်နေဟန် ပြသခြင်းတို့ ပြုလုပ်ပါက တစ်ဖက်လူတွင် ပြင်းထန်သော စိုးရိမ်ပူပန်မှုနှင့် စိတ်ရှုပ်ထွေးမှုများ ဖြစ်ပေါ်စေပါသည် (ရှေ့နောက်မညီသော သတင်းစကားနှစ်ခွဖြင့် ချုပ်နှောင်မှု - 二重拘束 / ダブルバインド - Double Bind)။

ပထမဆုံးအကြိမ် တွေ့ဆုံသော စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူ သို့မဟုတ် စိတ်လှုပ်ရှားတင်းကျပ်နေသော စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူနှင့် ဆက်ဆံသည့်အခါ တစ်ဦးချင်းစီ၏ ကိုယ်ပိုင်နယ်နိမိတ် အသိစိတ်ဖြစ်သော 「ကိုယ်ပိုင်နယ်ပယ် အကွာအဝေး (パーソナルスペース / 対人距離 - Personal Space)」 ကို အလေးထားပြီး ရုတ်တရက် အနီးကပ်လွန်းခြင်း မပြုဘဲ သင့်တင့်သော အကွာအဝေးကို ထိန်းသိမ်းရပါမည်။

ထို့အပြင် ဝှီးချဲ သို့မဟုတ် ကုတင်ပေါ်ရှိ စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူအား မတ်တပ်ရပ်လျက် အပေါ်စီးမှ ငုံ့ကြည့်စကားပြောခြင်း မပြုဘဲ ခါးကိုနှိမ့်၍ 「မျက်လုံးချင်း အမြင့်တူညီအောင် ညှိခြင်း (目線の高さを合わせる)」 နှင့်အတူ နူးညံ့သော အပြုံးနှင့် ခေါင်းညိတ်ပြခြင်းတို့ဖြင့် စိတ်အေးချမ်းသာမှုကို ဖော်ပြရပါမည်။

ထိုင်ခုံတွင်ထိုင်၍ စကားပြောရာတွင်လည်း တည့်တည့်မတ်မတ် မျက်နှာချင်းဆိုင် ထိုင်ခြင်းထက် စားပွဲထောင့်စွန်းကို ခြား၍ 90 ဒီဂရီ (ထောင့်မှန်) သို့မဟုတ် ထောင့်ဖြတ်ထိုင်သည့် 「ထောင့်မှန်ထိုင်နည်း / ထောင့်ဖြတ်မျက်နှာချင်းဆိုင်နည်း (直角法・斜め対面)」 က စိတ်တင်းကျပ်မှုကို ပြေလျော့စေပြီး သဘာဝကျကျ အကြည့်လွှဲနိုင်သောကြောင့် စကားပြောဆိုရ ပိုမိုလွယ်ကူစေပါသည်။

စကားဖြင့် ဆက်သွယ်ပြောဆိုခြင်း (言語的)၊ စကားမပါသော အမူအရာဖြင့် ဆက်သွယ်ပြောဆိုခြင်း (非言語的) နှင့် လူအချင်းချင်း အကွာအဝေး (対人距離)

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • မျက်နှာအမူအရာ၊ အကြည့်၊ ခေါင်းညိတ်ခြင်း၊ ကိုယ်နေဟန်ထား၊ အသံနေအသံထားနှင့် လူအချင်းချင်း အကွာအဝေး စသည်တို့သည် 「စကားမပါသော အမူအရာဖြင့် ဆက်သွယ်ပြောဆိုခြင်း (非言語的コミュニケーション)」 တွင် ပါဝင်ပါသည်

  • စကားလုံးနှင့် အမူအရာ (စကားမပါသော သင်္ကေတ) တို့ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်နေသော သတင်းစကားကို 「Double Bind (二重拘束)」 ဟု ခေါ်ပြီး တစ်ဖက်လူကို စိတ်ရှုပ်ထွေးစေပါသည်

  • စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူနှင့် ဆက်ဆံရာတွင် ကိုယ်ပိုင်နယ်ပယ် အကွာအဝေး (Personal Space) ကို အလေးထားပြီး မျက်လုံးချင်း အမြင့်တူညီအောင်ညှိကာ နူးညံ့တည်ငြိမ်သော မျက်နှာအမူအရာဖြင့် နားထောင်ပေးရပါမည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
စကားဖြင့် ဆက်သွယ်ပြောဆိုခြင်းနှင့် စကားမပါသော အမူအရာဖြင့် ဆက်သွယ်ပြောဆိုခြင်း (言語的・非言語的コミュニケーション)
ရှေ့နောက်မညီသော သတင်းစကားနှစ်ခွဖြင့် ချုပ်နှောင်မှု (ダブルバインド / 二重拘束)
ကိုယ်ပိုင်နယ်ပယ် အကွာအဝေး (パーソナルスペース / 対人距離)
အသားချင်းထိတွေ့မှု (タッチング) နှင့် ထောင့်မှန်ထိုင်နည်း (直角法)

အဖွဲ့လိုက် စီမံခန့်ခွဲမှု (チームマネジメント)၊ ခေါင်းဆောင်မှုပညာ (PM သီအိုရီ) နှင့် နောက်လိုက်ကောင်းပီသမှု (フォロワーシップ)

အရည်အသွေးမီသော ပြုစုစောင့်ရှောက်မှု ဝန်ဆောင်မှုများ ပေးအပ်နိုင်ရန်အတွက် အဖွဲ့အစည်း၏ ရည်မှန်းချက်နှင့် ညွှန်ကြားအုပ်ချုပ်မှု လမ်းကြောင်း (指揮命令系統 - မည်သူက မည်သူ့ထံ ညွှန်ကြား၍ အစီရင်ခံရမည်) ကို ရှင်းလင်းတိကျစေပြီး 「အစီရင်ခံခြင်း၊ ဆက်သွယ်အကြောင်းကြားခြင်းနှင့် တိုင်ပင်ဆွေးနွေးခြင်း (報告・連絡・相談 - ホウレンソウ)」 ကို အပြည့်အဝ လိုက်နာကျင့်သုံးသည့် အဖွဲ့လိုက် စီမံခန့်ခွဲမှုမှာ မရှိမဖြစ် လိုအပ်ပါသည်။

လူမှုစိတ်ပညာရှင် မီဆုမိ ဂျူးဂျိ (Juji Misumi) အဆိုပြုခဲ့သော 「PM သီအိုရီ (PM理論)」 တွင် ခေါင်းဆောင်မှုကို ရည်မှန်းချက် ပြည့်မီရေးနှင့် လုပ်ငန်းတာဝန် ဖြေရှင်းရေးကို တွန်းအားပေးသည့် 「P လုပ်ဆောင်ချက် (Performance - 目標達成機能)」 နှင့် လုပ်ငန်းခွင်အတွင်း လူမှုဆက်ဆံရေးနှင့် စည်းလုံးညီညွတ်မှုကို ထိန်းသိမ်းသည့် 「M လုပ်ဆောင်ချက် (Maintenance - 集団維持機能)」 ဟူသော ဝင်ရိုး 2 ခုဖြင့် ရှုမြင်ပါသည်။

P လုပ်ဆောင်ချက်နှင့် M လုပ်ဆောင်ချက် နှစ်ခုစလုံး မြင့်မားသည့် 「PM ပုံစံ (PM型)」 ကို အကောင်းဆုံး စံပြခေါင်းဆောင်အဖြစ် သတ်မှတ်ပါသည်။ ထို့အပြင် အဖွဲ့ဝင်များ၏ ကျွမ်းကျင်မှုအဆင့်နှင့် အခြေအနေအပေါ် မူတည်၍ ညွှန်ကြားသည့် အပြုအမူနှင့် ပံ့ပိုးကူညီသည့် အပြုအမူတို့ကို ခွဲခြားအသုံးပြုသည့် 「SL သီအိုရီ (အခြေအနေအလိုက် ခေါင်းဆောင်မှုပုံစံ - 状況対応型リーダーシップ)」 ကိုလည်း အသုံးပြုကြပါသည်။

ထို့အပြင် အဖွဲ့လိုက် ပြုစုစောင့်ရှောက်မှုတွင် ခေါင်းဆောင်သာမက အဖွဲ့ဝင် တစ်ဦးချင်းစီက အဖွဲ့အစည်း၏ ရည်မှန်းချက်ကို နားလည်သဘောပေါက်ပြီး မိမိသဘောဆန္ဒအလျောက် အကြံဉာဏ်များနှင့် တိုးတက်ရေး အဆိုပြုချက်များ တင်ပြကာ ခေါင်းဆောင်ကို ပံ့ပိုးကူညီသည့် 「နောက်လိုက်ကောင်းပီသမှု (フォロワーシップ - Followership)」 မှာလည်း အလွန်အရေးကြီးပါသည်။

လုပ်ငန်းတာဝန်ဆိုင်ရာ ညွှန်ကြားချက်များကို ခံယူရာတွင် မူအားဖြင့် မိမိ၏ တိုက်ရိုက်အထက်လူကြီး (ခေါင်းဆောင်) ထံမှသာ ခံယူပြီး ရလဒ်ကိုလည်း ထိုအထက်လူကြီးထံသို့သာ ပြန်လည်အစီရင်ခံသည့် 「ညွှန်ကြားချက် တစ်ခုတည်းဖြစ်စေရေးမူ (命令一元化の原則)」 ကို လိုက်နာခြင်းဖြင့် လုပ်ငန်းခွင်အတွင်း ရှုပ်ထွေးမှုများနှင့် မတော်တဆမှုများကို ကာကွယ်နိုင်ပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • မီဆုမိ ဂျူးဂျိ၏ 「PM သီအိုရီ」 တွင် ရည်မှန်းချက် ပြည့်မီရေး လုပ်ဆောင်ချက် (P) နှင့် အဖွဲ့အစည်း ထိန်းသိမ်းရေး လုပ်ဆောင်ချက် (M) နှစ်ခုစလုံး မြင့်မားသည့် PM ပုံစံကို စံပြအဖြစ် သတ်မှတ်ပါသည်

  • အဖွဲ့အစည်းတွင် ညွှန်ကြားအုပ်ချုပ်မှု လမ်းကြောင်းကို ရှင်းလင်းတိကျစေပြီး လျင်မြန်တိကျသော 「အစီရင်ခံခြင်း၊ ဆက်သွယ်အကြောင်းကြားခြင်းနှင့် တိုင်ပင်ဆွေးနွေးခြင်း (報告・連絡・相談)」 ကို ဆောင်ရွက်ရပါမည်

  • အဖွဲ့ဝင်များက မိမိသဘောဆန္ဒအလျောက် ဆုံးဖြတ်သုံးသပ်ပြီး အကြံပြုတင်ပြကာ ခေါင်းဆောင်နှင့် အဖွဲ့ကို ပံ့ပိုးပေးသည့် လုပ်ဆောင်ချက်ကို 「နောက်လိုက်ကောင်းပီသမှု (フォロワーシップ)」 ဟု ခေါ်ပါသည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
PM သီအိုရီ (ရည်မှန်းချက် ပြည့်မီရေး လုပ်ဆောင်ချက် P နှင့် အဖွဲ့အစည်း ထိန်းသိမ်းရေး လုပ်ဆောင်ချက် M)
ညွှန်ကြားအုပ်ချုပ်မှု လမ်းကြောင်းနှင့် ညွှန်ကြားချက် တစ်ခုတည်းဖြစ်စေရေး (指揮命令系統と命令一元化)
ခေါင်းဆောင်မှုပညာနှင့် နောက်လိုက်ကောင်းပီသမှု (リーダーシップとフォロワーシップ)
အစီရင်ခံခြင်း၊ ဆက်သွယ်အကြောင်းကြားခြင်းနှင့် တိုင်ပင်ဆွေးနွေးခြင်း (報告・連絡・相談 - ホウレンソウ)

လူ့စွမ်းအားအရင်းအမြစ် ပြုစုပျိုးထောင်ခြင်း (OJT၊ Off-JT၊ SDS) နှင့် အလုပ်အကိုင် တိုးတက်မှုလမ်းကြောင်း (キャリアパス)

ပြုစုစောင့်ရှောက်ရေး လုပ်ငန်းခွင်၏ လူ့စွမ်းအားအရင်းအမြစ် ပြုစုပျိုးထောင်မှုသည် နေ့စဉ်လုပ်ငန်းတာဝန်များမှတစ်ဆင့် အထက်လူကြီး သို့မဟုတ် စီနီယာဝန်ထမ်းများက အစီအစဉ်တကျ စဉ်ဆက်မပြတ် လက်တွေ့သင်ကြားလမ်းညွှန်ပေးသည့် 「OJT (On-the-Job Training - လုပ်ငန်းခွင်တွင်း လက်တွေ့လေ့ကျင့်သင်ကြားမှု)」 ကို အဓိကထားပါသည်။

OJT ကို 「ရှင်းပြသင်ကြားပေးခြင်း → လက်တွေ့လုပ်ပြခြင်း → ကိုယ်တိုင်လုပ်ကြည့်စေခြင်း → စစ်ဆေးအကဲဖြတ်ခြင်း」 ဟူသော အဆင့်များဖြင့် ဆောင်ရွက်ပြီး ဝန်ထမ်းသစ်၏ ကျွမ်းကျင်မှုအဆင့်နှင့်အညီ ချက်ချင်း တစ်ဦးချင်း လမ်းညွှန်သင်ကြားပေးနိုင်သည့် အားသာချက် ရှိပါသည်။

အခြားတစ်ဖက်တွင် လုပ်ငန်းခွင်မှ ခေတ္တခွာ၍ ပြင်ပသင်တန်းများနှင့် ပို့ချချက်များတွင် စနစ်ကျသော အထူးပြုဗဟုသုတများကို သင်ယူသည့် နည်းလမ်းကို 「Off-JT (လုပ်ငန်းခွင်ပြင်ပ လေ့ကျင့်သင်ကြားမှု)」 ဟု ခေါ်ပြီး ဝန်ထမ်းများက မိမိသဘောဆန္ဒအလျောက် စာဖတ်ခြင်း သို့မဟုတ် စာပေလေ့လာရေးဝိုင်းများဖြင့် သင်ယူလေ့လာခြင်းကို 「SDS (မိမိကိုယ်တိုင် စွမ်းရည်မြှင့်တင်ခြင်း - 自己啓発)」 ဟု ခေါ်ပါသည်။

ထို့အပြင် အလုပ်သင်ဝန်ထမ်းသစ်အဆင့်မှ အလယ်အလတ်အဆင့်၊ အဖွဲ့ခေါင်းဆောင်နှင့် စီမံခန့်ခွဲသူအဆင့်အထိ ရာထူးအဆင့်ဆင့်နှင့် လိုအပ်သော အရည်အချင်း၊ အသိအမှတ်ပြုလက်မှတ်နှင့် လစာနှုန်းထားစနစ် လမ်းကြောင်းကို အတိအလင်း ဖော်ပြပေးသည့် 「အလုပ်အကိုင် တိုးတက်မှုလမ်းကြောင်းစနစ် (キャリアパス制度 - Career Path System)」 ကို ပြင်ဆင်ထားရှိခြင်းဖြင့် ဝန်ထမ်းများ အလုပ်တွင် မြဲမြံစေရန်နှင့် အရည်အသွေး မြင့်မားလာစေရန် ဆောင်ရွက်ပါသည်။

OJT ဆောင်ရွက်ရာတွင် 「ကြည့်ပြီး သင်ယူထား」 ဟု ဆိုကာ ပစ်ထားခြင်းမပြုဘဲ သင်ကြားရေး ရည်မှန်းချက်များနှင့် စစ်ဆေးရန် စာရင်း (Checklist) များ သတ်မှတ်ထားသော 「တစ်ဦးချင်း ပြုစုပျိုးထောင်ရေး အစီအစဉ် (個別育成計画)」 ကို ရေးဆွဲပြီး လုပ်ငန်းခွင်တစ်ခုလုံးက ဝန်ထမ်းသစ်ကို ဝိုင်းဝန်းပံ့ပိုးပေးသည့် စနစ်တည်ဆောက်ရန် လိုအပ်ပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • နေ့စဉ်လုပ်ငန်းတာဝန်များမှတစ်ဆင့် အထက်လူကြီး သို့မဟုတ် စီနီယာများက အစီအစဉ်တကျ လမ်းညွှန်သင်ကြားသည့် နည်းလမ်းကို 「OJT (လုပ်ငန်းခွင်တွင်း လက်တွေ့လေ့ကျင့်သင်ကြားမှု - 職場内訓練)」 ဟု ခေါ်ပါသည်

  • လုပ်ငန်းခွင်မှ ခွာ၍ စုပေါင်းသင်တန်း စသည်တို့တွင် စနစ်ကျသော ဗဟုသုတများကို သင်ယူသည့် နည်းလမ်းကို 「Off-JT (လုပ်ငန်းခွင်ပြင်ပ လေ့ကျင့်သင်ကြားမှု - 職場外訓練)」 ဟု ခေါ်ပါသည်

  • ဝန်ထမ်းများက မိမိသဘောဆန္ဒအလျောက် စွမ်းရည်မြှင့်တင်သည့် 「SDS (မိမိကိုယ်တိုင် စွမ်းရည်မြှင့်တင်ခြင်း - 自己啓発)」 နှင့် ရာထူးတိုးတက်မှု၊ လစာခံစားခွင့် လမ်းကြောင်းကို ပြသသည့် 「Career Path」 တို့မှာ အရေးကြီးပါသည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
OJT (လုပ်ငန်းခွင်တွင်း လက်တွေ့လေ့ကျင့်သင်ကြားမှု - 職場内訓練)
Off-JT (လုပ်ငန်းခွင်ပြင်ပ လေ့ကျင့်သင်ကြားမှု - 職場外訓練)
SDS (မိမိကိုယ်တိုင် စွမ်းရည်မြှင့်တင်ခြင်း - 自己啓発)
အလုပ်အကိုင် တိုးတက်မှုလမ်းကြောင်းစနစ် (キャリアパス制度)

ကြီးကြပ်လမ်းညွှန်မှု (スーパービジョン)၊ နည်းပြလမ်းညွှန်မှု (コーチング)၊ ပညာရှင်ချင်း တိုင်ပင်ဆွေးနွေးမှု (コンサルテーション) နှင့် မန်တာစနစ် (メンター制度)

「ကြီးကြပ်လမ်းညွှန်မှု (スーパービジョン - Supervision)」 ဆိုသည်မှာ အတွေ့အကြုံရင့်ကျက်သော လမ်းညွှန်သူ (スーパーバイザー - Supervisor) က ကူညီပံ့ပိုးသူ ဝန်ထမ်း (スーパーバイジー - Supervisee) အား ကျွမ်းကျင်ပညာရှင်အဖြစ် ရင့်ကျက်တိုးတက်စေရန်နှင့် ပြုစုစောင့်ရှောက်မှု အရည်အသွေး မြင့်မားစေရန် ရည်ရွယ်၍ စဉ်ဆက်မပြတ် ဆောင်ရွက်ပေးသော ပညာပေးခြင်းနှင့် ပံ့ပိုးကူညီခြင်း လုပ်ငန်းစဉ် ဖြစ်ပါသည်။

ကာဒူရှင် (Kadushin) ၏ အဆိုအရ Supervision တွင် လုပ်ငန်းစံနှုန်းများနှင့် မူဝါဒများကို လိုက်နာစေသည့် 「စီမံခန့်ခွဲရေးဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက် (管理的機能)」၊ ဗဟုသုတနှင့် နည်းပညာများကို မြှင့်တင်ပေးသည့် 「ပညာပေးရေးဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက် (教育的機能)」 နှင့် အခက်အခဲနှင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှုများကို ပံ့ပိုးဖေးမပေးသည့် 「ပံ့ပိုးကူညီရေးဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက် (支持的機能)」 ဟူ၍ လုပ်ဆောင်ချက် 3 ရပ် ရှိပါသည်။

「နည်းပြလမ်းညွှန်မှု (コーチング - Coaching)」 ဆိုသည်မှာ အဖြေကို တစ်ဖက်သတ် သင်ကြားပေးခြင်း မဟုတ်ဘဲ အပြန်အလှန် ဆွေးနွေးပြောဆိုခြင်းနှင့် မေးခွန်းမေးမြန်းခြင်းတို့မှတစ်ဆင့် တစ်ဖက်လူကိုယ်တိုင် သတိပြုမိလာစေရန်နှင့် မိမိသဘောဆန္ဒအလျောက် လုပ်ဆောင်လာစေရန် ဆွဲထုတ်ပေးသည့် ပြုစုပျိုးထောင်ရေး နည်းစနစ် ဖြစ်ပါသည်။

ထို့အပြင် မတူညီသော အထူးပြုနယ်ပယ်မှ ကျွမ်းကျင်ပညာရှင်များ (ဆရာဝန် သို့မဟုတ် အကြောအဆစ် ပြန်လည်သန်စွမ်းရေး ပညာရှင် စသည်) ထံမှ အကြံဉာဏ်ရယူခြင်းကို 「ပညာရှင်ချင်း တိုင်ပင်ဆွေးနွေးမှု (コンサルテーション - Consultation)」 ဟု ခေါ်ပြီး တိုက်ရိုက်အထက်လူကြီး မဟုတ်သော အခြားဌာနမှ စီနီယာဝန်ထမ်းက လူငယ်ဝန်ထမ်း၏ တိုင်ပင်ဖော်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ပေးသည့် စနစ်ကို 「မန်တာစနစ် (メンター制度 - Mentor System)」 ဟု ခေါ်ပါသည်။

ထို့အပြင် ရာထူးအဆင့်တူ သို့မဟုတ် အလုပ်အကိုင်တူ လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက် အချင်းချင်း တန်းတူရည်တူ ဆက်ဆံရေးဖြင့် ဖြစ်ရပ်မှန်များနှင့် အခက်အခဲများကို ဆွေးနွေးတိုင်ပင်ကာ အပြန်အလှန် သင်ယူကြသည့် 「အချင်းချင်း ကြီးကြပ်လမ်းညွှန်မှု (ピア・スーパービジョン - Peer Supervision)」 သည်လည်း လုပ်ငန်းခွင် စွမ်းဆောင်ရည် မြှင့်တင်ရာတွင် ထိရောက်မှု ရှိပါသည်။

ကြီးကြပ်လမ်းညွှန်မှု (スーパービジョン)၊ နည်းပြလမ်းညွှန်မှု (コーチング)၊ ပညာရှင်ချင်း တိုင်ပင်ဆွေးနွေးမှု (コンサルテーション) နှင့် မန်တာစနစ် (メンター制度)

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • Supervision ၏ လုပ်ဆောင်ချက် 3 ရပ်မှာ 「စီမံခန့်ခွဲရေးဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက် (管理的機能)၊ ပညာပေးရေးဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက် (教育的機能) နှင့် ပံ့ပိုးကူညီရေးဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက် (支持的機能)」 တို့ ဖြစ်ကြပါသည်

  • အပြန်အလှန် ဆွေးနွေးပြောဆိုခြင်းနှင့် မေးခွန်းများမှတစ်ဆင့် တစ်ဖက်လူ၏ သတိပြုမိမှုနှင့် ကိုယ်တိုင်လိုလားစွာ လုပ်ဆောင်မှုကို ဆွဲထုတ်ပေးသည့် နည်းလမ်းကို 「နည်းပြလမ်းညွှန်မှု (コーチング)」 ဟု ခေါ်ပါသည်

  • အခြားနယ်ပယ်မှ ကျွမ်းကျင်ပညာရှင်များထံမှ တန်းတူရည်တူ ရပ်တည်ချက်ဖြင့် အထူးပြုအကြံဉာဏ်များ ရယူခြင်းကို 「ပညာရှင်ချင်း တိုင်ပင်ဆွေးနွေးမှု (コンサルテーション)」 ဟု ခေါ်ပါသည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
ကြီးကြပ်လမ်းညွှန်မှု (スーパービジョン - စီမံခန့်ခွဲရေး၊ ပညာပေးရေးနှင့် ပံ့ပိုးကူညီရေး လုပ်ဆောင်ချက်)
ကြီးကြပ်လမ်းညွှန်သူနှင့် လမ်းညွှန်မှုခံယူသူ (スーパーバイザーとスーパーバイジー)
နည်းပြလမ်းညွှန်မှုနှင့် မန်တာစနစ် (コーチングとメンター制度)
ပညာရှင်ချင်း တိုင်ပင်ဆွေးနွေးမှု (コンサルテーション - အခြားအသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပညာရှင်များနှင့် တိုင်ပင်ခြင်း)

ဥပဒေနှင့် စည်းမျဉ်းစည်းကမ်း လိုက်နာမှု (コンプライアンス)၊ တိုင်ကြားချက်များ ဖြေရှင်းဆောင်ရွက်ခြင်းနှင့် စိတ်ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှု (အလုပ်ပန်း၍ စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းမှု ကာကွယ်ခြင်း)

ပြုစုစောင့်ရှောက်ရေး လုပ်ငန်းဌာနများရှိ 「ဥပဒေနှင့် စည်းမျဉ်းစည်းကမ်း လိုက်နာမှု (コンプライアンス - Compliance)」 ဆိုသည်မှာ သက်ဆိုင်ရာ ဥပဒေများနှင့် လုပ်ငန်းခွင် စည်းမျဉ်းများကို လိုက်နာရုံသာမက မြင့်မားသော အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းဆိုင်ရာ ကျင့်ဝတ်နှင့် လူမှုရေးစံနှုန်းများနှင့်အညီ ရိုးသားဖြောင့်မတ်စွာ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခြင်းကို ဆိုလိုပါသည်။

စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူများ သို့မဟုတ် မိသားစုဝင်များထံမှ 「တိုင်ကြားချက်များ (苦情)」 သည် ဝန်ဆောင်မှု အရည်အသွေးကို မြှင့်တင်ရန် အဖိုးတန်သော အခွင့်အလမ်းများ ဖြစ်ပါသည်။ ဦးစွာ တောင်းပန်မှုနှင့် ထပ်တူခံစားနားလည်မှုတို့ဖြင့် အချက်အလက်များကို စိတ်ရှည်လက်ရှည် နားထောင်မှတ်သားပြီး မိမိတစ်ဦးတည်း သိမ်းဆည်းမထားဘဲ တိုင်ကြားချက်ဖြေရှင်းရေး တာဝန်ခံ သို့မဟုတ် အထက်လူကြီးထံ အစီရင်ခံကာ အဖွဲ့အစည်းအလိုက် ဖြေရှင်းဆောင်ရွက်ရပါမည်။

ကျန်းမာရေး၊ အလုပ်သမားနှင့် လူမှုဖူလုံရေးဝန်ကြီးဌာန၏ လမ်းညွှန်ချက်တွင် လုပ်ငန်းခွင် စိတ်ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှုအဖြစ် (1) အလုပ်သမားကိုယ်တိုင်၏ 「မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်မှု (セルフケア)」၊ (2) စီမံခန့်ခွဲသူ အထက်လူကြီးများမှတစ်ဆင့် 「အုပ်ချုပ်မှုလမ်းကြောင်းအလိုက် စောင့်ရှောက်မှု (ラインによるケア)」၊ (3) 「လုပ်ငန်းခွင်တွင်း လုပ်ငန်းခွင်ကျန်းမာရေး ဝန်ထမ်းများမှ စောင့်ရှောက်မှု」 နှင့် (4) 「လုပ်ငန်းခွင်ပြင်ပ အရင်းအမြစ်များမှ စောင့်ရှောက်မှု」 ဟူသော 「စောင့်ရှောက်မှု 4 ရပ် (4つのケア)」 ကို ဖော်ပြထားပါသည်။

ထို့အပြင် စိတ်ရောကိုယ်ပါ နှစ်မြှုပ်လုပ်ကိုင်ခဲ့သော လူမှုအကူအညီပေးရေး ဝန်ထမ်းများ အလွန်အမင်း ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှုကြောင့် အလုပ်လုပ်ကိုင်လိုစိတ် ပျောက်ဆုံးသွားသည့် 「အလုပ်ပန်း၍ စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းမှု လက္ခဏာစု (バーンアウト / 燃え尽き症候群 - Maslach)」 ၏ လက္ခဏာ 3 ရပ်မှာ 「စိတ်ခံစားချက် ကုန်ခန်းနွမ်းနယ်မှု (情緒的消耗感)」၊ 「စာနာစိတ်ကင်းမဲ့၍ အေးစက်သွားမှု (脱人格化)」 နှင့် 「ပုဂ္ဂိုလ်ရေး အောင်မြင်ပြီးမြောက်မှုခံစားချက် ကျဆင်းခြင်း (個人的達成感の低下)」 တို့ဖြစ်ပြီး စောစီးစွာ တိုင်ပင်ဆွေးနွေးခြင်း၊ အနားယူခြင်းနှင့် အလုပ်တာဝန် ခွဲဝေခြင်းတို့ဖြင့် ကာကွယ်နိုင်ပါသည်။

သတိပြုရန်မှာ တိုင်ကြားသူသည် လုပ်ငန်းဌာနအတွင်းရှိ ဆွေးနွေးတိုင်ပင်ရေး ကောင်တာ သို့မဟုတ် ပြင်ပတတိယပုဂ္ဂိုလ် ကော်မတီဝင်များထံသို့သာမက ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီးအဆင့်ရှိ 「လုပ်ငန်းလည်ပတ်မှု မှန်ကန်မျှတရေး ကော်မတီ (運営適正化委員会)」 သို့မဟုတ် 「အမျိုးသားကျန်းမာရေးအာမခံ အဖွဲ့အစည်းများ連合会 (国民健康保険団体連合会 - 国保連)」 သို့လည်း တိုက်ရိုက် တိုင်ကြားပိုင်ခွင့် ရှိကြောင်း စနစ်အရ အာမခံချက် ပေးထားပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • တိုင်ကြားချက်များကို ဝန်ဆောင်မှု တိုးတက်ကောင်းမွန်ရေး အခွင့်အလမ်းအဖြစ် ရိုးသားလေးနက်စွာ စိတ်ဝင်တစား နားထောင်ပေးပြီး အထက်လူကြီး သို့မဟုတ် တိုင်ကြားချက်ဖြေရှင်းရေး တာဝန်ခံထံ အမြန်ဆုံး အစီရင်ခံကာ အဖွဲ့အစည်းအလိုက် ဖြေရှင်းရပါမည်

  • လုပ်ငန်းခွင် စိတ်ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှုတွင် 「မိမိကိုယ်ကို စောင့်ရှောက်မှု (セルフケア)၊ အုပ်ချုပ်မှုလမ်းကြောင်းအလိုက် စောင့်ရှောက်မှု (ラインによるケア)၊ လုပ်ငန်းခွင်တွင်း ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းများနှင့် လုပ်ငန်းခွင်ပြင်ပ အရင်းအမြစ်များ」 ဟူ၍ စောင့်ရှောက်မှု 4 ရပ် ရှိပါသည်

  • အလုပ်ပန်း၍ စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းမှု လက္ခဏာစု (バーンアウト) ၏ လက္ခဏာ 3 ရပ်မှာ 「စိတ်ခံစားချက် ကုန်ခန်းနွမ်းနယ်မှု (情緒的消耗感)၊ စာနာစိတ်ကင်းမဲ့၍ အေးစက်သွားမှု (脱人格化) နှင့် ပုဂ္ဂိုလ်ရေး အောင်မြင်ပြီးမြောက်မှုခံစားချက် ကျဆင်းခြင်း (個人的達成感の低下)」 တို့ ဖြစ်ကြပါသည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
ဥပဒေနှင့် စည်းမျဉ်းစည်းကမ်း လိုက်နာမှု (コンプライアンス) နှင့် တိုင်ကြားချက် ဖြေရှင်းရေးစနစ် (苦情解決制度)
စိတ်ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှု 4 ရပ် (セルフケア၊ ラインケア စသည်)
အလုပ်ပန်း၍ စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းမှု လက္ခဏာစု (バーンアウト / 燃え尽き症候群)
စိတ်ခံစားချက် ကုန်ခန်းနွမ်းနယ်မှုနှင့် စာနာစိတ်ကင်းမဲ့၍ အေးစက်သွားမှု (情緒的消耗感と脱人格化)

စာမေးပွဲတွင် မကြာခဏ မေးလေ့ရှိသော အချက်များနှင့် မှတ်သားနည်းများ

ဤအခန်းတွင် ဂျိုဟာရီ ပြတင်းပေါက်၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ခုခံကာကွယ်မှု ယန္တရားများ၊ ဘိုင်စတက်ခ်၏ အခြေခံမူ 7 ချက်၊ မီဆုမိ ဂျူးဂျိ၏ PM သီအိုရီ၊ Supervision ၏ လုပ်ဆောင်ချက် 3 ရပ်နှင့် Burnout ၏ လက္ခဏာ 3 ရပ်တို့ကို မကြာခဏ မေးမြန်းလေ့ရှိပါသည်။

အထူးသဖြင့် ဘိုင်စတက်ခ်၏ အခြေခံမူ 7 ချက်တွင် 「တစ်ဦးချင်းစီအဖြစ် သီးသန့်ရှုမြင်ခြင်း (個別化)」၊ 「ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ စိတ်ခံစားချက် ထုတ်ဖော်စေခြင်း (စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူက အပျက်သဘော ခံစားချက်များကို ထုတ်ဖော်နိုင်အောင် ပြုလုပ်ပေးခြင်း)」၊ 「ထိန်းချုပ်ထားသော စိတ်ခံစားချက်ဖြင့် ပါဝင်ပတ်သက်ခြင်း (ကူညီပေးသူက စိတ်ခံစားချက်ကို ထိန်းချုပ်ပြီး ထပ်တူခံစားပေးခြင်း)」 နှင့် 「အကောင်းအဆိုး စီရင်ဆုံးဖြတ်မှု မပြုသော သဘောထား」 တို့၏ ပြုလုပ်သူ ကတ္တားနှင့် အဓိပ္ပာယ်ကို ခွဲခြားမှတ်သားထားပါ။

လူ့စွမ်းအားအရင်းအမြစ် ပြုစုပျိုးထောင်မှုတွင် 「OJT (လုပ်ငန်းခွင်တွင်း လေ့ကျင့်မှု)၊ Off-JT (လုပ်ငန်းခွင်ပြင်ပ သင်တန်း) နှင့် SDS (မိမိကိုယ်တိုင် စွမ်းရည်မြှင့်တင်မှု)」 နှင့် Supervision ၏ 「စီမံခန့်ခွဲရေး၊ ပညာပေးရေးနှင့် ပံ့ပိုးကူညီရေး လုပ်ဆောင်ချက်」 အမျိုးအစားခွဲခြားမှုတို့ကို မကြာခဏ မေးလေ့ရှိပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ဂျိုဟာရီ ပြတင်းပေါက်၏ နယ်ပယ် 4 ခု - 「ပွင့်လင်းသော ပြတင်းပေါက် (မိမိရော အခြားသူပါ သိသော)」၊ 「မမြင်ကွယ်ရာ ပြတင်းပေါက် (အခြားသူသာ သိသော)」၊ 「လျှို့ဝှက်သော ပြတင်းပေါက် (မိမိသာ သိသော)」 နှင့် 「မသိသေးသော ပြတင်းပေါက်」။

  • ဘိုင်စတက်ခ်၏ အခြေခံမူ 7 ချက်မှ မှားတတ်သော အချက်များ - 「ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ စိတ်ခံစားချက် ထုတ်ဖော်စေခြင်း၏ ကတ္တား = စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူ」၊ 「ထိန်းချုပ်ထားသော စိတ်ခံစားချက်ဖြင့် ပါဝင်ပတ်သက်ခြင်း၏ ကတ္တား = ကူညီပေးသူ ဝန်ထမ်း」၊ 「အကောင်းအဆိုး စီရင်ဆုံးဖြတ်မှု မပြုသော သဘောထား = အမှားအမှန်ဖြင့် မစီရင်ခြင်း」။

  • အဓိက စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ခုခံကာကွယ်မှု ယန္တရားများ - 「ဆင်ခြေပေး၍ ဖြေသိမ့်ခြင်း (合理化 - ယုတ္တိရှိသယောင် အကြောင်းပြချက်ပေးခြင်း)」၊ 「ဆန့်ကျင်ဘက် အပြုအမူ ပြသခြင်း (反動形成 - ဆန့်ကျင်ဘက် သဘောထားပြခြင်း)」၊ 「အပြစ်လွှဲချ ပုံချခြင်း (投影 - မိမိ၏ မကောင်းသော စိတ်ကို တစ်ဖက်လူအပေါ် ပုံချခြင်း)」၊ 「အကောင်းဘက်သို့ ပြောင်းလဲအသုံးချခြင်း (昇華 - လူမှုရေးတန်ဖိုးရှိသော အရာသို့ ပြောင်းလဲခြင်း)」။

  • ခေါင်းဆောင်မှုပညာနှင့် ဝန်ထမ်းပျိုးထောင်ရေး - 「PM သီအိုရီ၏ စံပြပုံစံ = ရည်မှန်းချက်ပြည့်မီမှု (P) နှင့် အဖွဲ့အစည်းထိန်းသိမ်းမှု (M) နှစ်ခုစလုံး မြင့်မားသော PM ပုံစံ」၊ 「Supervision ၏ လုပ်ဆောင်ချက် 3 ရပ် = စီမံခန့်ခွဲရေး၊ ပညာပေးရေးနှင့် ပံ့ပိုးကူညီရေး လုပ်ဆောင်ချက်」။

  • အလုပ်ပန်း၍ စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းမှု (バーンアウト) ၏ လက္ခဏာ 3 ရပ် - 「စိတ်ခံစားချက် ကုန်ခန်းနွမ်းနယ်မှု (情緒的消耗感)」၊ 「စာနာစိတ်ကင်းမဲ့၍ အေးစက်သွားမှု (脱人格化 - စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူအပေါ် အေးစက်ပြီး တာဝန်ဝတ္တရားအရသာ ဆက်ဆံလာခြင်း)」 နှင့် 「ပုဂ္ဂိုလ်ရေး အောင်မြင်ပြီးမြောက်မှုခံစားချက် ကျဆင်းခြင်း (個人的達成感の低下)」။
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
မိမိကိုယ်ကို ပြန်လည်သုံးသပ်သိရှိခြင်းနှင့် ဂျိုဟာရီ ပြတင်းပေါက် (自己覚知とジョハリの窓)
ဘိုင်စတက်ခ်၏ အခြေခံမူ 7 ချက် (バイステックの7原則)
ကြီးကြပ်လမ်းညွှန်မှု၏ လုပ်ဆောင်ချက် 3 ရပ် (スーパービジョンの3機能)
အလုပ်ပန်း၍ စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းမှု (バーンアウト - စိတ်ခံစားချက် ကုန်ခန်းနွမ်းနယ်မှုနှင့် စာနာစိတ်ကင်းမဲ့၍ အေးစက်သွားမှု)

လူမှုဆက်ဆံရေးနှင့် ဆက်သွယ်ပြောဆိုမှု

ဤအခန်းကို app တွင် လေ့ကျင့်ပါ

တရားဝင် ကိုးကားချက်များ

Zalo