VIENIDMY ဝင်မည် လေ့ကျင့်မည်

ပင်မစာမျက်နှာ › သင်ခန်းစာ › နိုင်ငံတော်အသိအမှတ်ပြု ပြုစုစောင့်ရှောက်ရေးပညာရှင် စာမေးပွဲ (介護福祉士)

မသန်စွမ်းမှုအား နားလည်သဘောပေါက်ခြင်း (障害の理解)

နိုင်ငံတော်အသိအမှတ်ပြု ပြုစုစောင့်ရှောက်ရေးပညာရှင် စာမေးပွဲ (介護福祉士) · 介護福祉士国家試験(筆記) · တရားဝင် သင်ရိုးစာအုပ်များကို အခြေခံ၍ Tokutei Pass က ရေးသားထားသည်; စကားလုံးအတိုင်း ကူးယူထားခြင်း မဟုတ်ပါ။

အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ နေထိုင်မှုစွမ်းဆောင်ရည် အမျိုးအစားခွဲခြားမှု (ICF)၊ မသန်စွမ်းမှုဆိုင်ရာ သဘောတရားနှင့် သင့်လျော်သော ညှိနှိုင်းဖြည့်ဆည်းပေးမှု (合理的配慮)

ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ (WHO) က 1980 ခုနှစ်တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သော 「အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းမှု အမျိုးအစားခွဲခြားမှု (ICIDH)」 သည် 「ရောဂါ → ခန္ဓာကိုယ် လုပ်ဆောင်ချက်နှင့် ပုံသဏ္ဌာန် ချို့ယွင်းမှု → လုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်း ချို့ယွင်းမှု → လူမှုရေးအရ အခွင့်အရေး ဆုံးရှုံးနစ်နာမှု」 ဟူသော တစ်ဖက်သတ် အပျက်သဘောဆောင်သည့် ရှုထောင့် (ဆေးပညာဆိုင်ရာ စံနမူနာပုံစံ) ဖြင့်သာ ရှုမြင်ခဲ့ပါသည်။

ယင်းနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်အနေဖြင့် 2001 ခုနှစ်တွင် အတည်ပြုခဲ့သော 「အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ နေထိုင်မှုစွမ်းဆောင်ရည် အမျိုးအစားခွဲခြားမှု (ICF)」 သည် 「ရှင်သန်နေထိုင်မှု၏ ပုံရိပ်အပြည့်အစုံ」 ကို ပြသသည့် အပြုသဘောဆောင်သော အမြင်ကို ထည့်သွင်းခဲ့ပြီး 「ကျန်းမာရေးအခြေအနေ (健康状態)」၊ 「နေထိုင်မှုစွမ်းဆောင်ရည် (生活機能 - စိတ်နှင့်ခန္ဓာကိုယ် လုပ်ဆောင်ချက်နှင့် ခန္ဓာကိုယ်တည်ဆောက်ပုံ / လှုပ်ရှားဆောင်ရွက်မှု / ပါဝင်ဆောင်ရွက်မှု)」 နှင့် 「နောက်ခံအချက်အလက်များ (背景因子 - ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ အချက်အလက်များ / ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆိုင်ရာ အချက်အလက်များ)」 ဟူသော အစိတ်အပိုင်း 6 ခု အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှုရှိသည့် စံနမူနာပုံစံ ဖြစ်လာခဲ့ပါသည်။

မသန်စွမ်းသူ့ဖူလုံရေး သမိုင်းကြောင်းတွင် 1959 ခုနှစ်၌ ဒိန်းမတ်နိုင်ငံမှ ဘန့်ခ်-မစ်ကယ်လ်ဆန် အဆိုပြုခဲ့သော 「သာမန်လူနေမှုဘဝအတိုင်း တန်းတူနေထိုင်နိုင်ရေး (ノーマライゼーション)」၊ 1970 ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် အမေရိကန်နိုင်ငံမှ အက်ဒ် ရောဘတ်စ် စတင်ခဲ့သော 「ကိုယ်တိုင်ရပ်တည်နေထိုင်ရေး (IL) လှုပ်ရှားမှု」 နှင့် 1981 ခုနှစ် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းသူများနှစ်၏ ဆောင်ပုဒ်ဖြစ်သော 「အပြည့်အဝ ပါဝင်ဆောင်ရွက်မှုနှင့် တန်းတူညီမျှမှု (完全参加と平等)」 တို့မှာ အရေးကြီးပါသည်။

ထို့အပြင် 2006 ခုနှစ် ကုလသမဂ္ဂ 「မသန်စွမ်းသူများ၏ အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ သဘောတူစာချုပ် (障害者権利条約)」 တွင် 「ကျွန်ုပ်တို့နှင့် သက်ဆိုင်သောအရာများကို ကျွန်ုပ်တို့မပါဘဲ မဆုံးဖြတ်ပါနှင့် (Nothing About Us Without Us)」 ဟူသော ဆောင်ပုဒ်ကို ချမှတ်ခဲ့ပြီး မသန်စွမ်းမှုဆိုသည်မှာ တစ်ဦးချင်းစီ၏ ချို့ယွင်းချက်ကြောင့် မဟုတ်ဘဲ လူမှုရေးဆိုင်ရာ အတားအဆီးများနှင့် အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟူသော 「လူမှုရေးဆိုင်ရာ စံနမူနာပုံစံ (社会モデル)」 ကို အခိုင်အမာ တည်ထောင်ခဲ့ပါသည်။

ဂျပန်နိုင်ငံ၏ 「မသန်စွမ်းသူများအပေါ် ခွဲခြားဆက်ဆံမှု ပပျောက်ရေး ဥပဒေ (障害者差別解消法)」 တွင် 2024 ခုနှစ် (Reiwa 6 နှစ်) ဧပြီလ ဥပဒေပြင်ဆင်ချက် စတင်အသက်ဝင်မှုအရ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများသာမက 「ပုဂ္ဂလိက လုပ်ငန်းရှင်များ (民間事業者)」 အပေါ်တွင်လည်း အလွန်အမင်း ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး မဖြစ်စေသည့် အတိုင်းအတာအတွင်း 「သင့်လျော်သော ညှိနှိုင်းဖြည့်ဆည်းပေးမှု (合理的配慮) ပေးအပ်ရခြင်း」 ကို ကြိုးပမ်းရမည့်တာဝန်မှ 「ဥပဒေအရ မဖြစ်မနေ လိုက်နာရမည့်တာဝန် (法的義務)」 အဖြစ်သို့ တိုးမြှင့်သတ်မှတ်ခဲ့ပါသည်။

အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ နေထိုင်မှုစွမ်းဆောင်ရည် အမျိုးအစားခွဲခြားမှု (ICF)၊ မသန်စွမ်းမှုဆိုင်ရာ သဘောတရားနှင့် သင့်လျော်သော ညှိနှိုင်းဖြည့်ဆည်းပေးမှု (合理的配慮)

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ICF သည် 「စိတ်နှင့်ခန္ဓာကိုယ် လုပ်ဆောင်ချက်နှင့် တည်ဆောက်ပုံ (အသက်ရှင်မှု)」၊ 「လှုပ်ရှားဆောင်ရွက်မှု (နေ့စဉ်ဘဝ)」၊ 「ပါဝင်ဆောင်ရွက်မှု (လူ့အဖွဲ့အစည်း)」 နှင့် 「ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာနှင့် ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆိုင်ရာ အချက်အလက်များ」 ၏ အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှုကို ရှုမြင်ပါသည်

  • အက်ဒ် ရောဘတ်စ်၏ ကိုယ်တိုင်ရပ်တည်နေထိုင်ရေး (IL) လှုပ်ရှားမှုသည် အကူအညီခံယူနေရသော်လည်း မိမိဘာသာ ကိုယ်တိုင်ဆုံးဖြတ်ခြင်းသာလျှင် ကိုယ်တိုင်ရပ်တည်မှုဖြစ်ကြောင်း ပြသခဲ့ပါသည်

  • 2024 ခုနှစ် ဧပြီလမှစ၍ ပြင်ဆင်ထားသော မသန်စွမ်းသူများအပေါ် ခွဲခြားဆက်ဆံမှု ပပျောက်ရေး ဥပဒေအရ 「ပုဂ္ဂလိက လုပ်ငန်းရှင်များက သင့်လျော်သော ညှိနှိုင်းဖြည့်ဆည်းပေးမှု (合理的配慮) ပေးအပ်ရခြင်း」 မှာလည်း ဥပဒေအရ မဖြစ်မနေ လိုက်နာရမည့်တာဝန် ဖြစ်လာခဲ့ပါသည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ နေထိုင်မှုစွမ်းဆောင်ရည် အမျိုးအစားခွဲခြားမှု (ICF)
ကိုယ်တိုင်ရပ်တည်နေထိုင်ရေး (IL) လှုပ်ရှားမှု
မသန်စွမ်းမှု၏ လူမှုရေးဆိုင်ရာ စံနမူနာပုံစံ (障害の社会モデル)
သင့်လျော်သော ညှိနှိုင်းဖြည့်ဆည်းပေးမှုကို ဥပဒေအရ မဖြစ်မနေ လုပ်ဆောင်စေခြင်း (合理的配慮の法的義務化)

မသန်စွမ်းမှုကို လက်ခံနိုင်ခြင်း (障害受容) ၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းစဉ်၊ စွမ်းဆောင်ရည် မြှင့်တင်ပေးခြင်း (エンパワメント) နှင့် အားသာချက်ကို အလေးထားသော အမြင်

ဘဝတစ်လျှောက်တွင် ရုတ်တရက် မသန်စွမ်းမှု ကြုံတွေ့ရသူတစ်ဦးက မိမိ၏ မသန်စွမ်းမှုကို လက်ခံလာနိုင်သည့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းစဉ်နှင့် ပတ်သက်၍ ပြန်လည်သန်စွမ်းရေး ဆေးပညာရှင် 「အူအဲဒါ ဆာတိုရှီ (上田敏)」 သည် အဆင့် 5 ဆင့် ပါဝင်သော 「မသန်စွမ်းမှု လက်ခံနိုင်ခြင်း အဆင့်ဆင့် သီအိုရီ (障害受容のステージ理論)」 ကို အဆိုပြုဖော်ထုတ်ခဲ့ပါသည်။

ထိုအဆင့် 5 ဆင့်မှာ (1) စိတ်ရောကိုယ်ပါ ထုံကျဉ်သွားသကဲ့သို့ ဖြစ်နေသည့် 「ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်မှုအဆင့် (ショック期)」 → (2) မသန်စွမ်းမှုကို လက်မခံဘဲ ပြန်ပျောက်မည်ဟု ယုံကြည်နေသည့် 「ငြင်းဆန်မှုအဆင့် (否認期)」 → (3) ပြန်မကောင်းနိုင်တော့သည့် လက်တွေ့အခြေအနေကို ရင်ဆိုင်ရပြီး ဒေါသထွက်ခြင်း သို့မဟုတ် စိတ်ဓာတ်ကျခြင်း ဖြစ်ပေါ်သည့် 「စိတ်ရှုပ်ထွေးမှုအဆင့် (混乱期)」 → (4) အပြုသဘောဆောင်၍ စတင်ကြိုးပမ်းလာသည့် 「ဖြေရှင်းရန် ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုအဆင့် (解決への努力期)」 → (5) တန်ဖိုးထားမှုအသစ်များကို တည်ဆောက်နိုင်သည့် 「လက်ခံနိုင်မှုအဆင့် (受容期)」 တို့ ဖြစ်ကြပါသည်။

မသန်စွမ်းမှုကို လက်ခံနိုင်ခြင်း (障害受容) ဆိုသည်မှာ 「လက်လျှော့အရှုံးပေးခြင်း」 မဟုတ်ဘဲ မသန်စွမ်းမှုရှိနေသော မိမိကိုယ်တိုင်၏ တန်ဖိုးကို ပြန်လည်အသိအမှတ်ပြုသည့် 「တန်ဖိုးထားမှု အမြင်ပြောင်းလဲခြင်း (価値観の転換)」 ဖြစ်ပြီး တစ်ဖြောင့်တည်း တိုးတက်သွားရုံသာမက ရှေ့တိုးနောက်ဆုတ် အပြန်အလှန် လှုပ်ခတ်ပြောင်းလဲရင်း တိုးတက်သွားပါသည်။

ပြုစုစောင့်ရှောက်ရေး ဝန်ထမ်းများသည် စိတ်ရှုပ်ထွေးမှုအဆင့် သို့မဟုတ် ငြင်းဆန်မှုအဆင့်တွင် ရှိနေသော စောင့်ရှောက်မှုခံယူသူအား အလွယ်တကူ အားပေးနှစ်သိမ့်ခြင်း သို့မဟုတ် ဖျောင်းဖျပြောဆိုခြင်း မပြုဘဲ နာကျင်ခံစားရမှုနှင့် စိတ်ပဋိပက္ခများကို ထပ်တူခံစားနားလည်မှုဖြင့် အနီးကပ် ဖေးမပေးရင်း ဘေးကင်းလုံခြုံပြီး စိတ်အေးချမ်းသာသော ပတ်ဝန်းကျင်ကို ပြင်ဆင်၍ စောင့်ကြည့်ပေးရပါမည်။

ထို့အပြင် ပံ့ပိုးကူညီရာတွင် မသန်စွမ်းမှုကြောင့် 「မလုပ်နိုင်သောအရာများ (ချို့ယွင်းချက်)」 ကိုသာ အာရုံစိုက်ခြင်းမပြုဘဲ ကာယကံရှင် ပိုင်ဆိုင်ထားသော အားသာချက်များ၊ နှစ်သက်သောအရာများနှင့် ပတ်ဝန်းကျင် အရင်းအမြစ်များကို အလေးထားကြည့်မြင်သည့် 「အားသာချက်ကို အလေးထားသော အမြင် (ストレングス視点)」 နှင့် မူလစွမ်းအားများကို ဆွဲထုတ်ပေးသည့် 「စွမ်းဆောင်ရည် မြှင့်တင်ပေးခြင်း (エンパワメント)」 တို့ကို အလေးထားရပါမည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • အူအဲဒါ ဆာတိုရှီ၏ မသန်စွမ်းမှု လက်ခံနိုင်ခြင်း အဆင့် 5 ဆင့်မှာ 「ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်မှုအဆင့် (ショック期) → ငြင်းဆန်မှုအဆင့် (否認期) → စိတ်ရှုပ်ထွေးမှုအဆင့် (混乱期) → ဖြေရှင်းရန် ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုအဆင့် (解決への努力期) → လက်ခံနိုင်မှုအဆင့် (受容期)」 တို့ ဖြစ်ပါသည်

  • မသန်စွမ်းမှုကို လက်ခံနိုင်ခြင်းသည် လက်လျှော့အရှုံးပေးခြင်း မဟုတ်ဘဲ 「တန်ဖိုးထားမှု အမြင်ပြောင်းလဲခြင်း (価値観の転換)」 ဖြစ်ပြီး စိတ်ခံစားချက် အတက်အကျများကို ထပ်တူခံစားနားလည်မှုဖြင့် အနီးကပ် ဖေးမပေးရပါမည်

  • ကာယကံရှင်၏ အားသာချက်နှင့် အလားအလာများကို အာရုံစိုက်သည့် 「အားသာချက်ကို အလေးထားသော အမြင် (ストレングス視点)」 နှင့် 「စွမ်းဆောင်ရည် မြှင့်တင်ပေးခြင်း (エンパワメント)」 တို့မှာ ပံ့ပိုးကူညီမှု၏ အခြေခံဖြစ်ပါသည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
အူအဲဒါ ဆာတိုရှီ၏ မသန်စွမ်းမှု လက်ခံနိုင်ခြင်း အဆင့် 5 ဆင့် (上田敏の障害受容5段階)
တန်ဖိုးထားမှု အမြင်ပြောင်းလဲခြင်း (価値観の転換)
အားသာချက်ကို အလေးထားသော အမြင် (ストレングス視点)
စွမ်းဆောင်ရည် မြှင့်တင်ပေးခြင်း (エンパワメント)

အမြင်အာရုံ မသန်စွမ်းမှု၊ အကြားနှင့် ဘာသာစကား မသန်စွမ်းမှုနှင့် ကိုယ်အင်္ဂါ မသန်စွမ်းမှုတို့၏ ဆေးပညာဆိုင်ရာ လက္ခဏာရပ်များနှင့် ပံ့ပိုးကူညီမှု

「အမြင်အာရုံ မသန်စွမ်းမှု (視覚障害)」 ကို ဖြစ်ပွားစေသော အဓိကရောဂါများမှာ မျက်စိရေချိန်တက်ခြင်း စသည်တို့ကြောင့် မြင်ကွင်းကျဉ်းမြောင်းသွားသည့် 「မျက်စိရေတိမ်ရောဂါ (緑内障 - ဂျပန်နိုင်ငံတွင် ဘဝတစ်လျှောက် မျက်စိကွယ်ရသည့် နံပါတ် 1 အကြောင်းရင်း)」၊ ညဘက် မျက်စိမမြင်ခြင်း (夜盲 / ကြက်မျက်သင့်ခြင်း) နှင့် မြင်ကွင်းဘေးပတ်လည်မှ ဗဟိုသို့ တဖြည်းဖြည်း ကျဉ်းမြောင်းလာခြင်း (求心性視野狭窄) တို့ ပိုမိုဆိုးရွားလာတတ်သည့် မျိုးရိုးလိုက်သော 「မျက်စိမြင်လွှာ ရောင်ခြယ်ဆဲလ် ယိုယွင်းပျက်စီးသည့်ရောဂါ (網膜色素変性症)」 နှင့် 「ဆီးချိုကြောင့် မျက်စိမြင်လွှာပျက်စီးခြင်း (糖尿病網膜症)」 တို့ ဖြစ်ကြပါသည်။

「အကြားအာရုံ မသန်စွမ်းမှု (聴覚障害)」 ကို အပြင်နားမှ အလယ်နားအတွင်း ချို့ယွင်းမှုကြောင့်ဖြစ်သော 「အသံပို့ဆောင်မှုဆိုင်ရာ နားလေးခြင်း (伝音難聴 - နားကြားကိရိယာဖြင့် အသံချဲ့ပေးပါက ထိရောက်မှုရှိသည်)」 နှင့် အတွင်းနား (ခရုပတ်ခွေ) မှ အကြားအာရုံကြောနှင့် ဦးနှောက် ချို့ယွင်းမှုကြောင့်ဖြစ်သော 「အာရုံခံမှုဆိုင်ရာ နားလေးခြင်း (感音難聴 - အသံပုံပျက်ပြီး စကားသံ ပီသပြတ်သားမှု ကျဆင်းသည်)」 နှင့် 「ရောနှော နားလေးခြင်း (混合性難聴)」 ဟူ၍ ခွဲခြားထားပြီး လက်သင်္ကေတပြဘာသာစကား၊ စာရေးသား ဆက်သွယ်ခြင်း၊ အကျဉ်းချုပ် ရေးမှတ်ပေးခြင်းနှင့် နားမကြားသူသုံး လမ်းပြခွေး (聴導犬) စသည်တို့ဖြင့် ပံ့ပိုးပေးပါသည်။

「ကိုယ်အင်္ဂါ မသန်စွမ်းမှု (肢体不自由)」 အနက် 「ကျောရိုးမကြီး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရခြင်း (脊髄損傷)」 သည် ထိခိုက်မိသောနေရာ၏ အောက်ပိုင်းတွင် လှုပ်ရှားမှုအာရုံကြော သေခြင်း၊ အာရုံခံစားမှု သေခြင်း၊ ဆီးအိမ်နှင့် အူမကြီး လုပ်ဆောင်ချက် ချို့ယွင်းခြင်းနှင့် အလိုအလျောက် အာရုံကြောစနစ် ချို့ယွင်းခြင်း (အပူချိန်ထိန်းညှိမှု ချို့ယွင်းခြင်း၊ မတ်တပ်ရပ်ချိန် သွေးပေါင်ကျခြင်း) တို့ကို ဖြစ်ပေါ်စေပြီး လည်ပင်းရိုးဆစ် အာရုံကြောမကြီး ထိခိုက်ပါက (頸髄損傷) 「ခြေလက်လေးဖက်စလုံး လေဖြတ်ခြင်း (四肢麻痺)」 ဖြစ်ကာ ရင်ခေါင်းရိုးဆစ် သို့မဟုတ် ခါးရိုးဆစ် အာရုံကြောမကြီး ထိခိုက်ပါက ခြေထောက်နှစ်ဖက်စလုံး 「အောက်ပိုင်းသေခြင်း (対麻痺)」 ဖြစ်ပေါ်ပါသည်။

ကျောရိုးမကြီး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရခြင်း (အထူးသဖြင့် အမှတ် 6 ရင်ခေါင်းရိုးဆစ် အာရုံကြောမကြီးနှင့် အထက်) တွင် ဆီးအိမ်အတွင်း ဆီးပြည့်နေခြင်း သို့မဟုတ် ဝမ်းချုပ်ခြင်း ကဲ့သို့သော လှုံ့ဆော်မှုများကြောင့် ရုတ်တရက် သွေးပေါင်ချိန် အလွန်အမင်း မြင့်တက်ခြင်း၊ ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ ချွေးထွက်ခြင်းနှင့် နှလုံးခုန်နှေးခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်သည့် 「အလိုအလျောက် အာရုံကြော အလွန်အကျွံ တုံ့ပြန်ခြင်း (自律神経過反射)」 နှင့် အာရုံခံစားမှု ပျောက်ဆုံးခြင်းကြောင့် ပြင်းထန်သော 「အိပ်ရာပူနာ (褥瘡)」 တို့ကို အထူးဂရုပြုရန် လိုအပ်ပါသည်။

ထို့အပြင် မွေးဖွားချိန်ဝန်းကျင် ဦးနှောက်ထိခိုက်မှုကြောင့် ဖြစ်ပွားသော 「ဦးနှောက်ထိခိုက်မှုကြောင့် လေဖြတ်ရောဂါ (脳性麻痺 - Cerebral Palsy)」 တွင် ကြွက်သားတင်းအား မြင့်တက်နေသည့် 「ကြွက်သားတောင့်တင်းပုံစံ (痙直型 - အဖြစ်အများဆုံး)」 နှင့် စိတ်ဆန္ဒမပါဘဲ အလိုအလျောက် လှုပ်ရှားမှုများ ဖြစ်ပေါ်ပြီး ဒုတိယအဆင့် နောက်ဆက်တွဲအဖြစ် လည်ပင်းရိုးကျီးပေါင်းကြောင့် အာရုံကြောမကြီး ထိခိုက်သည့်ရောဂါ (頸椎症性脊髄症) ဖြစ်ပွားလွယ်သော 「အေသီတွိုက်ဒ် ပုံစံ (アテトーゼ型)」 တို့ရှိရာ ကြွက်သားတင်းကျပ်မှုကို ပြေလျော့စေသည့် သက်သောင့်သက်သာ ကိုယ်နေဟန်ထားဖြင့် ထိန်းသိမ်းပေးရပါမည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ဘဝတစ်လျှောက် မျက်စိကွယ်ရသည့် နံပါတ် 1 အကြောင်းရင်းမှာ မျက်စိရေတိမ်ရောဂါ (緑内障) ဖြစ်ပြီး မျက်စိမြင်လွှာ ရောင်ခြယ်ဆဲလ် ယိုယွင်းပျက်စီးသည့်ရောဂါ (網膜色素変性症) သည် ညဘက်မျက်စိမမြင်ခြင်းနှင့် မြင်ကွင်းကျဉ်းမြောင်းခြင်းတို့ဖြင့် ထူးခြားပါသည်

  • လည်ပင်းရိုးဆစ် အာရုံကြောမကြီး ထိခိုက်ပါက 「ခြေလက်လေးဖက်စလုံး လေဖြတ်ခြင်း (四肢麻痺)」 ဖြစ်ပြီး ရင်ခေါင်းနှင့် ခါးရိုးဆစ် ထိခိုက်ပါက 「အောက်ပိုင်းသေခြင်း (対麻痺)」 ဖြစ်ကာ အိပ်ရာပူနာ၊ အပူချိန်ထိန်းညှိမှု ချို့ယွင်းခြင်းနှင့် အလိုအလျောက် အာရုံကြော အလွန်အကျွံ တုံ့ပြန်ခြင်း (自律神経過反射) တို့ကို သတိပြုရပါမည်

  • ဦးနှောက်ထိခိုက်မှုကြောင့် လေဖြတ်ရောဂါ (脳性麻痺) တွင် ကြွက်သားတောင့်တင်းပုံစံ (痙直型) နှင့် အလိုအလျောက် လှုပ်ရှားမှုပါဝင်သော アテトーゼ型 တို့ရှိပြီး ဒုတိယအဆင့် မသန်စွမ်းမှုများ (လည်ပင်းရိုးဆစ်ရောဂါ စသည်) ကို ကြိုတင်ကာကွယ်ရပါမည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
မျက်စိမြင်လွှာ ရောင်ခြယ်ဆဲလ် ယိုယွင်းပျက်စီးသည့်ရောဂါ (網膜色素変性症 - ညဘက်မျက်စိမမြင်ခြင်းနှင့် မြင်ကွင်းကျဉ်းမြောင်းခြင်း)
အာရုံခံမှုဆိုင်ရာ နားလေးခြင်းနှင့် အသံပို့ဆောင်မှုဆိုင်ရာ နားလေးခြင်း (感音難聴・伝音難聴)
ကျောရိုးမကြီး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရခြင်း (脊髄損傷 - ခြေလက်လေးဖက်စလုံး လေဖြတ်ခြင်းနှင့် အောက်ပိုင်းသေခြင်း)
ဦးနှောက်ထိခိုက်မှုကြောင့် လေဖြတ်ရောဂါ (脳性麻痺 - 痙直型 နှင့် アテトーゼ型)

ကုသရန်ခက်ခဲသော အာရုံကြောရောဂါများ (ALS၊ ပါကင်ဆန်ရောဂါ၊ ကျောရိုးမကြီးနှင့် ဦးနှောက်ငယ် ယိုယွင်းပျက်စီးသည့်ရောဂါ၊ ကြွက်သားယိုယွင်းရောဂါ) ကို နားလည်ခြင်း

「ကြွက်သားသိမ် အာရုံကြောမကြီး မာကျောသည့်ရောဂါ (筋萎縮性側索硬化症 - ALS)」 သည် လှုပ်ရှားမှုအာရုံကြောများ (အထက်ပိုင်းနှင့် အောက်ပိုင်း လှုပ်ရှားမှုအာရုံကြောဆဲလ်များ) သာ ရွေးချယ်ပျက်စီးယိုယွင်းသွားပြီး တစ်ကိုယ်လုံးရှိ ကြွက်သားများ သိမ်သွားခြင်း၊ ကြွက်သားအားနည်းခြင်း၊ ဦးနှောက်ပင်စည် အာရုံကြောသေခြင်း (စကားမပီခြင်း၊ မျိုချရခက်ခဲခြင်း) နှင့် အသက်ရှူကြွက်သား သေခြင်းတို့ တဖြည်းဖြည်း ဆိုးရွားလာသည့် သတ်မှတ်ထားသော ကုသရန်ခက်ခဲသည့်ရောဂါ (指定難病) ဖြစ်ပါသည်။

ALS တွင် ရောဂါပိုမိုဆိုးရွားလာသော်လည်း နောက်ဆုံးအချိန်အထိ မပျက်စီးဘဲ ကျန်ရှိနေသည့် 「မဖြစ်ပေါ်သော လက္ခဏာ 4 ရပ် (4つの陰性徴候 - ဆက်လက်ကောင်းမွန်နေသော လုပ်ဆောင်ချက် 4 ရပ်)」 မှာ (1) မျက်လုံးအိမ် လှုပ်ရှားမှု (眼球運動 - မျက်တောင်ခတ်ခြင်း သို့မဟုတ် မျက်လုံးအကြည့်ဖြင့် ထိန်းချုပ်သည့်စက်ဖြင့် ဆက်သွယ်ပြောဆိုနိုင်သည်)၊ (2) ဆီးအိမ်နှင့် အူမကြီး လုပ်ဆောင်ချက် (膀胱直腸機能)၊ (3) အာရုံခံ အာရုံကြောများ (感覚神経 - နာကျင်မှုနှင့် ထိတွေ့ခံစားမှု ပုံမှန်ဖြစ်သည်) နှင့် (4) အိပ်ရာပူနာ ဖြစ်ပွားခဲခြင်း (褥瘡ができにくいこと) (ထို့အပြင် သတိရှိမှုနှင့် ဉာဏ်ရည်လည်း ပုံမှန်ဖြစ်သည်) တို့ဖြစ်ရာ အလွန်အရေးကြီးပါသည်။

「ပါကင်ဆန်ရောဂါ (パーキンソン病)」 သည် အလယ်ဦးနှောက် အနက်ရောင်အပိုင်း (中脳黒質) ရှိ ဒိုပါမင်း (Dopamine) အာရုံကြောဆဲလ်များ လျော့နည်းသွားခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်ပြီး အဓိက လှုပ်ရှားမှုဆိုင်ရာ လက္ခဏာကြီး 4 ရပ်အနေဖြင့် (1) အနားယူနေချိန် တုန်ယင်ခြင်း (安静時振戦 - ခြေလက်များ တုန်ခြင်း)၊ (2) ကြွက်သားတောင့်တင်းခြင်း (筋固縮 - စက်သွားကဲ့သို့ တောင့်တင်းခြင်း)၊ (3) လှုပ်ရှားမှု မရှိခြင်း သို့မဟုတ် နှေးကွေးနည်းပါးခြင်း (無動・寡動 - မျက်နှာဖုံးစွပ်ထားသကဲ့သို့ မျက်နှာအမူအရာမဲ့ခြင်း၊ အသံတိုးသွားခြင်း) နှင့် (4) ကိုယ်နေဟန်ထား ထိန်းညှိမှု တုံ့ပြန်ချက် ချို့ယွင်းခြင်း (姿勢反射障害 - ရှေ့သို့ကုန်းနေသော ကိုယ်နေဟန်ထား၊ ခြေလှမ်းသေးသေးလေးများဖြင့် လမ်းလျှောက်ခြင်း၊ ခြေလှမ်းမထွက်ဘဲ တန့်နေခြင်း - すくみ足၊ ရှေ့သို့ အရှိန်မထိန်းနိုင်ဘဲ ပြေးထွက်သွားခြင်း - 突進現象) တို့ကို တွေ့ရပါသည်။

ပါကင်ဆန်ရောဂါ၏ ပြင်းထန်မှုအဆင့်ကို 「ဟိုအန်နှင့် ယာရ် အမျိုးအစားခွဲခြားမှု (ホーエン・ヤール分類 - အဆင့် I မှ V အထိ၊ အဆင့် III မှစ၍ ကိုယ်နေဟန်ထား ထိန်းညှိမှု ချို့ယွင်းခြင်း ပေါ်ပေါက်လာသည်)」 ဖြင့် အကဲဖြတ်ပြီး ပါကင်ဆန်ရောဂါကုဆေး (L-dopa) ၏ ဆေးအာနိသင် ပြသချိန် တိုတောင်းလာသည့် 「ဆေးအာနိသင် ပြယ်လွယ်သည့် ဖြစ်စဉ် (ウェアリング・オフ現象 - Wearing-off phenomenon)」၊ ဝမ်းချုပ်ခြင်းနှင့် မတ်တပ်ရပ်ချိန် သွေးပေါင်ကျခြင်းတို့ကို သတိပြုကာ ကြမ်းပြင်ပေါ်တွင် အမှတ်အသား (တိပ်) ကပ်ပေးခြင်းကဲ့သို့သော 「ခြေလှမ်းတန့်နေမှု ဖြေရှင်းနည်းများ」 ကို ဆောင်ရွက်ပေးရပါမည်။

ထို့အပြင် ဦးနှောက်ငယ်စနစ် ယိုယွင်းပျက်စီးခြင်းကြောင့် လမ်းလျှောက်ချိန် ယိုင်ထိုးခြင်းနှင့် စကားဗလုံးဗထွေးဖြစ်ခြင်း ကဲ့သို့သော 「ဟန်ချက်နှင့် လှုပ်ရှားမှု ထိန်းညှိနိုင်စွမ်း ပျက်ယွင်းခြင်း (運動失調 - Ataxia)」 ကို အဓိကလက္ခဏာအဖြစ် ပြသသည့် 「ကျောရိုးမကြီးနှင့် ဦးနှောက်ငယ် ယိုယွင်းပျက်စီးသည့်ရောဂါ (脊髄小脳変性症)」 နှင့် မျိုးဗီဇ ပြောင်းလဲမှုကြောင့် ခန္ဓာကိုယ် ကြွက်သားမျှင်များ ပုပ်၍ ယိုယွင်းပျက်စီးကာ ကြွက်သားအားနည်းမှု တဖြည်းဖြည်း ပိုဆိုးလာသည့် 「ကြွက်သားယိုယွင်းရောဂါ (筋ジストロフィー - Duchenne အမျိုးအစား၊ Becker အမျိုးအစား စသည်)」 တို့မှာလည်း ထင်ရှားသော ကုသရန်ခက်ခဲသည့် ရောဂါများ ဖြစ်ကြပါသည်။

ကုသရန်ခက်ခဲသော အာရုံကြောရောဂါများ (ALS၊ ပါကင်ဆန်ရောဂါ၊ ကျောရိုးမကြီးနှင့် ဦးနှောက်ငယ် ယိုယွင်းပျက်စီးသည့်ရောဂါ၊ ကြွက်သားယိုယွင်းရောဂါ) ကို နားလည်ခြင်း

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ALS ၏ မဖြစ်ပေါ်သော လက္ခဏာ 4 ရပ် (ဆက်လက်ကောင်းမွန်နေသော လုပ်ဆောင်ချက်များ) မှာ 「မျက်လုံးအိမ် လှုပ်ရှားမှု၊ ဆီးအိမ်နှင့် အူမကြီး လုပ်ဆောင်ချက်၊ အာရုံခံစားမှုနှင့် အိပ်ရာပူနာ ဖြစ်ပွားခဲခြင်း」 တို့ ဖြစ်ပါသည်

  • ပါကင်ဆန်ရောဂါ၏ အဓိကလက္ခဏာကြီး 4 ရပ်မှာ 「အနားယူနေချိန် တုန်ယင်ခြင်း၊ ကြွက်သားတောင့်တင်းခြင်း၊ လှုပ်ရှားမှု နည်းပါးနှေးကွေးခြင်းနှင့် ကိုယ်နေဟန်ထား ထိန်းညှိမှု ချို့ယွင်းခြင်း」 တို့ဖြစ်ပြီး Wearing-off ဖြစ်စဉ်ကို သတိပြုရပါမည်

  • ကျောရိုးမကြီးနှင့် ဦးနှောက်ငယ် ယိုယွင်းပျက်စီးသည့်ရောဂါသည် 「ဟန်ချက်နှင့် လှုပ်ရှားမှု ထိန်းညှိနိုင်စွမ်း ပျက်ယွင်းခြင်း (運動失調)」 ဖြင့် ထူးခြားပြီး ကြွက်သားယိုယွင်းရောဂါသည် 「ကြွက်သားမျှင်များ ပျက်စီးခြင်းကြောင့် တဖြည်းဖြည်း ပိုဆိုးလာသော ကြွက်သားအားနည်းမှု」 ဖြင့် ထူးခြားပါသည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
ကြွက်သားသိမ် အာရုံကြောမကြီး မာကျောသည့်ရောဂါ (ALS - မဖြစ်ပေါ်သော လက္ခဏာ 4 ရပ်)
ပါကင်ဆန်ရောဂါ (パーキンソン病 - ဟိုအန်နှင့် ယာရ် အမျိုးအစားခွဲခြားမှု)
ဆေးအာနိသင် ပြယ်လွယ်သည့် ဖြစ်စဉ်နှင့် ခြေလှမ်းမထွက်ဘဲ တန့်နေခြင်း (ウェアリング・オフ現象・すくみ足)
ကျောရိုးမကြီးနှင့် ဦးနှောက်ငယ် ယိုယွင်းပျက်စီးသည့်ရောဂါနှင့် ကြွက်သားယိုယွင်းရောဂါ (脊髄小脳変性症・筋ジストロフィー)

ခန္ဓာကိုယ် အတွင်းအင်္ဂါ မသန်စွမ်းမှုများ (နှလုံး၊ ကျောက်ကပ်၊ အသက်ရှူလမ်းကြောင်း၊ စတိုမာ စသည်) နှင့် အစာခြေလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ကုသရန်ခက်ခဲသော ရောဂါများ

ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းသူများ ဖူလုံရေးဥပဒေ (身体障害者福祉法) ပါ 「ခန္ဓာကိုယ် အတွင်းအင်္ဂါ မသန်စွမ်းမှု (内部障害)」 တွင် နှလုံးလုပ်ဆောင်ချက် မသန်စွမ်းမှု၊ ကျောက်ကပ်လုပ်ဆောင်ချက် မသန်စွမ်းမှု၊ အသက်ရှူအင်္ဂါ လုပ်ဆောင်ချက် မသန်စွမ်းမှု၊ ဆီးအိမ် သို့မဟုတ် အူမကြီးအောက်ပိုင်း လုပ်ဆောင်ချက် မသန်စွမ်းမှု၊ အူသိမ်လုပ်ဆောင်ချက် မသန်စွမ်းမှု၊ HIV ဗိုင်းရပ်စ်ကြောင့်ဖြစ်သော ကိုယ်ခံအား လုပ်ဆောင်ချက် မသန်စွမ်းမှုနှင့် အသည်းလုပ်ဆောင်ချက် မသန်စွမ်းမှု ဟူ၍ 7 မျိုး ရှိပါသည်။

ခန္ဓာကိုယ် အတွင်းအင်္ဂါ မသန်စွမ်းမှုသည် အပြင်ပန်းကြည့်ရုံဖြင့် မသန်စွမ်းမှန်း သိရှိရန် ခက်ခဲသောကြောင့် ပတ်ဝန်းကျင်၏ နားလည်မှု အားနည်းခြင်းကို ကြုံတွေ့ရလွယ်ပြီး နှလုံးခုန်နှုန်းထိန်းစက် (心臓ペースメーカー) တပ်ဆင်ထားသူများအပေါ် သတိပြုပေးခြင်းနှင့် နာတာရှည် အဆုတ်လေပြွန်ပိတ်ဆို့ရောဂါ (COPD) စသည်တို့ကြောင့် နေအိမ်တွင် အောက်ဆီဂျင်ပေးကုသမှု (在宅酸素療法 - HOT - မီးလုံးဝမသုံးရ၊ မီးနှင့် 2 မီတာအထက် ခွာထားရမည်) ၏ ဘေးကင်းလုံခြုံရေး စီမံခန့်ခွဲမှုတို့မှာ အရေးကြီးပါသည်။

နာတာရှည် ကျောက်ကပ်ပျက်စီးမှုကြောင့် 「ကျောက်ကပ် သွေးသန့်စင်ခြင်း (血液透析 - တစ်ပတ်လျှင် 3 ကြိမ်၊ တစ်ကြိမ်လျှင် 4 နာရီခန့်)」 ခံယူနေရသူများတွင် လက်မောင်းရှိ 「သွေးလွှတ်ကြောနှင့် သွေးပြန်ကြော ဆက်ထားသည့်နေရာ (シャント - Shunt)」 ဘက်ခြမ်း၌ သွေးပေါင်ချိန် တိုင်းတာခြင်း၊ လက်ပတ်နာရီ ဝတ်ဆင်ခြင်း၊ အထုပ်အပိုး ဆွဲခြင်းနှင့် ဖိမိခြင်းတို့ကို ရှောင်ကြဉ်ရမည်ဖြစ်ပြီး ရေ၊ ဆား၊ ပိုတက်စီယမ် (ဟင်းသီးဟင်းရွက်အစိမ်းနှင့် သစ်သီးဝလံများ) နှင့် ဖော့စဖောရပ်စ် စားသုံးမှု ကန့်သတ်ချက်များကို လိုက်နာရပါမည်။

အူမကြီးကင်ဆာ သို့မဟုတ် ဆီးအိမ်ကင်ဆာ စသည်တို့ကြောင့် ဝမ်းဗိုက်နံရံတွင် ခွဲစိတ်ဖောက်လုပ်ထားသော စအိုအတု (コロストミー・イレオストミー) သို့မဟုတ် ဆီးအိမ်အတု (ウロストミー) ကို 「စတိုမာ (ストーマ - Stoma)」 ဟု ခေါ်ပြီး စတိုမာတွင် ကြွက်သားကွင်းနှင့် နာကျင်မှုအာရုံခံစားမှု မရှိသောကြောင့် အိတ် (パウチ - Pouch) တပ်ဆင်၍ စီမံခန့်ခွဲရပြီး ပတ်ဝန်းကျင် အရေပြား ပွန်းပဲ့ရောင်ရမ်းမှု ရှိမရှိ စောင့်ကြည့်ရပါမည်။

သတိပြုရန်မှာ 「စတိုမာ (ストーマ)」 ဖောက်လုပ်ထားသည့် နေရာအလိုက် ဝမ်း၏ ပုံသဏ္ဌာန် ကွဲပြားပြီး အူသိမ်အောက်ပိုင်း (回腸) သို့မဟုတ် အူမကြီး အတက်ပိုင်း (上行結腸) စတိုမာတွင် 「အရည်ဝမ်းမှ ရွှံ့နှစ်ပုံစံဝမ်း (အစာခြေအင်ဇိုင်းများကြောင့် အရေပြား လောင်ကျွမ်းရောင်ရမ်းခြင်းကို သတိပြုရန်)」 ထွက်ရှိကာ အူမကြီး အဆင်းပိုင်း (下行結腸) သို့မဟုတ် S ပုံသဏ္ဌာန် အူမကြီး (S状結腸) စတိုမာတွင်မူ 「ပုံမှန်ဝမ်း (အခဲဝမ်း)」 ထွက်ရှိပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ခန္ဓာကိုယ် အတွင်းအင်္ဂါ မသန်စွမ်းမှု 7 မျိုး (နှလုံး၊ ကျောက်ကပ်၊ အသက်ရှူအင်္ဂါ၊ ဆီးအိမ်နှင့်အူမကြီး၊ အူသိမ်၊ HIV ကိုယ်ခံအား၊ အသည်း) ရှိပြီး အပြင်ပန်းမှ ကြည့်ရုံဖြင့် သိရှိရန် ခက်ခဲပါသည်

  • ကျောက်ကပ် သွေးသန့်စင်နေရသူများတွင် 「Shunt (シャント) ရှိသောဘက်ကို ဖိမိခြင်းနှင့် သွေးပေါင်ချိန်တိုင်းခြင်း တားမြစ်ချက်」 နှင့် 「ရေ၊ ဆား၊ ပိုတက်စီယမ်နှင့် ဖော့စဖောရပ်စ် ကန့်သတ်ချက်」 တို့မှာ အရေးကြီးပါသည်

  • စတိုမာ (စအိုအတု) သည် အူသိမ်အောက်ပိုင်းနှင့် အူမကြီး အတက်ပိုင်းတွင် အရည်မှ ရွှံ့နှစ်ပုံစံဝမ်း ဖြစ်ပြီး S ပုံသဏ္ဌာန် အူမကြီးတွင် အခဲပုံစံဝမ်း ဖြစ်ပါသည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
ခန္ဓာကိုယ် အတွင်းအင်္ဂါ မသန်စွမ်းမှု (内部障害 - 7 မျိုး)
နေအိမ်တွင် အောက်ဆီဂျင်ပေးကုသမှု (在宅酸素療法 - HOT - မီးလုံးဝမသုံးရ)
ကျောက်ကပ် သွေးသန့်စင်ခြင်းနှင့် Shunt စီမံခန့်ခွဲမှု (血液透析とシャント管理)
စတိုမာ (ストーマ - စအိုအတုနှင့် ဆီးအိမ်အတု)

အဆင့်မြင့် ဦးနှောက်လုပ်ဆောင်ချက် ချို့ယွင်းမှု (高次脳機能障害) ၏ အဓိကလက္ခဏာများ (အာရုံစူးစိုက်မှု၊ အစီအစဉ်တကျ လုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်း၊ တစ်ဖက်ခြမ်း အာကာသပြင် လျစ်လျူရှုမိခြင်း စသည်) နှင့် ပြုစုစောင့်ရှောက်မှု

「အဆင့်မြင့် ဦးနှောက်လုပ်ဆောင်ချက် ချို့ယွင်းမှု (高次脳機能障害)」 ဆိုသည်မှာ ဦးနှောက်သွေးကြောပိတ်ခြင်း၊ ဦးနှောက်သွေးကြောပေါက်ခြင်း ကဲ့သို့သော ဦးနှောက်သွေးကြောရောဂါများ သို့မဟုတ် ယာဉ်မတော်တဆမှု စသည်တို့ကြောင့် ဦးခေါင်းဒဏ်ရာရပြီးနောက် ဦးနှောက် ထိခိုက်ပျက်စီးသွားကာ မှတ်ဉာဏ်၊ အာရုံစူးစိုက်မှု၊ အစီအစဉ်တကျ လုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်းနှင့် လူမှုရေးအပြုအမူ စသည့် သိမြင်မှတ်သားမှု စွမ်းဆောင်ရည်များတွင် ချို့ယွင်းချက် ကျန်ရစ်နေသည့် အခြေအနေ ဖြစ်ပါသည်။

အဓိက လက္ခဏာကြီး 4 ရပ်မှာ (1) ပစ္စည်းထားသည့်နေရာ သို့မဟုတ် ချိန်းဆိုမှုများကို မေ့သွားသည့် 「မှတ်ဉာဏ်ချို့ယွင်းမှု (記憶障害 - မှတ်စုစာအုပ်နှင့် အချက်ပေးနာရီ အသုံးပြု၍ ဖြည့်ဆည်းပေးသည်)」 နှင့် (2) အာရုံပျံ့လွင့်လွယ်ပြီး အလုပ် 2 ခုကို တစ်ပြိုင်တည်း မလုပ်နိုင်သည့် 「အာရုံစူးစိုက်မှု ချို့ယွင်းခြင်း (注意障害 - တိတ်ဆိတ်သော ပတ်ဝန်းကျင်တွင် တစ်ချက်ချင်းစီ ပြောပြပေးသည်)」 တို့ ဖြစ်ကြပါသည်။

ထို့အပြင် (3) အစီအစဉ်ဆွဲ၍ အစဉ်လိုက် မလုပ်ဆောင်နိုင်သည့် 「အစီအစဉ်တကျ လုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်း ချို့ယွင်းခြင်း (遂行機能障害 - လုပ်ငန်းစဉ် လမ်းညွှန်စာရွက်နှင့် စစ်ဆေးရန်စာရင်း ပြသပေးသည်)」 နှင့် (4) စိတ်ခံစားချက် ထိန်းချုပ်ရန် ခက်ခဲပြီး ဒေါသထွက်လွယ်ခြင်း သို့မဟုတ် လိုလားတက်ကြွမှု ကျဆင်းခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်သည့် 「လူမှုရေးအပြုအမူဆိုင်ရာ ချို့ယွင်းခြင်း (社会的行動障害)」 တို့ ရှိကြပါသည်။

ထို့အပြင် 「ညာဘက် ဦးနှောက်ခြမ်း (右大脳半球 - ဦးခေါင်းထိပ်ပိုင်း ဦးနှောက် စသည်)」 ထိခိုက်ပျက်စီးမှုတွင် အဖြစ်များသော 「ဘယ်ဘက်ခြမ်း အာကာသပြင် (မြင်ကွင်း) လျစ်လျူရှုမိခြင်း (左半側空間無視)」 ၌ မျက်စိအမြင်အာရုံ ရှိသော်လည်း အာကာသပြင်၏ ဘယ်ဘက်တစ်ခြမ်းကို မသိမြင်နိုင်ဘဲ ထမင်းစားပွဲ၏ ဘယ်ဘက်ခြမ်းရှိ ဟင်းလျာများကို မစားဘဲ ချန်ထားမိခြင်း သို့မဟုတ် ဘယ်ဘက်ပခုံးဖြင့် နံရံကို ဝင်တိုက်မိခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်တတ်ပါသည်။

ဘယ်ဘက်ခြမ်း အာကာသပြင် လျစ်လျူရှုမိသူများအား သိမြင်လွယ်သော ညာဘက်ခြမ်းမှ စကားပြောဆိုချဉ်းကပ်ခြင်း၊ ထမင်းဗန်းကို လှည့်ပေးခြင်း သို့မဟုတ် ဘယ်ဘက်သို့ လှည့်ကြည့်ရန် တိကျစွာ သတိပေးပြောဆိုခြင်းတို့ကို ပြုလုပ်ပေးရပါမည်။ ထို့အပြင် လေဖြတ်ထားခြင်း မရှိသော်လည်း အင်္ကျီလက်လျှိုရမည့် ဦးတည်ချက်ကို မသိတော့သည့် 「အဝတ်အစားဝတ်ဆင်မှု အဆင့်ဆင့် မလုပ်တတ်တော့ခြင်း (着衣失行)」 တွင် အပေါ်အောက်နှင့် အတွင်းအပြင်တို့၌ အမှတ်အသား တပ်ဆင်ပေး၍ ပံ့ပိုးကူညီရပါမည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • အဆင့်မြင့် ဦးနှောက်လုပ်ဆောင်ချက် ချို့ယွင်းမှု၏ အဓိကလက္ခဏာကြီး 4 ရပ်မှာ 「မှတ်ဉာဏ်ချို့ယွင်းမှု၊ အာရုံစူးစိုက်မှု ချို့ယွင်းခြင်း၊ အစီအစဉ်တကျ လုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်း ချို့ယွင်းခြင်းနှင့် လူမှုရေးအပြုအမူဆိုင်ရာ ချို့ယွင်းခြင်း」 တို့ ဖြစ်ပါသည်

  • ညာဘက်ဦးနှောက် ထိခိုက်မှုကြောင့် အဖြစ်များသော 「ဘယ်ဘက်ခြမ်း အာကာသပြင် လျစ်လျူရှုမိခြင်း (左半側空間無視)」 တွင် ဘယ်ဘက်ခြမ်းရှိ အစားအစာများ ကျန်နေခဲ့ခြင်းနှင့် အတားအဆီးများကို ဝင်တိုက်မိခြင်းတို့အား သတိပြုရပါမည်

  • 「အဝတ်အစားဝတ်ဆင်မှု အဆင့်ဆင့် မလုပ်တတ်တော့ခြင်း (着衣失行)」 တွင် အဝတ်အစား၏ အပေါ်အောက်နှင့် အရှေ့အနောက်ကို မသိတော့သောကြောင့် အင်္ကျီကော်လာ စသည်တို့တွင် အရောင်အမှတ်အသား တပ်ပေးပြီး လမ်းညွှန်ပြောဆိုပေးရပါမည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
အဆင့်မြင့် ဦးနှောက်လုပ်ဆောင်ချက် ချို့ယွင်းမှု (高次脳機能障害)
အာရုံစူးစိုက်မှု ချို့ယွင်းခြင်းနှင့် လူမှုရေးအပြုအမူဆိုင်ရာ ချို့ယွင်းခြင်း (注意障害・社会的行動障害)
ဘယ်ဘက်ခြမ်း အာကာသပြင် လျစ်လျူရှုမိခြင်း (左半側空間無視)
အဝတ်အစားဝတ်ဆင်မှု မလုပ်တတ်တော့ခြင်းနှင့် ပစ္စည်းအသုံးပြုပုံ အဆင့်ဆင့် မလုပ်တတ်တော့ခြင်း (着衣失行・観念失行)

ဉာဏ်ရည်မသန်စွမ်းမှု၊ ဖွံ့ဖြိုးမှုဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းမှု (ASD၊ ADHD၊ LD) နှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းမှုတို့ကို နားလည်သဘောပေါက်ခြင်း

「ဉာဏ်ရည်မသန်စွမ်းမှု (知的障害)」 ဆိုသည်မှာ 「ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ဆဲကာလ (発達期 - ယေဘုယျအားဖြင့် အသက် 18 နှစ်အောက်)」 တွင် ပေါ်ပေါက်လာပြီး ဉာဏ်ရည်စွမ်းဆောင်ရည် (IQ ယေဘုယျအားဖြင့် 70 အောက်) နောက်ကျခြင်းနှင့် နေ့စဉ်လူနေမှုဘဝနှင့် လူမှုရေးဘဝအတွင်း 「လိုက်လျောညီထွေ ပြုမူနေထိုင်နိုင်မှု အခက်အခဲ (適応行動の困難)」 နှစ်ရပ်စလုံးကို အတူတကွ တွေ့ရသည့် အခြေအနေဖြစ်ပြီး ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး အုပ်ချုပ်ရေးမှူး စသည်တို့က 「ပြုစုပျိုးထောင်ရေး မှတ်ပုံတင်စာအုပ် (療育手帳)」 ထုတ်ပေးပါသည်။

「ဖွံ့ဖြိုးမှုဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းသူများ ပံ့ပိုးကူညီရေး ဥပဒေ (発達障害者支援法)」 ပါ ဖွံ့ဖြိုးမှုဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းမှုများတွင် (1) လူအချင်းချင်း ဆက်ဆံရေးနှင့် ဆက်သွယ်ပြောဆိုမှု အခက်အခဲရှိခြင်း၊ ပြင်းထန်သော အစွဲအလမ်းရှိခြင်း (စိတ်ဝင်စားမှု ဘောင်ကျဉ်းခြင်း၊ ပုံသေအပြုအမူ ထပ်တလဲလဲ ပြုလုပ်ခြင်း) နှင့် အာရုံခံစားမှု အလွန်အမင်း ထက်မြက်လွန်ကဲခြင်း (感覚過敏) တို့ဖြင့် ထူးခြားသော 「အော်တစ်ဇင် စပက်ထရမ် ချို့ယွင်းမှု (自閉症スペクトラム障害 - ASD)」 ရှိပါသည်။

ASD ရှိသူများသည် နှုတ်ဖြင့် မရေရာသော ညွှန်ကြားချက်များ သို့မဟုတ် ရုတ်တရက် အစီအစဉ် ပြောင်းလဲခြင်းတို့ကြောင့် ပြင်းထန်သော စိုးရိမ်ပူပန်မှု (ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်မှု - パニック) ဖြစ်ပွားလွယ်သောကြောင့် ဓာတ်ပုံများ၊ ရုပ်ပုံကတ်များနှင့် အချိန်ဇယားများကို အသုံးပြု၍ 「အမြင်အာရုံဖြင့် စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းပြသခြင်း (視覚的に構造化 - TEACCH ပရိုဂရမ် စသည်)」 ပြုလုပ်ကာ ရှေ့ဆက်ရမည့် အစီအစဉ်ကို ကြိုတင်သိမြင်နိုင်အောင် ပံ့ပိုးပေးရပါမည်။

ဖွံ့ဖြိုးမှုဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းမှုများတွင် ထို့အပြင် (2) အာရုံစူးစိုက်မှု အားနည်းခြင်း (အာရုံစိုက်ရန် ခက်ခဲခြင်း၊ ပစ္စည်းမေ့တတ်ခြင်း) နှင့် အငြိမ်မနေ လှုပ်ရှားလွန်ကဲခြင်း၊ စိတ်လိုက်မာန်ပါ ပြုမူတတ်ခြင်းတို့ဖြင့် ထူးခြားသော 「အာရုံစူးစိုက်မှု အားနည်းခြင်းနှင့် တက်ကြွလွန်ကဲခြင်း ချို့ယွင်းမှု (注意欠如・多動症 - ADHD)」 နှင့် (3) အထွေထွေ ဉာဏ်ရည်ဖွံ့ဖြိုးမှု နောက်ကျခြင်း မရှိသော်လည်း 「စာဖတ်ခြင်း၊ စာရေးခြင်း သို့မဟုတ် တွက်ချက်ခြင်း」 ကဲ့သို့သော သီးခြားကဏ္ဍတစ်ခုခုတွင်သာ အခက်အခဲရှိသည့် 「သင်ယူမှုဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းမှု (学習障害 - LD)」 တို့ ပါဝင်ပါသည်။

「စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းမှု (精神障害)」 ၏ အဓိကရောဂါဖြစ်သော 「စိတ်ကစဉ့်ကလျားရောဂါ (統合失調症 - Schizophrenia)」 တွင် ရောဂါပြင်းထန်သည့်အဆင့် (急性期) ၌ အကြားမှားခြင်းနှင့် အထင်မှားစွဲလမ်းခြင်း ကဲ့သို့သော 「အပေါင်းလက္ခဏာများ (陽性症状 - Positive Symptoms)」 ကို တွေ့ရပြီး နာတာရှည်အဆင့် (အနားယူချိန်မှ ပြန်လည်သက်သာလာချိန်) ၌ စိတ်ခံစားချက် ထုံသွားခြင်း (感情鈍麻)၊ လိုလားတက်ကြွမှု ကျဆင်းခြင်းနှင့် အိမ်တွင်းပုန်းနေခြင်း ကဲ့သို့သော 「အနုတ်လက္ခဏာများ (陰性症状 - Negative Symptoms)」 ကို တွေ့ရကာ ဆေးဝါး စဉ်ဆက်မပြတ် သောက်သုံးစေခြင်းနှင့် ရပ်ရွာအတွင်း နေထိုင်မှု ပံ့ပိုးကူညီခြင်း (စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းသူ ကျန်းမာရေးနှင့် လူမှုဖူလုံရေး မှတ်ပုံတင်စာအုပ် စသည်) တို့ကို ဆောင်ရွက်ပေးပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ဉာဏ်ရည်မသန်စွမ်းမှုသည် 「ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ဆဲကာလ (ယေဘုယျအားဖြင့် အသက် 18 နှစ်အောက်)」 တွင် ဖြစ်ပေါ်ပြီး ဉာဏ်ရည်စွမ်းဆောင်ရည်နှင့် လိုက်လျောညီထွေ ပြုမူနေထိုင်မှု နှစ်ရပ်စလုံးအတွက် ပံ့ပိုးမှု လိုအပ်ပါသည်

  • ASD (အော်တစ်ဇင် စပက်ထရမ် ချို့ယွင်းမှု) အတွက် ရုပ်ပုံကတ်များနှင့် အချိန်ဇယားများဖြင့် 「အမြင်အာရုံဖြင့် စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းပြသခြင်း (視覚的構造化)」 နှင့် တိကျပြီး အပြုသဘောဆောင်သော စကားပြောဆိုမှုတို့မှာ ထိရောက်မှု ရှိပါသည်

  • စိတ်ကစဉ့်ကလျားရောဂါ (統合失調症) တွင် အမြင်မှား အကြားမှားနှင့် အထင်မှားစွဲလမ်းမှု ပါဝင်သော 「အပေါင်းလက္ခဏာများ (陽性症状)」 နှင့် လိုလားတက်ကြွမှု ကျဆင်းခြင်းနှင့် စိတ်ခံစားချက် ထုံသွားခြင်း ပါဝင်သော 「အနုတ်လက္ခဏာများ (陰性症状)」 ဟူ၍ ခွဲခြားထားပါသည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
ဉာဏ်ရည်မသန်စွမ်းမှု (知的障害 - ပြုစုပျိုးထောင်ရေး မှတ်ပုံတင်စာအုပ် - 療育手帳)
အော်တစ်ဇင် စပက်ထရမ် ချို့ယွင်းမှု (ASD - အမြင်အာရုံဖြင့် စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းပြသခြင်း)
အာရုံစူးစိုက်မှု အားနည်းခြင်းနှင့် တက်ကြွလွန်ကဲခြင်း ချို့ယွင်းမှု (ADHD) နှင့် သင်ယူမှုဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းမှု (LD)
စိတ်ကစဉ့်ကလျားရောဂါ (統合失調症 - အပေါင်းလက္ခဏာများနှင့် အနုတ်လက္ခဏာများ)

မသန်စွမ်းသူများ၏ ရပ်ရွာအတွင်း နေထိုင်မှု ပံ့ပိုးရေးစနစ်၊ အစားထိုးနှင့် အထောက်အကူပြု ကိရိယာများ (補装具) နှင့် မိသားစု ပံ့ပိုးကူညီမှု (မသန်စွမ်းသူ၏ မောင်နှမများ စသည်)

မသန်စွမ်းသူများအတွက် ဘက်စုံပံ့ပိုးကူညီရေး ဥပဒေ (障害者総合支援法) အရ မသန်စွမ်းသူ့ဖူလုံရေး ဝန်ဆောင်မှုများကို အသုံးပြုရာတွင် သတ်မှတ်ထားသော ဆွေးနွေးတိုင်ပင်မှု ပံ့ပိုးရေးဌာနရှိ 「ဆွေးနွေးတိုင်ပင်မှု ပံ့ပိုးရေး ကျွမ်းကျင်ပညာရှင် (相談支援専門員)」 က ကာယကံရှင်၏ ဆန္ဒနှင့် သုံးသပ်အကဲဖြတ်ချက်များအပေါ် အခြေခံ၍ 「ဝန်ဆောင်မှု စသည်တို့ အသုံးပြုရေး အစီအစဉ် (サービス等利用計画)」 ကို ရေးဆွဲပေးပါသည်။

ထို့အပြင် လူမှုဖူလုံရေး ဝန်ဆောင်မှုဌာန အသီးသီး (နေ့စဉ်ဘဝ ပြုစုစောင့်ရှောက်မှု၊ အလုပ်အကိုင် စဉ်ဆက်မပြတ် ပံ့ပိုးမှု၊ Group Home စသည်) တွင် 「ဝန်ဆောင်မှု စီမံခန့်ခွဲရေး တာဝန်ခံ (サービス管理責任者)」 က ဝန်ဆောင်မှု အသုံးပြုရေး အစီအစဉ်နှင့်အညီ 「တစ်ဦးချင်း ပံ့ပိုးကူညီမှု အစီအစဉ် (個別支援計画)」 ကို ရေးဆွဲပြီး ပုံမှန် စောင့်ကြည့်သုံးသပ်ခြင်း (モニタリング) ကို ဆောင်ရွက်ပါသည်။

ခန္ဓာကိုယ် စွမ်းဆောင်ရည်ကို ပံ့ပိုးပေးသည့် ပစ္စည်းများအနေဖြင့် ခန္ဓာကိုယ် အစိတ်အပိုင်း ဆုံးရှုံးမှု သို့မဟုတ် ချို့ယွင်းသွားသော လုပ်ဆောင်ချက်ကို အစားထိုးဖြည့်ဆည်းပေးသည့် 「အစားထိုးနှင့် အထောက်အကူပြု ကိရိယာများ (補装具 - ခြေတုလက်တု၊ အထိန်းကိရိယာ၊ ဝှီးချဲ၊ လျှပ်စစ်ဝှီးချဲ၊ လမ်းလျှောက်အထောက်အကူပြုကိရိယာ၊ မျက်မမြင်သုံး တောင်ဝှေးဖြူ၊ နားကြားကိရိယာ၊ ပြင်းထန်သော မသန်စွမ်းသူသုံး ဆက်သွယ်ရေးစက်)」 နှင့် မြို့နယ်များ၏ ရပ်ရွာလူနေမှုဘဝ ပံ့ပိုးရေးလုပ်ငန်းအရ ပေးအပ်သော 「နေ့စဉ်လူနေမှုဘဝသုံး အထောက်အကူပြုပစ္စည်းများ (日常生活用具 - အထူးကုတင်၊ စတိုမာအိတ်၊ မျက်မမြင်စာ ရိုက်နှိပ်ကိရိယာ စသည်)」 ဟူ၍ ရှိကြပါသည်။

အစာစားရာတွင်သုံးသော လက်ကိုင်ရိုးတုတ်သည့် ဇွန်း သို့မဟုတ် ခြေအိတ်ဝတ်ကိရိယာ၊ ကြယ်သီးတပ်ကိရိယာ ကဲ့သို့သော 「ကိုယ်တိုင်သုံး အထောက်အကူပြုပစ္စည်းများ (自助具 - Self-help devices)」 ကို ပြုလုပ်တပ်ဆင်ညှိနှိုင်းရာတွင် လက်တွေ့အသုံးချ လှုပ်ရှားမှု လေ့ကျင့်ရေး ကျွမ်းကျင်ပညာရှင်ဖြစ်သော 「လုပ်ငန်းဆောင်တာ ပြန်လည်သန်စွမ်းရေး ပညာရှင် (作業療法士 - OT)」 နှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခြင်းမှာ သင့်လျော်ပါသည်။

ထို့အပြင် မိသားစု ပံ့ပိုးကူညီရေးတွင် မိဘများ အသက်အရွယ် ကြီးရင့်လာခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်သော 「8050 ပြဿနာ (အသက် 80 အရွယ် မိဘက အသက် 50 အရွယ် သားသမီးကို စောင့်ရှောက်နေရခြင်း)」၊ 「မိဘများ ကွယ်လွန်ပြီးနောက် (親亡き後)」 အတွက် ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှုနှင့် မသန်စွမ်းသော ညီအစ်ကိုမောင်နှမ ရှိသည့် 「မသန်စွမ်းသူ၏ မောင်နှမများ (きょうだい児 - လူငယ်ပြုစုစောင့်ရှောက်သူ ပြဿနာနှင့် အနာဂတ် ပြုစုစောင့်ရှောက်မှု ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးအပေါ် စိုးရိမ်ပူပန်မှု)」 တို့၏ စိတ်ခံစားချက်ကို အလေးထားပြီး ရက်တိုနေထိုင်စောင့်ရှောက်မှု (レスパイト) နှင့် ရပ်ရွာအတွင်း ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်ရေး ပံ့ပိုးမှုတို့နှင့် ချိတ်ဆက်ဆောင်ရွက်ပေးရပါမည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ဆွေးနွေးတိုင်ပင်မှု ပံ့ပိုးရေး ကျွမ်းကျင်ပညာရှင် (相談支援専門員) က 「ဝန်ဆောင်မှု စသည်တို့ အသုံးပြုရေး အစီအစဉ်」 ကို ရေးဆွဲပြီး လုပ်ငန်းဌာန၏ ဝန်ဆောင်မှု စီမံခန့်ခွဲရေး တာဝန်ခံ (サービス管理責任者) က 「တစ်ဦးချင်း ပံ့ပိုးကူညီမှု အစီအစဉ်」 ကို ရေးဆွဲပါသည်

  • 「အစားထိုးနှင့် အထောက်အကူပြု ကိရိယာများ (補装具 - ခြေတုလက်တု၊ ဝှီးချဲ၊ နားကြားကိရိယာ စသည်)」၊ 「နေ့စဉ်လူနေမှုဘဝသုံး အထောက်အကူပြုပစ္စည်းများ (日常生活用具)」 နှင့် လုပ်ငန်းဆောင်တာ ပြန်လည်သန်စွမ်းရေး ပညာရှင် (OT) နှင့် ပြုလုပ်သော 「ကိုယ်တိုင်သုံး အထောက်အကူပြုပစ္စည်းများ (自助具)」 တို့ကို ခွဲခြားမှတ်သားရပါမည်

  • မိသားစု ပံ့ပိုးကူညီရေးတွင် ပြုစုသူ အနားယူနိုင်ရေး စောင့်ရှောက်မှု (レスパイトケア) အပြင် 「မိဘများ ကွယ်လွန်ပြီးနောက်」 နှင့် 「မသန်စွမ်းသူ၏ မောင်နှမများ (きょうだい児)」 ၏ စိုးရိမ်ပူပန်မှုနှင့် ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးများအပေါ် ပံ့ပိုးကူညီရန် အရေးကြီးပါသည်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
ဆွေးနွေးတိုင်ပင်မှု ပံ့ပိုးရေး ကျွမ်းကျင်ပညာရှင် (相談支援専門員 - ဝန်ဆောင်မှု စသည်တို့ အသုံးပြုရေး အစီအစဉ်)
ဝန်ဆောင်မှု စီမံခန့်ခွဲရေး တာဝန်ခံ (サービス管理責任者 - တစ်ဦးချင်း ပံ့ပိုးကူညီမှု အစီအစဉ်)
အစားထိုးနှင့် အထောက်အကူပြု ကိရိယာများနှင့် နေ့စဉ်လူနေမှုဘဝသုံး အထောက်အကူပြုပစ္စည်းများ (補装具と日常生活用具)
ကိုယ်တိုင်သုံး အထောက်အကူပြုပစ္စည်းများ (自助具 - လုပ်ငန်းဆောင်တာ ပြန်လည်သန်စွမ်းရေး ပညာရှင် - OT)

စာမေးပွဲတွင် မကြာခဏ မေးလေ့ရှိသော အချက်များနှင့် မှတ်သားနည်းများ

ဤအခန်းတွင် အူအဲဒါ ဆာတိုရှီ၏ မသန်စွမ်းမှု လက်ခံနိုင်ခြင်း အဆင့် 5 ဆင့်၊ ALS (ကြွက်သားသိမ် အာရုံကြောမကြီး မာကျောသည့်ရောဂါ) ၏ မဖြစ်ပေါ်သော လက္ခဏာကြီး 4 ရပ်၊ ခန္ဓာကိုယ် အတွင်းအင်္ဂါ မသန်စွမ်းမှုများ (ကျောက်ကပ် သွေးသန့်စင်ခြင်း၊ စတိုမာ)၊ အဆင့်မြင့် ဦးနှောက်လုပ်ဆောင်ချက် ချို့ယွင်းမှုနှင့် ဖွံ့ဖြိုးမှုဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းမှုများကို မကြာခဏ မေးမြန်းလေ့ရှိပါသည်။

အထူးသဖြင့် ALS တွင် နောက်ဆုံးအချိန်အထိ မပျက်စီးဘဲ ကျန်ရှိနေသော လုပ်ဆောင်ချက် 4 ရပ် (မဖြစ်ပေါ်သော လက္ခဏာကြီး 4 ရပ် - 4大陰性徴候) ဖြစ်သည့် 「မျက်လုံးအိမ် လှုပ်ရှားမှု၊ ဆီးအိမ်နှင့် အူမကြီး လုပ်ဆောင်ချက်၊ အာရုံခံစားမှု (ထိတွေ့သိရှိမှု) နှင့် အိပ်ရာပူနာ ဖြစ်ပွားခဲခြင်း」 နှင့် သိမြင်မှတ်သားနိုင်စွမ်း ပုံမှန်ကျန်ရှိနေသည့် အချက်တို့ကို နှစ်စဉ်နီးပါး မေးမြန်းလေ့ရှိပါသည်။

ကျောက်ကပ် သွေးသန့်စင်နေရသော လူနာများတွင် 「Shunt (シャント) ရှိသော လက်မောင်းဘက်၌ သွေးပေါင်ချိန်တိုင်းခြင်းနှင့် ဖိမိခြင်းတို့ကို လုံးဝရှောင်ကြဉ်ရန်」 နှင့် 「ရေ၊ ဆား၊ ပိုတက်စီယမ်နှင့် ဖော့စဖောရပ်စ် ကန့်သတ်ချက်」 တို့ကိုလည်းကောင်း၊ အဆင့်မြင့် ဦးနှောက်လုပ်ဆောင်ချက် ချို့ယွင်းမှုတွင် 「ညာဘက်ဦးနှောက် ထိခိုက်မှု = ဘယ်ဘက်ခြမ်း အာကာသပြင် လျစ်လျူရှုမိခြင်း (左半側空間無視)」 ကိုလည်းကောင်း မဖြစ်မနေ မှတ်သားထားပါ။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • အူအဲဒါ ဆာတိုရှီ၏ မသန်စွမ်းမှု လက်ခံနိုင်ခြင်း အဆင့် 5 ဆင့် - 「ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်မှုအဆင့် (ショック期) → ငြင်းဆန်မှုအဆင့် (否認期) → စိတ်ရှုပ်ထွေးမှုအဆင့် (混乱期) → ဖြေရှင်းရန် ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုအဆင့် (解決への努力期) → လက်ခံနိုင်မှုအဆင့် (受容期 - တန်ဖိုးထားမှု အမြင်ပြောင်းလဲခြင်း)」။ 2024 ခုနှစ် ဧပြီလမှစ၍ ပုဂ္ဂလိက လုပ်ငန်းရှင်များလည်း သင့်လျော်သော ညှိနှိုင်းဖြည့်ဆည်းပေးမှု (合理的配慮) ပေးအပ်ရန် ဥပဒေအရ သတ်မှတ်ထားပါသည်။

  • ALS ၏ မဖြစ်ပေါ်သော လက္ခဏာကြီး 4 ရပ် (ဆက်လက်ကောင်းမွန်နေသော လုပ်ဆောင်ချက်များ) - 「မျက်လုံးအိမ် လှုပ်ရှားမှု၊ ဆီးအိမ်နှင့် အူမကြီး လုပ်ဆောင်ချက် (အပေါ့အလေး စွန့်ထုတ်မှု)၊ အာရုံခံစားမှု (နာကျင်မှုအာရုံ စသည်) နှင့် အိပ်ရာပူနာ ဖြစ်ပွားခဲခြင်း」 (သတိရှိမှုနှင့် ဉာဏ်ရည်လည်း ပုံမှန်ဖြစ်သည်)။

  • ကျောရိုးမကြီး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရခြင်းနှင့် အတွင်းအင်္ဂါ မသန်စွမ်းမှု - 「လည်ပင်းရိုးဆစ် အာရုံကြောမကြီး ထိခိုက်ခြင်း = ခြေလက်လေးဖက်စလုံး လေဖြတ်ခြင်းနှင့် အလိုအလျောက် အာရုံကြော အလွန်အကျွံ တုံ့ပြန်ခြင်း (ဆီးအောင့်ခြင်း၊ ဝမ်းချုပ်ခြင်းကြောင့် ရုတ်တရက် သွေးပေါင်ချိန် အလွန်အမင်း တက်ခြင်း)」၊ 「ကျောက်ကပ် သွေးသန့်စင်ခြင်း = Shunt ရှိသောဘက်ကို ဖိမိခြင်း တားမြစ်ချက်နှင့် ပိုတက်စီယမ်၊ ဖော့စဖောရပ်စ်၊ ဆားနှင့် ရေ ကန့်သတ်ချက်」။

  • အဆင့်မြင့် ဦးနှောက်လုပ်ဆောင်ချက် ချို့ယွင်းမှု၏ အဓိကလက္ခဏာကြီး 4 ရပ် - 「မှတ်ဉာဏ်ချို့ယွင်းမှု၊ အာရုံစူးစိုက်မှု ချို့ယွင်းခြင်း၊ အစီအစဉ်တကျ လုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်း ချို့ယွင်းခြင်းနှင့် လူမှုရေးအပြုအမူဆိုင်ရာ ချို့ယွင်းခြင်း」 (ညာဘက်ဦးနှောက်ခြမ်း ထိခိုက်မှုကြောင့် ဘယ်ဘက်ခြမ်း အာကာသပြင် လျစ်လျူရှုမိခြင်းနှင့် အဝတ်အစားဝတ်ဆင်မှု မလုပ်တတ်တော့ခြင်း အဖြစ်များသည်)။

  • ဖွံ့ဖြိုးမှုဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းမှုနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းမှု - 「ASD = အမြင်အာရုံဖြင့် စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းပြသခြင်း (視覚的構造化) နှင့် တိကျပြီး အပြုသဘောဆောင်သော အသုံးအနှုန်းများ ထိရောက်သည်」၊ 「စိတ်ကစဉ့်ကလျားရောဂါ (統合失調症) = အပေါင်းလက္ခဏာများ (အမြင်မှား အကြားမှား၊ အထင်မှားစွဲလမ်းမှု) နှင့် အနုတ်လက္ခဏာများ (လိုလားတက်ကြွမှု ကျဆင်းခြင်း၊ စိတ်ခံစားချက် ထုံသွားခြင်း)」။
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
မသန်စွမ်းမှု လက်ခံနိုင်ခြင်း အဆင့် 5 ဆင့် (障害受容の5段階 - အူအဲဒါ ဆာတိုရှီ)
ALS ၏ မဖြစ်ပေါ်သော လက္ခဏာကြီး 4 ရပ် (ALSの4大陰性徴候 - ဆက်လက်ကောင်းမွန်နေသော လုပ်ဆောင်ချက်များ)
Shunt စီမံခန့်ခွဲမှုနှင့် အလိုအလျောက် အာရုံကြော အလွန်အကျွံ တုံ့ပြန်ခြင်း (シャント管理と自律神経過反射)
အဆင့်မြင့် ဦးနှောက်လုပ်ဆောင်ချက် ချို့ယွင်းမှုနှင့် ဘယ်ဘက်ခြမ်း အာကာသပြင် လျစ်လျူရှုမိခြင်း (高次脳機能障害と左半側空間無視)

မသန်စွမ်းမှုအကြောင်း နားလည်သဘောပေါက်ခြင်း

ဤအခန်းကို app တွင် လေ့ကျင့်ပါ

တရားဝင် ကိုးကားချက်များ

Zalo