VIENIDMY ဝင်မည် လေ့ကျင့်မည်

ပင်မစာမျက်နှာ › သင်ခန်းစာ › ကုန်ထုတ်လုပ်မှု စီမံခန့်ခွဲရေး လုပ်ငန်းလည်ပတ်မှု အဆင့် 3 生産管理オペレーション (BC検定)

လုပ်ငန်းစဉ် စီမံခန့်ခွဲမှု အခြေခံ (ထုတ်လုပ်မှုပုံစံများ၊ အချိန်ဇယား စီမံကိန်း၊ ထုတ်လုပ်မှု ထိန်းချုပ်ရေး)

ကုန်ထုတ်လုပ်မှု စီမံခန့်ခွဲရေး လုပ်ငန်းလည်ပတ်မှု အဆင့် 3 生産管理オペレーション (BC検定) · ビジネス・キャリア検定 生産管理オペレーション3級 · တရားဝင် သင်ရိုးစာအုပ်များကို အခြေခံ၍ Tokutei Pass က ရေးသားထားသည်; စကားလုံးအတိုင်း ကူးယူထားခြင်း မဟုတ်ပါ။

1. လုပ်ငန်းစဉ် စီမံခန့်ခွဲမှု၏ ရည်ရွယ်ချက်များနှင့် ထုတ်လုပ်မှု စီမံကိန်းနှင့် ထိန်းချုပ်ရေး စက်ဝန်း

လုပ်ငန်းစဉ် စီမံခန့်ခွဲမှု (工程管理) ဆိုသည်မှာ သတ်မှတ်ထားသော အရည်အသွေးနှင့် ကုန်ကျစရိတ်အောက်တွင် ကတိပြုထားသည့် ပေးပို့ရက်နှင့် ထုတ်လုပ်မှု ပမာဏကို သေချာစွာ ရရှိနိုင်ရန် စက်ရုံ၏ ထုတ်လုပ်မှု အရင်းအမြစ်များဖြစ်သော လုပ်သား၊ စက်ပစ္စည်းနှင့် ကုန်ကြမ်းတို့ကို ထိရောက်စွာ အသုံးချသည့် စီမံခန့်ခွဲမှု လုပ်ငန်း ဖြစ်ပါသည်။

လုပ်ငန်းစဉ် စီမံခန့်ခွဲမှု၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်များကို အချက် 4 ချက်ဖြင့် အကျဉ်းချုပ်နိုင်ပါသည် - 1. ပေးပို့ရက် တိကျသေချာစေခြင်း (納期確保)၊ 2. ထုတ်လုပ်မှု ကြာမြင့်ချိန် လျှော့ချခြင်း (生産リードタイム短縮)၊ 3. လုပ်ငန်းစဉ်များကြားရှိ လက်ကျန်ဆဲပစ္စည်း (仕掛品) လျှော့ချခြင်းနှင့် 4. စက်ပစ္စည်းနှင့် လုပ်သားများ၏ လည်ပတ်လုပ်ဆောင်မှုနှုန်း မြှင့်တင်ခြင်း (အလုပ်မရှိ စောင့်ဆိုင်းချိန်များ လျှော့ချခြင်း) တို့ ဖြစ်ကြပါသည်။

လုပ်ငန်းစဉ် စီမံခန့်ခွဲမှုတွင် မည်သည့်အချိန်၊ မည်သည့်နေရာ၌၊ မည်သည့်အရာကို၊ မည်မျှ ထုတ်လုပ်မည်ကို ကြိုတင်ဆုံးဖြတ်သည့် ထုတ်လုပ်မှု စီမံကိန်း (生産計画 - အချိန်ဇယား စီမံကိန်း၊ လုပ်အားနာရီ စီမံကိန်း စသည်) နှင့် စီမံကိန်းအတိုင်း ထုတ်လုပ်နိုင်ရန် ညွှန်ကြားခြင်း၊ စောင့်ကြည့်ခြင်းနှင့် ညှိနှိုင်းပြုပြင်ခြင်း ပြုလုပ်သည့် ထုတ်လုပ်မှု ထိန်းချုပ်ရေး (生産統制 - အလုပ်တာဝန်ချထားခြင်း၊ လုပ်ငန်းတိုးတက်မှု ထိန်းချုပ်မှု၊ ပစ္စည်းအစစ်အမှန် ထိန်းချုပ်မှု၊ လုပ်နိုင်စွမ်းအား ထိန်းချုပ်မှု) ဟူ၍ လုပ်ဆောင်ချက် 2 ခု ပါဝင်ပါသည်။

ထို့ပြင် အော်ဒါအရ ထုတ်လုပ်မှုတွင် ဒီဇိုင်းပြီးစီးသည်အထိ စောင့်ဆိုင်းပါက ပေးပို့ရက် မမီနိုင်သည့်အခါ နောက်ဆုံး ဒီဇိုင်းပုံစံများ မပြီးစီးမီ ဝယ်ယူချိန် ကြာမြင့်သော အထူးကုန်ကြမ်းများ သို့မဟုတ် ဝယ်ယူရမည့် အစိတ်အပိုင်းများကို ကြိုတင်မှာယူထားခြင်းကို ကြိုတင်မှာယူစီစဉ်ခြင်း (先行手配 Advance Ordering) ဟု ခေါ်ပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • လုပ်ငန်းစဉ် စီမံခန့်ခွဲမှု၏ ရည်ရွယ်ချက် 4 ရပ် - 1. ပေးပို့ရက် သေချာစေခြင်း၊ 2. ထုတ်လုပ်မှု ကြာမြင့်ချိန် လျှော့ချခြင်း၊ 3. လက်ကျန်ဆဲပစ္စည်း (WIP) လျှော့ချခြင်း၊ 4. စက်ပစ္စည်းနှင့် လုပ်သား လည်ပတ်မှုနှုန်း မြှင့်တင်ခြင်း။

  • လုပ်ငန်းစဉ် စီမံခန့်ခွဲမှုသည် ထုတ်လုပ်မှု စီမံကိန်း (P) နှင့် ထုတ်လုပ်မှု ထိန်းချုပ်ရေး (D-C-A - အလုပ်တာဝန်ချထားမှု၊ လုပ်ငန်းတိုးတက်မှု၊ ပစ္စည်းအစစ်အမှန်နှင့် လုပ်နိုင်စွမ်းအား ထိန်းချုပ်မှု) စက်ဝန်းအတိုင်း လည်ပတ်သည်။

  • အသေးစိတ် ဒီဇိုင်းမပြီးစီးမီ ဝယ်ယူချိန် ကြာမြင့်သော ကုန်ကြမ်း သို့မဟုတ် အစိတ်အပိုင်းများကို ကြိုတင်ဝယ်ယူ စီစဉ်ခြင်းကို ကြိုတင်မှာယူစီစဉ်ခြင်း (先行手配) ဟု ခေါ်သည်။
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
လုပ်ငန်းစဉ် စီမံခန့်ခွဲမှု (工程管理)
ထုတ်လုပ်မှု စီမံကိန်း (生産計画) နှင့် ထုတ်လုပ်မှု ထိန်းချုပ်ရေး (生産統制)
လုပ်ငန်းစဉ်တွင်း လက်ကျန်ဆဲပစ္စည်း (仕掛品 WIP)
ကြိုတင်မှာယူစီစဉ်ခြင်း (先行手配)

2. ထုတ်လုပ်မှုပုံစံများ ခွဲခြားခြင်း 1 (ကြိုတင်မှန်းဆ ထုတ်လုပ်ခြင်းနှင့် အော်ဒါအရ ထုတ်လုပ်ခြင်း၊ အဆင့်ခွဲခြားမှတ် Decoupling Point)

ထုတ်လုပ်မှု စတင်ချိန်နှင့် အော်ဒါလက်ခံရရှိချိန်၏ ရှေ့နောက်အစီအစဉ်အပေါ် မူတည်၍ ထုတ်လုပ်မှုပုံစံများကို ကြိုတင်မှန်းဆ ထုတ်လုပ်ခြင်း (見込生産 MTS) နှင့် အော်ဒါအရ ထုတ်လုပ်ခြင်း (受注生産 MTO) ဟူ၍ ခွဲခြားထားပါသည်။ ကြိုတင်မှန်းဆ ထုတ်လုပ်ခြင်း (見込生産 Make-to-Stock) သည် ဈေးကွက်ဝယ်လိုအား ခန့်မှန်းချက်အပေါ် အခြေခံ၍ ကုန်ပစ္စည်းများကို ကြိုတင်ထုတ်လုပ်ထားပြီး ကုန်ချောလက်ကျန်ထဲမှ တင်ပို့ပေးခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

ကြိုတင်မှန်းဆ ထုတ်လုပ်ခြင်း (ဥပမာ နေ့စဉ်သုံးပစ္စည်းများ၊ အိမ်သုံးလျှပ်စစ်ပစ္စည်းများ) သည် ဖောက်သည် အော်ဒါမှာယူချိန်မှ တင်ပို့ချိန်အထိ ပေးပို့ချိန် တိုတောင်းပြီး စီမံကိန်းချ အမြောက်အမြား ထုတ်လုပ်မှုကြောင့် ကုန်ကျစရိတ် သက်သာသော်လည်း ခန့်မှန်းချက် လွဲချော်ပါက ပိုလျှံလက်ကျန်ပစ္စည်း သို့မဟုတ် မရောင်းရဘဲ ကျန်နေသည့် ပစ္စည်းများ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည့် အန္တရာယ် ရှိပါသည်။

ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် အော်ဒါအရ ထုတ်လုပ်ခြင်း (受注生産 Make-to-Order) သည် ဖောက်သည်ထံမှ အော်ဒါလက်ခံရရှိပြီး စံချိန်စံညွှန်း၊ အရေအတွက်နှင့် ပေးပို့ရက် အတည်ပြုပြီးမှသာ ဒီဇိုင်းဆွဲခြင်း၊ ကုန်ကြမ်းဝယ်ယူခြင်းနှင့် ထုတ်လုပ်ခြင်းတို့ကို စတင်ပါသည်။ ကုန်ချောလက်ကျန် ကျန်ရှိမည့် အန္တရာယ် မရှိသော်လည်း အော်ဒါလက်ခံချိန်မှ ပေးပို့ချိန်အထိ ကြာမြင့်ချိန် ရှည်လျားပြီး လုပ်ငန်းစဉ်များတွင် ဝန်အား အတက်အကျ ကြီးမားပါသည်။

အခြားနည်းလမ်းတစ်ခုမှာ ဘုံသုံး အစိတ်အပိုင်းများ သို့မဟုတ် တစ်ပိုင်းတစ်စ ပြီးစီးနေသော မော်ဂျူးများကို ခန့်မှန်းချက်အရ ကြိုတင်မှန်းဆ ထုတ်လုပ်ခြင်းဖြင့် ထုတ်လုပ်ထားပြီး အော်ဒါရရှိပြီးနောက်မှ နောက်ဆုံးအဆင့် တပ်ဆင်ခြင်း သို့မဟုတ် စိတ်ကြိုက်ပြုပြင်ခြင်းကို အော်ဒါအရ ထုတ်လုပ်ခြင်း (BTO) ဖြင့် ဆောင်ရွက်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ ခန့်မှန်းချက်အရ ထုတ်လုပ်မှုမှ အော်ဒါအရ ထုတ်လုပ်မှုသို့ ပြောင်းလဲသည့် လမ်းခွဲအမှတ် (လက်ကျန်ပစ္စည်း ထားရှိရာအမှတ်) ကို အဆင့်ခွဲခြားမှတ် (デカップリング・ポイント Decoupling Point) ဟု ခေါ်ပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ကြိုတင်မှန်းဆ ထုတ်လုပ်ခြင်း (見込生産) = ဝယ်လိုအား ခန့်မှန်းချက်အရ ထုတ်လုပ်ပြီး ကုန်ချောလက်ကျန်မှ တင်ပို့သည် (ပေးပို့ချိန် တိုတောင်းသော်လည်း ပိုလျှံ သို့မဟုတ် ပစ္စည်းဟောင်းဖြစ်မည့် အန္တရာယ်ရှိသည်)။

  • အော်ဒါအရ ထုတ်လုပ်ခြင်း (受注生産) = ဖောက်သည်အော်ဒါ အတည်ပြုပြီးမှ ထုတ်လုပ်မှု စတင်သည် (ကုန်ချောလက်ကျန် မရှိသော်လည်း ပေးပို့ချိန် ကြာမြင့်ပြီး ဝန်အား အတက်အကျ ကြီးမားသည်)။

  • အဆင့်ခွဲခြားမှတ် (デカップリング・ポイント) = ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေး ကွင်းဆက်အတွင်း ကြိုတင်မှန်းဆ ထုတ်လုပ်မှု (တစ်ပိုင်းတစ်စ ကုန်ချောလက်ကျန်) မှ အော်ဒါအရ ထုတ်လုပ်မှု (နောက်ဆုံးအဆင့် တပ်ဆင်မှု) သို့ ပြောင်းလဲသည့် လမ်းခွဲအမှတ်။
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
ကြိုတင်မှန်းဆ ထုတ်လုပ်ခြင်း (見込生産 MTS)
အော်ဒါအရ ထုတ်လုပ်ခြင်း (受注生産 MTO)
ဝယ်လိုအား ခန့်မှန်းတွက်ချက်ခြင်း (需要予測)
အဆင့်ခွဲခြားမှတ် (デカップリング・ポイント Decoupling Point)

3. ထုတ်လုပ်မှုပုံစံများ ခွဲခြားခြင်း 2 (အမျိုးအစား-ပမာဏ၊ လုပ်ငန်းစီးဆင်းမှု၊ လိုင်းစနစ်နှင့် ဆဲလ်စနစ် ထုတ်လုပ်မှု)

ထုတ်ကုန် အမျိုးအစားနှင့် ပမာဏ ဆက်စပ်မှုအရ အမျိုးအစားနည်းပြီး အရေအတွက်များသော ထုတ်လုပ်မှု (少品種多量生産 - သီးသန့်စက်များကို လုပ်ငန်းစဉ် အစဉ်လိုက် ချထားသည့် ထုတ်ကုန်အလိုက် နေရာချထားမှု / ဖလိုးရှော့ပ်နှင့် သင့်လျော်သည်) နှင့် အမျိုးအစားစုံပြီး အရေအတွက်နည်းသော ထုတ်လုပ်မှု (多品種少量生産 - ဘက်စုံသုံးစက်များကို အမျိုးအစားအလိုက် စုစည်းထားသည့် လုပ်ဆောင်ချက်အလိုက် နေရာချထားမှု / ဂျော့ဘ်ရှော့ပ်နှင့် သင့်လျော်သည်) ဟူ၍ ခွဲခြားထားပါသည်။

လုပ်ငန်းစီးဆင်းမှု စဉ်ဆက်မပြတ်ရှိမှုအရ 3 မျိုး ခွဲခြားထားပါသည် - 1. အော်ဒါအလိုက် သီးသန့်ထုတ်ကုန်များကို တစ်ခုချင်း ထုတ်လုပ်သည့် တစ်ခုချင်း ထုတ်လုပ်မှု (個別生産)၊ 2. ဘုံသုံးစက်များတွင် စက်ပြင်ဆင်မှု (段取り替え) ပြုလုပ်၍ သတ်မှတ်အသုတ်ပမာဏအလိုက် ထုတ်လုပ်သည့် အသုတ်လိုက် ထုတ်လုပ်မှု (ロット生産) နှင့် 3. တူညီသော ထုတ်ကုန်ကို ကာလရှည်ကြာ မရပ်မနား ထုတ်လုပ်သည့် စဉ်ဆက်မပြတ် ထုတ်လုပ်မှု (連続生産) တို့ ဖြစ်ကြပါသည်။

အသုတ်လိုက် ထုတ်လုပ်မှုတွင် အသုတ်ပမာဏ ကြီးမားပါက စက်ပြင်ဆင်ရသည့် အကြိမ်ရေ နည်းသွားသော်လည်း လက်ကျန်ပစ္စည်း သိုလှောင်စရိတ် တိုးလာပြီး၊ အသုတ်ပမာဏ လျှော့ချပါက လက်ကျန်ပစ္စည်း နည်းသွားသော်လည်း စက်ပြင်ဆင်ရသည့် အကြိမ်ရေ များလာပါသည်။ ထို့ကြောင့် စက်ရပ်ပြီး ပြင်ဆင်ရသည့်အလုပ် (内段取り) ကို စက်လည်နေစဉ် ပြင်ဆင်သည့်အလုပ် (外段取り) အဖြစ် ပြောင်းလဲ၍ စက်ပြင်ဆင်ချိန်ကို 10 မိနစ်အောက် လျှော့ချသည့် 10 မိနစ်အောက် စက်ပြင်ဆင်မှု (シングル段取り SMED) မှာ အလွန်အရေးကြီးပါသည်။

ထို့ပြင် တပ်ဆင်ရေး လုပ်ငန်းခွင်များတွင် ကွန်ဗေယာတစ်လျှောက် အဆင့်တစ်ခုချင်း ခွဲဝေလုပ်ဆောင်သော လိုင်းစနစ် ထုတ်လုပ်မှု (ライン生産) နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်အနေဖြင့် လုပ်ငန်းစုံကျွမ်းကျင်လုပ်သား (多能工) တစ်ဦး သို့မဟုတ် အနည်းငယ်က U ပုံစံ စက်ဝိုင်းအတွင်း အဆင့်အများအပြားကို အစမှအဆုံး တပ်ဆင်ထုတ်လုပ်သည့် ဆဲလ်စနစ် ထုတ်လုပ်မှု (セル生産方式 Cellular Manufacturing) သည် အမျိုးအစားနှင့် ပမာဏ ပြောင်းလဲမှုကို ပြောင်းလွယ်ပြင်လွယ် တုံ့ပြန်နိုင်ပြီး လုပ်သားများ၏ စိတ်ကျေနပ်မှု မြင့်မားစေသောကြောင့် ကျယ်ပြန့်စွာ အသုံးပြုလျက် ရှိပါသည်။

3. ထုတ်လုပ်မှုပုံစံများ ခွဲခြားခြင်း 2 (အမျိုးအစား-ပမာဏ၊ လုပ်ငန်းစီးဆင်းမှု၊ လိုင်းစနစ်နှင့် ဆဲလ်စနစ် ထုတ်လုပ်မှု)

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • အမျိုးအစားနည်းပြီး အရေအတွက်များသော ထုတ်လုပ်မှု = သီးသန့်စက်များ၊ ထုတ်ကုန်အလိုက် နေရာချထားမှု (フローショップ) / အမျိုးအစားစုံပြီး အရေအတွက်နည်းသော ထုတ်လုပ်မှု = ဘက်စုံသုံးစက်များ၊ လုပ်ဆောင်ချက်အလိုက် နေရာချထားမှု (ジョブショップ)။

  • လုပ်ငန်းစီးဆင်းမှုအလိုက် ခွဲခြားခြင်း - တစ်ခုချင်း ထုတ်လုပ်မှု (個別生産)၊ အသုတ်လိုက် ထုတ်လုပ်မှု (ロット生産 - စက်ပြင်ဆင်မှု ပါဝင်သည်) နှင့် စဉ်ဆက်မပြတ် ထုတ်လုပ်မှု (連続生産)။

  • ဆဲလ်စနစ် ထုတ်လုပ်မှု (U ပုံစံ ဆဲလ်လိုင်း စသည်) သည် လုပ်ငန်းစဉ် အများအပြားကို ကိုင်တွယ်နိုင်သော လုပ်ငန်းစုံကျွမ်းကျင်လုပ်သားများကို အသုံးပြု၍ အမျိုးအစားစုံပြီး အရေအတွက်နည်းသော ဝယ်လိုအားကို ပြောင်းလွယ်ပြင်လွယ် ဆောင်ရွက်ပေးသည်။

  • ဥပမာ - တစ်နေ့ လည်ပတ်ချိန် 24,000 စက္ကန့် (400 မိနစ်)၊ လိုအပ်သော ထုတ်လုပ်မှုပမာဏ 960 ခု၊ လုပ်ငန်းစဉ် 4 ခု၏ ကြာချိန်များမှာ 18 s, 22 s, 20 s နှင့် 20 s (စုစုပေါင်း 80 s) → စက်ဝန်းချိန် (サイクルタイム) = 24,000 ÷ 960 = 25 s၊ လိုင်းဟန်ချက်ညီမှုနှုန်း (編成効率) = 80 ÷ (4 × 25) × 100 = 80%
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
အမျိုးအစားနည်း အရေအတွက်များ (少品種多量) နှင့် အမျိုးအစားစုံ အရေအတွက်နည်း (多品種少量) ထုတ်လုပ်မှု
တစ်ခုချင်း (個別)၊ အသုတ်လိုက် (ロット) နှင့် စဉ်ဆက်မပြတ် (連続) ထုတ်လုပ်မှု
ဆဲလ်စနစ် ထုတ်လုပ်မှု (セル生産方式)
လုပ်ငန်းစုံကျွမ်းကျင်လုပ်သား (多能工)
10 မိနစ်အောက် စက်ပြင်ဆင်မှု (シングル段取り SMED)

4. အချိန်ဇယား စီမံကိန်း (စံသတ်မှတ် အချိန်ဇယား၊ ရှေ့သို့/နောက်ပြန် အချိန်ဇယားဆွဲခြင်း၊ အလုပ်ဦးစားပေး စည်းမျဉ်းများ)

အချိန်ဇယား စီမံကိန်း (日程計画 Scheduling) ကို ကာလအပိုင်းအခြားအလိုက် ကာလရှည် (大日程計画 - တစ်နှစ်မှ ခြောက်လ)၊ ကာလလတ် (中日程計画 - လစဉ် 1 လမှ 3 လ) နှင့် ကာလတို (小日程計画 - အပတ်စဉ်/နေ့စဉ်) အချိန်ဇယားများဟူ၍ ခွဲခြားထားပါသည်။ စံသတ်မှတ် ပြုပြင်ထုတ်လုပ်ချိန်တွင် စစ်ဆေးချိန်၊ သယ်ယူပို့ဆောင်ချိန်နှင့် စောင့်ဆိုင်းချိန်တို့ကို ပေါင်းစပ်ထားသော စံသတ်မှတ် လိုအပ်သည့် ရက်အရေအတွက်ကို စံသတ်မှတ် အချိန်ဇယား (基準日程 / 製造リードタイム) ဟု ခေါ်ပြီး ပြီးစီးသည့်ရက်မှ နောက်ပြန်ရေတွက်ထားသော အစဉ်လိုက်နံပါတ်များကို ရက်စဉ်နံပါတ်များ (日程番号) ဟု ခေါ်ပါသည်။

လုပ်ငန်းစတင်ရက်နှင့် ပြီးစီးရက် သတ်မှတ်သည့် အချိန်ဇယားဆွဲနည်း 2 မျိုး ရှိပါသည်။ ရှေ့သို့ အချိန်ဇယားဆွဲနည်း (フォワード・スケジューリング Forward Scheduling) သည် အစောဆုံး စတင်နိုင်သည့်ရက် (ဥပမာ ကုန်ကြမ်းရောက်သည့်ရက်) မှစ၍ ပထမဆုံး လုပ်ငန်းစဉ်မှ ရှေ့သို့ အစဉ်လိုက် တွက်ချက်ကာ အစောဆုံး ပြီးစီးမည့်ရက်ကို ရှာဖွေသည့် နည်းလမ်းဖြစ်ပါသည် (အရေးပေါ်အော်ဒါများအတွက် သင့်လျော်သော်လည်း WIP တိုးလာတတ်သည်)။

ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် နောက်ပြန် အချိန်ဇယားဆွဲနည်း (バックワード・スケジューリング Backward Scheduling) သည် ဖောက်သည်ထံ ပေးပို့ရမည့်ရက်မှစတင်၍ နောက်ဆုံး လုပ်ငန်းစဉ်မှ စံသတ်မှတ် ကြာမြင့်ချိန်များကို နောက်ပြန်နုတ်ယူကာ နောက်အကျဆုံး စတင်ရမည့် နောက်ဆုံးသတ်မှတ်ရက် ကို ဆုံးဖြတ်သည့် နည်းလမ်းဖြစ်ပြီး Just-In-Time (JIT) နှင့် MRP တို့၏ အခြေခံဖြစ်ပါသည်။

တစ်ဖက်တွင် လုပ်ငန်းခွင်၌ စောင့်ဆိုင်းနေသော အလုပ်များအနက် မည်သည့်အလုပ်ကို အရင်ဆုံး လုပ်ဆောင်ရမည်ကို ဆုံးဖြတ်ပေးသည့် ဦးစားပေး စည်းမျဉ်းများကို အလုပ်ဦးစားပေး စည်းမျဉ်းများ (ディスパッチング・ルール Dispatching Rules) ဟု ခေါ်ပါသည်။

အဓိက စည်းမျဉ်းများမှာ 1. အရင်ရောက် အရင်လုပ်စနစ် (FCFS / 先着順)၊ 2. အတိုဆုံး ပြုပြင်ထုတ်လုပ်ချိန် ဦးစားပေးစနစ် (SPT / 最短加工時間順 - ပျမ်းမျှ ကြာမြင့်ချိန်နှင့် WIP လက်ကျန်ပစ္စည်းကို အနည်းဆုံးဖြစ်စေသည်)၊ 3. အစောဆုံး ပေးပို့ရက် ဦးစားပေးစနစ် (EDD / 最小納期順 - အများဆုံး နောက်ကျချိန်ကို အနည်းဆုံးဖြစ်စေသည်) နှင့် 4. အနည်းဆုံး အပိုချိန် ဦးစားပေးစနစ် (スラック最小順 - အပိုချိန် Slack = ပေးပို့ရက်အထိ ကျန်ရှိချိန် - ကျန်ရှိသော ပြုပြင်ထုတ်လုပ်ချိန်) တို့ ဖြစ်ကြပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ရှေ့သို့ အချိန်ဇယားဆွဲနည်း (フォワード) = အစောဆုံး စတင်နိုင်သည့်ရက်မှ ရှေ့သို့တွက်၍ အစောဆုံး ပြီးစီးရက်ကို ရှာသည် / နောက်ပြန် အချိန်ဇယားဆွဲနည်း (バックワード) = ပေးပို့ရက်မှ နောက်ပြန်တွက်၍ နောက်အကျဆုံး စတင်ရမည့်ရက်ကို ရှာသည် (WIP အနည်းဆုံးဖြစ်စေသည်)။

  • အလုပ်ဦးစားပေး စည်းမျဉ်းများ - SPT (အတိုဆုံး ပြုပြင်ထုတ်လုပ်ချိန်) သည် ပျမ်းမျှ ကြာမြင့်ချိန်နှင့် WIP ကို အနည်းဆုံးဖြစ်စေပြီး EDD (အစောဆုံး ပေးပို့ရက်) သည် အများဆုံး ပေးပို့ချိန် နောက်ကျမှုကို အနည်းဆုံးဖြစ်စေသည်။

  • အပိုချိန် (スラック Slack) = (ပေးပို့ရက်အထိ ကျန်ရှိသောအချိန်) - (ကျန်ရှိသော လိုအပ်သည့် ပြုပြင်ထုတ်လုပ်ချိန်) ဖြစ်ပြီး တန်ဖိုးငယ်လေ (သို့မဟုတ် အနှုတ်ပြလေ) ပိုမိုအရေးကြီးလေ ဖြစ်သည်။

  • ဥပမာ - အလုပ် A သည် ပေးပို့ရက်အထိ 10 ရက်ကျန်ပြီး ပြုပြင်ချိန် 7 ရက် လိုသည်၊ အလုပ် B သည် 6 ရက်ကျန်ပြီး ပြုပြင်ချိန် 5 ရက် လိုသည် → အပိုချိန် (Slack) - A = 10 − 7 = 3 ရက်၊ B = 6 − 5 = 1 ရက် (အပိုချိန် အနည်းဆုံးဖြစ်သော B ကို ဦးစားပေးရမည်)
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
စံသတ်မှတ် အချိန်ဇယား (基準日程 / ထုတ်လုပ်မှု ကြာမြင့်ချိန်)
ရှေ့သို့ အချိန်ဇယားဆွဲနည်း (フォワード・スケジューリング)
နောက်ပြန် အချိန်ဇယားဆွဲနည်း (バックワード・スケジューリング)
အလုပ်ဦးစားပေး စည်းမျဉ်းများ (ディスパッチング・ルール SPT, EDD)

5. လုပ်အားနာရီ (ဝန်အား) စီမံကိန်း၊ ဝန်အားစုပုံခြင်းနှင့် ဝန်အားညှိနှိုင်းခြင်း (山積み・山崩し) နှင့် လုပ်နိုင်စွမ်းအား ထိန်းချုပ်မှု

အချိန်ဇယား စီမံကိန်းနှင့်အတူ လုပ်အားနာရီ စီမံကိန်း (工数計画 / ဝန်အား စီမံကိန်း 負荷計画) သည် အော်ဒါများ သို့မဟုတ် ထုတ်လုပ်မှု စီမံကိန်းများကို ပြည့်မီရန် လိုအပ်သော ဝန်အား လုပ်အားနာရီ (負荷工数) နှင့် လုပ်ငန်းခွင်ရှိ လုပ်သားများနှင့် စက်များ၏ လုပ်နိုင်စွမ်းအား လုပ်အားနာရီ (能力工数) တို့ကို ကာလနှင့် လုပ်ငန်းစဉ်အလိုက် နှိုင်းယှဉ်၍ ဟန်ချက်ညီအောင် ညှိနှိုင်းပေးပါသည်။

ဝန်အား လုပ်အားနာရီ (負荷工数) ကို ထုတ်လုပ်မှု အရေအတွက် × တစ်ယူနစ် စံသတ်မှတ်ချိန် + စက်ပြင်ဆင်ချိန် ဖြင့် တွက်ချက်ပြီး လုပ်နိုင်စွမ်းအား လုပ်အားနာရီ (保有能力工数) ကို လုပ်သား (သို့မဟုတ် စက်) အရေအတွက် × တစ်နေ့ အမှန်တကယ် အလုပ်ချိန် × အလုပ်လုပ်ရက် × ခန့်မှန်း လည်ပတ်မှုနှုန်း (သို့မဟုတ် စွမ်းဆောင်ရည်နှုန်း) ဖြင့် တွက်ချက်ပါသည်။

လုပ်နိုင်စွမ်းအား ကန့်သတ်ချက်ကို မစဉ်းစားသေးဘဲ အလုပ်တစ်ခုချင်းစီ၏ ဝန်အား လုပ်အားနာရီများကို ကာလအလိုက် ဇယားပေါ်တွင် စုပုံတင်ပြခြင်းကို ဝန်အားစုပုံခြင်း (山積み法 Infinite Loading) ဟု ခေါ်ပါသည်။ လုပ်နိုင်စွမ်းအားမျဉ်းထက် ကျော်လွန်နေသော အမြင့်ပိုင်းများ (ဝန်ပိုများ) ကို လုပ်နိုင်စွမ်းအား ပိုလျှံနေသော အနိမ့်ပိုင်းများသို့ ညှိနှိုင်းဖြန့်ခွဲပေးခြင်းကို ဝန်အားညှိနှိုင်းခြင်း (山崩し法 Load Leveling) ဟု ခေါ်ပါသည်။

ဝန်အားညှိနှိုင်းခြင်း သို့မဟုတ် လုပ်နိုင်စွမ်းအား ထိန်းချုပ်မှု (余力管理) အရ ဝန်အား > လုပ်နိုင်စွမ်းအား (လုပ်နိုင်စွမ်းအား မလုံလောက်မှု) ဖြစ်ပေါ်နေပါက ဖြေရှင်းနည်းများမှာ 1. လုပ်နိုင်စွမ်းအား တိုးမြှင့်ခြင်း (အချိန်ပိုဆင်းခြင်း၊ ပိတ်ရက်အလုပ်ဆင်းခြင်း၊ အခြားဌာနမှ အကူလုပ်သား ခေါ်ယူခြင်း၊ အဆိုင်းတိုးခြင်း) နှင့် 2. ဝန်အား လျှော့ချခြင်း သို့မဟုတ် ရွှေ့ပြောင်းခြင်း (ပြင်ပသို့ လုပ်ငန်းအပ်နှံခြင်း၊ အချိန်ဇယား ရှေ့တိုး/နောက်ဆုတ်ခြင်း၊ အသုတ်ခွဲခြင်း) တို့ ဖြစ်ကြပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ဝန်အား လုပ်အားနာရီ = အရေအတွက် × တစ်ယူနစ် စံသတ်မှတ်ချိန် + စက်ပြင်ဆင်ချိန် / ပိုလျှံ လုပ်နိုင်စွမ်းအား (余力) = လုပ်နိုင်စွမ်းအား လုပ်အားနာရီ - ဝန်အား လုပ်အားနာရီ။

  • လုပ်နိုင်စွမ်းအား ကန့်သတ်ချက်ကို မကြည့်ဘဲ ကာလအလိုက် အလုပ်ဝန်ကို စုပုံတင်ပြခြင်းမှာ ဝန်အားစုပုံခြင်း (山積み) ဖြစ်ပြီး လုပ်နိုင်စွမ်းအားမျဉ်းထက် ကျော်လွန်သော ဝန်များကို ညှိနှိုင်းဖြန့်ခွဲခြင်းမှာ ဝန်အားညှိနှိုင်းခြင်း (山崩し) ဖြစ်သည်။

  • လုပ်နိုင်စွမ်းအား မလုံလောက်မှုအတွက် ဖြေရှင်းနည်းများ - အချိန်ပို သို့မဟုတ် အကူလုပ်သားခေါ်ခြင်း (လုပ်နိုင်စွမ်းအား မြှင့်တင်ခြင်း)၊ ပြင်ပအပ်နှံခြင်း သို့မဟုတ် အချိန်ဇယား ရှေ့တိုး/နောက်ဆုတ်ခြင်း (ဝန်အား ညှိနှိုင်းခြင်း)။

  • ဥပမာ - တစ်ယူနစ် စံသတ်မှတ်ချိန် 0.5 နာရီနှင့် စက်ပြင်ဆင်ချိန် 20 နာရီဖြင့် အရေအတွက် 600 ခု ထုတ်လုပ်ခြင်း → ဝန်အား လုပ်အားနာရီ = 600 × 0.5 + 20 = 320 နာရီ

  • ဥပမာ - လုပ်သား 5 ဦး × တစ်နေ့ အမှန်အလုပ်ချိန် 8 နာရီ × အလုပ်လုပ်ရက် 10 ရက် × ခန့်မှန်း လည်ပတ်မှုနှုန်း 90% (ဝန်အား 320 နာရီ) → လုပ်နိုင်စွမ်းအား လုပ်အားနာရီ = 5 × 8 × 10 × 0.9 = 360 နာရီ၊ ပိုလျှံ လုပ်နိုင်စွမ်းအား = 360 − 320 = 40 နာရီ
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
လုပ်အားနာရီ စီမံကိန်း (工数計画 / ဝန်အား စီမံကိန်း 負荷計画)
ဝန်အားစုပုံခြင်း (山積み) နှင့် ဝန်အားညှိနှိုင်းခြင်း (山崩し) နည်းလမ်းများ
လုပ်နိုင်စွမ်းအား ထိန်းချုပ်မှု (余力管理)
လုပ်နိုင်စွမ်းအား လုပ်အားနာရီ (保有能力工数)

6. ထုတ်လုပ်မှု ထိန်းချုပ်ရေး 1 (ထုတ်လုပ်မှု ညွှန်ကြားချက်ထုတ်ပြန်ခြင်း၊ အလုပ်တာဝန်ချထားခြင်း 差立て၊ ပစ္စည်းအစစ်အမှန် ထိန်းချုပ်မှု၊ ဂန့်ချာ့တ်)

ထုတ်လုပ်မှု ထိန်းချုပ်ရေး၏ ပထမအဆင့်ဖြစ်သော လုပ်ငန်းစီစဉ်ညွှန်ကြားခြင်းတွင် ထုတ်လုပ်ရေးနှင့် ဝယ်ယူရေးဌာနများသို့ တရားဝင် ညွှန်ကြားသည့် ထုတ်လုပ်မှု ညွှန်ကြားချက်ထုတ်ပြန်ခြင်း (製作手配) နှင့် လုပ်ငန်းခွင် တိုးတက်မှုနှင့် စက်အားလပ်မှုအပေါ် မူတည်၍ လုပ်သားတစ်ဦးချင်းစီသို့ တိကျသော အလုပ်အစဉ်လိုက်နှင့် စတင်ချိန်များကို ညွှန်ကြားသည့် အလုပ်တာဝန်ချထားခြင်း (差立て / 作業配分 Dispatching) တို့ ပါဝင်ပါသည်။

အလုပ်တာဝန်ချထားခြင်း (差立て) တွင် အလုပ်ညွှန်ကြားချက် လက်မှတ်၊ ကုန်ကြမ်းထုတ်ယူလွှာ၊ ပစ္စည်းရွှေ့ပြောင်းလွှာနှင့် စစ်ဆေးရေး လက်မှတ် စသည့် စာရွက်စာတမ်းများကို ထုတ်ပေးပြီး လုပ်ငန်းခွင် အလုပ်အစဉ်လိုက်ကို မြင်သာအောင် စီမံခန့်ခွဲနိုင်ရန် စက်နှင့် ရက်စွဲအလိုက် အလုပ်တာဝန်ချထားမှုဘုတ် (差立て板 / 管理板) ထဲသို့ ထိုးစိုက်ထားရှိပါသည်။

ပစ္စည်းအစစ်အမှန် ထိန်းချုပ်မှု (現品管理) ဆိုသည်မှာ စက်ရုံအတွင်း စီးဆင်းနေသော ကုန်ကြမ်း၊ လက်ကျန်ဆဲပစ္စည်းနှင့် ကုန်ချောများ၏ ပစ္စည်းအစစ်အမှန် (အမည်၊ အရေအတွက်၊ နေရာ) ကို စာရွက်စာတမ်းနှင့် ကွန်ပျူတာပေါ်ရှိ သတင်းအချက်အလက်များ နှင့် အမြဲကိုက်ညီနေအောင် ထိန်းသိမ်းသည့် လုပ်ငန်းဖြစ်ပါသည်။ ပစ္စည်းသက်သေခံကတ်ပြား (現品票)၊ ရွှေ့ပြောင်းလွှာ သို့မဟုတ် ကန်ဘန် (かんばん) ကပ်ထားခြင်းဖြင့် ပျောက်ဆုံးမှုနှင့် ရောထွေးမှုများကို ကာကွယ်ပေးပါသည်။

တစ်ဖက်တွင် လုပ်ငန်းတိုးတက်မှု ထိန်းချုပ်မှု (進度管理) ၌ ကျယ်ပြန့်စွာ အသုံးပြုသော ဂန့်ချာ့တ် (ガントチャート) သည် ဒေါင်လိုက်ဝင်ရိုးတွင် စက်များ၊ လုပ်သားများ သို့မဟုတ် အော်ဒါများကို ထားပြီး အလျားလိုက်ဝင်ရိုးတွင် အချိန် (ရက်စွဲ) ကို ထားကာ စီစဉ်ထားသော ကာလနှင့် အမှန်တကယ် တိုးတက်မှုကို အလျားလိုက်ဘားတန်းများဖြင့် နှိုင်းယှဉ်ပြသပါသည်။ အမှန်တကယ် ဘားတန်း၏ အဆုံးသည် လက်ရှိ စစ်ဆေးသည့်ရက်စွဲမျဉ်း၏ ဘယ်ဘက်တွင် ရပ်နေပါက အချိန်ဇယားထက် နောက်ကျနေခြင်း ကို ပြသပြီး ညာဘက်တွင် ရောက်နေပါက အချိန်ဇယားထက် စောနေခြင်း ကို ပြသပါသည်။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ထုတ်လုပ်မှု ညွှန်ကြားချက်ထုတ်ပြန်ခြင်း (製作手配) = ထုတ်လုပ်ရေး/ဝယ်ယူရေးသို့ တရားဝင် ထုတ်လုပ်မှု အမိန့်ပေးခြင်း / အလုပ်တာဝန်ချထားခြင်း (差立て) = လုပ်ငန်းခွင် အလုပ်အစဉ်လိုက်ကို ဆုံးဖြတ်ပြီး တိကျသော အလုပ်ညွှန်ကြားချက်များ ထုတ်ပေးခြင်း။

  • ပစ္စည်းအစစ်အမှန် ထိန်းချုပ်မှု (現品管理) = ပစ္စည်းအစစ်အမှန် (အမည်၊ အရေအတွက်၊ နေရာ) နှင့် အချက်အလက် အမြဲကိုက်ညီနေစေရန် ပစ္စည်းကတ်ပြား (現品票)၊ ရွှေ့ပြောင်းလွှာနှင့် ကန်ဘန်တို့ကို အသုံးပြုခြင်း။

  • ဂန့်ချာ့တ် (ガントチャート) = အလျားလိုက်ဝင်ရိုးတွင် အချိန်ကို ထားပြီး စီမံကိန်းနှင့် အမှန်တကယ် ရလဒ်ကို အလျားလိုက်ဘားများဖြင့် နှိုင်းယှဉ်ကာ စောနေ/နောက်ကျနေသည့် အခြေအနေကို မြင်သာစေသည်။
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
အလုပ်တာဝန်ချထားခြင်း / အလုပ်ခွဲဝေခြင်း (差立て)
ပစ္စည်းအစစ်အမှန် ထိန်းချုပ်မှု (現品管理) နှင့် ပစ္စည်းသက်သေခံကတ်ပြား (現品票)
လုပ်ငန်းတိုးတက်မှု ထိန်းချုပ်မှု (進度管理)
ဂန့်ချာ့တ် (ガントチャート Gantt chart)

7. ထုတ်လုပ်မှု ထိန်းချုပ်ရေး 2 (စုပေါင်းစီးဆင်းမှုမျဉ်းကွေး ဖတ်ရှုနည်းနှင့် လက်ကျန်ဆဲပစ္စည်းနှင့် ကြာမြင့်ချိန် တွက်ချက်ခြင်း)

အမြောက်အမြား ထုတ်လုပ်သည့် လုပ်ငန်းစဉ်များတွင် လုပ်ငန်းတိုးတက်မှုနှင့် လက်ကျန်ဆဲပစ္စည်း အခြေအနေကို ကိန်းဂဏန်းဖြင့် စီမံခန့်ခွဲရန် အသုံးပြုသော အဓိကဂရပ်မှာ စုပေါင်းစီးဆင်းမှုမျဉ်းကွေး (流動数曲線 Cumulative Flow Curve) ဖြစ်ပါသည်။ အလျားလိုက်ဝင်ရိုးတွင် အချိန် (ရက်စွဲ) နှင့် ဒေါင်လိုက်ဝင်ရိုးတွင် စုပေါင်းအရေအတွက် (累計数量) ကို ထားပြီး စုပေါင်းထည့်သွင်းမှုမျဉ်း (အပေါ်မျဉ်း) နှင့် စုပေါင်းထွက်ရှိမှု/ပြီးစီးမှုမျဉ်း (အောက်မျဉ်း) ဟူ၍ မျဉ်းနှစ်ကြောင်း ရေးဆွဲထားပါသည်။

မည်သည့် အချိန်အမှတ်တွင်မဆို (အလျားလိုက်ဝင်ရိုးပေါ်ရှိ သတ်မှတ်ရက်စွဲတစ်ခုတွင်) မျဉ်းကွေးနှစ်ခုကြားရှိ ဒေါင်လိုက် ကွာခြားချက် (စုပေါင်းထည့်သွင်းမှု - စုပေါင်းထွက်ရှိမှု) သည် ထိုအချိန်၌ လုပ်ငန်းစဉ်အတွင်း ကျန်ရှိနေသော လက်ကျန်ဆဲပစ္စည်း (仕掛品 WIP) အရေအတွက် ကို ဖော်ပြပါသည်။

ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် မည်သည့် စုပေါင်းအရေအတွက် အဆင့်တွင်မဆို မျဉ်းကွေးနှစ်ခုကြားရှိ အလျားလိုက် ကွာခြားချက် (ထိုစုပေါင်းအရေအတွက်ကို ထည့်သွင်းခဲ့သည့်ရက်မှ တူညီသော စုပေါင်းအရေအတွက် ထွက်ရှိပြီးစီးသည့်ရက်အထိ ရက်အရေအတွက်) သည် ပျမ်းမျှ ကြာမြင့်ချိန် (平均滞留時間 / ထုတ်လုပ်မှု ကြာမြင့်ချိန်) ကို ဖော်ပြပါသည်။

ထို့ကြောင့် မျဉ်းကွေးနှစ်ခုကြား အကွာအဝေး ကျယ်လာခြင်းသည် လက်ကျန်ဆဲပစ္စည်း တိုးလာပြီး ကြာမြင့်ချိန် ပိုရှည်လာခြင်း (လုပ်ငန်းစဉ် ပိတ်ဆို့နှောင့်နှေးမှု ပိုဆိုးလာခြင်း) ကို ပြသပြီး မျဉ်းကွေးနှစ်ခု နီးကပ်နေခြင်းသည် လက်ကျန်ဆဲပစ္စည်း နည်းပါးပြီး ချောမွေ့လျင်မြန်စွာ စီးဆင်းနေခြင်းကို ပြသပါသည်။

7. ထုတ်လုပ်မှု ထိန်းချုပ်ရေး 2 (စုပေါင်းစီးဆင်းမှုမျဉ်းကွေး ဖတ်ရှုနည်းနှင့် လက်ကျန်ဆဲပစ္စည်းနှင့် ကြာမြင့်ချိန် တွက်ချက်ခြင်း)

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • စုပေါင်းစီးဆင်းမှုမျဉ်းကွေး (流動数曲線) သည် အလျားလိုက်ဝင်ရိုးတွင် အချိန် (ရက်) နှင့် ဒေါင်လိုက်ဝင်ရိုးတွင် စုပေါင်းအရေအတွက်ကို ထားပြီး စုပေါင်းထည့်သွင်းမှု (အပေါ်) နှင့် စုပေါင်းထွက်ရှိမှု (အောက်) တို့ကို ပြသသည်။

  • မျဉ်းကွေးနှစ်ခုကြား ဒေါင်လိုက် ကွာခြားချက် = ထိုအချိန်ရှိ လက်ကျန်ဆဲပစ္စည်း ပမာဏ (စုပေါင်းထည့်သွင်းမှု - စုပေါင်းထွက်ရှိမှု)။

  • မျဉ်းကွေးနှစ်ခုကြား အလျားလိုက် ကွာခြားချက် = ပစ္စည်းများ လုပ်ငန်းစဉ်အတွင်း ရှိနေသည့် ပျမ်းမျှ ကြာမြင့်ချိန် (ရက်)။

  • ဥပမာ - စုပေါင်းစီးဆင်းမှုပုံတွင် 5 ရက်မြောက်နေ့၌ စုပေါင်းထည့်သွင်းမှု 500 ခုနှင့် စုပေါင်းထွက်ရှိမှု 350 ခု ဖြစ်ပြီး၊ စုပေါင်း 350 ခုသို့ ထည့်သွင်းမှုက 2 ရက်မြောက်နေ့နှင့် ထွက်ရှိမှုက 5 ရက်မြောက်နေ့တွင် ရောက်ရှိပါက → WIP လက်ကျန်ပစ္စည်း (ဒေါင်လိုက် ကွာဟချက်) = 500 − 350 = 150 ခု၊ ပျမ်းမျှ ကြာမြင့်ချိန် (အလျားလိုက် ကွာဟချက်) = 5 − 2 = 3 ရက်
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
စုပေါင်းစီးဆင်းမှုမျဉ်းကွေး (流動数曲線 Cumulative Flow Curve)
စုပေါင်းထည့်သွင်းမှု (累計投入量) နှင့် စုပေါင်းထွက်ရှိမှု (累計産出量)
လက်ကျန်ဆဲပစ္စည်း ပမာဏ (仕掛品在庫量 - ဒေါင်လိုက် ကွာခြားချက်)
ပျမ်းမျှ ကြာမြင့်ချိန် (平均滞留時間 - အလျားလိုက် ကွာခြားချက်)

8. ကုန်ထုတ်စွမ်းအားနှင့် စွမ်းဆောင်ရည် ညွှန်းကိန်းများ တွက်ချက်ခြင်း (အထွက်နှုန်း၊ လုပ်ငန်းစွမ်းဆောင်ရည်၊ အလုပ်လုပ်ချိန်နှုန်း၊ စက်စွမ်းအား အသုံးချမှုနှုန်း)

ထုတ်လုပ်မှု ထိန်းချုပ်ရေးသည် လုပ်ငန်းခွင် စွမ်းဆောင်ရည်ကို ကိန်းဂဏန်း ညွှန်းကိန်း 4 ခုဖြင့် အကဲဖြတ်ပါသည်။ ပထမဦးစွာ အထွက်နှုန်း (歩留り率 Yield Rate %) ဆိုသည်မှာ စုစုပေါင်း ထည့်သွင်းလိုက်သော ကုန်ကြမ်း သို့မဟုတ် အစိတ်အပိုင်းအပေါ် ထွက်ရှိလာသော အရည်အသွေးကောင်း ပစ္စည်းအရေအတွက်၏ အချိုးဖြစ်ပါသည် - အထွက်နှုန်း (%) = (အရည်အသွေးကောင်း ထွက်ရှိမှုပမာဏ ÷ စုစုပေါင်း ကုန်ကြမ်းထည့်သွင်းမှုပမာဏ) × 100။

လုပ်ငန်းစဉ် အများအပြားကို အစဉ်လိုက် ဖြတ်သန်းသောအခါ စုစုပေါင်း အထွက်နှုန်း (総合歩留り率) သည် လုပ်ငန်းစဉ် တစ်ခုချင်းစီ၏ အထွက်နှုန်းများ၏ မြှောက်လဒ် (လုပ်ငန်းစဉ် 1 အထွက်နှုန်း × လုပ်ငန်းစဉ် 2 အထွက်နှုန်း...) ဖြစ်ပါသည် (ဥပမာ လုပ်ငန်းစဉ် 1 က 90% နှင့် လုပ်ငန်းစဉ် 2 က 90% ဖြစ်ပါက 0.9 × 0.9 = 81%)။

ဒုတိယအနေဖြင့် လုပ်ငန်းစွမ်းဆောင်ရည် (作業能率 Work Efficiency %) သည် အမှန်တကယ် အလုပ်လုပ်ချိန်နှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက စံသတ်မှတ်ချိန်အရ အလုပ်မည်မျှ ပြီးမြောက်ခဲ့သည်ကို ဖော်ပြပါသည် - လုပ်ငန်းစွမ်းဆောင်ရည် (%) = (ထုတ်လုပ်မှု အရေအတွက် × တစ်ယူနစ် စံသတ်မှတ်ချိန်) ÷ အမှန်တကယ် အလုပ်လုပ်ချိန် × 100 = စုစုပေါင်း စံသတ်မှတ်ချိန် ÷ စုစုပေါင်း အမှန်တကယ် အလုပ်လုပ်ချိန် × 100။

တတိယအနေဖြင့် အလုပ်လုပ်ချိန်နှုန်း (稼働率 Operating Rate %) သည် သတ်မှတ်ထားသော အလုပ်ချိန်အတွင်း ကုန်ကြမ်းစောင့်ဆိုင်းချိန်၊ နံနက်ပိုင်း အစည်းအဝေး သို့မဟုတ် စက်ပျက်စီးချိန်ကဲ့သို့ အလုပ်မလုပ်ရသည့် အချိန်များကို နုတ်ပြီးနောက် အမှန်တကယ် အလုပ်လုပ်ချိန် (実働時間) မည်မျှရှိသည်ကို ဖော်ပြသည့် အချိုးဖြစ်ပါသည် - အလုပ်လုပ်ချိန်နှုန်း (%) = အမှန်တကယ် အလုပ်လုပ်ချိန် ÷ သတ်မှတ်ထားသော အလုပ်ချိန် × 100။

စတုတ္ထအနေဖြင့် စက်စွမ်းအား အသုံးချမှုနှုန်း (操業度 Capacity Utilization Rate %) ဆိုသည်မှာ စက်ရုံရှိ စက်ပစ္စည်းများ၏ အမြင့်ဆုံး သို့မဟုတ် စံသတ်မှတ် ထုတ်လုပ်နိုင်စွမ်းအပေါ် အမှန်တကယ် ထုတ်လုပ်မှုပမာဏ၏ အချိုးကို ဆိုလိုပါသည် - စက်စွမ်းအား အသုံးချမှုနှုန်း (%) = အမှန်တကယ် ထုတ်လုပ်မှုပမာဏ ÷ စံသတ်မှတ် ထုတ်လုပ်နိုင်စွမ်း × 100။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • အထွက်နှုန်း (%) = (ကောင်းမွန်သောပစ္စည်း ÷ စုစုပေါင်း ထည့်သွင်းပစ္စည်း) × 100 / လုပ်ငန်းစဉ် အများအပြား၏ စုစုပေါင်း အထွက်နှုန်း = လုပ်ငန်းစဉ် တစ်ခုချင်းစီ၏ အထွက်နှုန်းများ မြှောက်လဒ်။

  • လုပ်ငန်းစွမ်းဆောင်ရည် (作業能率 %) = (ထုတ်လုပ်မှုပမာဏ × တစ်ယူနစ် စံသတ်မှတ်ချိန်) ÷ အမှန်တကယ် အလုပ်လုပ်ချိန် × 100 (ပိုင်းခြေသည် အမှန်တကယ် အလုပ်လုပ်ချိန် ဖြစ်ပြီး သတ်မှတ်အလုပ်ချိန် မဟုတ်ပါ!)။

  • အလုပ်လုပ်ချိန်နှုန်း (稼働率 %) = အမှန်တကယ် အလုပ်လုပ်ချိန် ÷ သတ်မှတ်ထားသော အလုပ်ချိန် × 100 (အမှန်တကယ် အလုပ်လုပ်ချိန် = သတ်မှတ်ချိန် - အလုပ်မလုပ်ရသည့် စောင့်ဆိုင်းချိန်/စက်ပျက်ချိန်)။

  • ဥပမာ - လုပ်ငန်းစဉ် 1 တွင် ကုန်ကြမ်း 500 ခု ထည့်သွင်းရာ ကောင်းမွန်သောပစ္စည်း 400 ခု ရရှိသည် (လုပ်ငန်းစဉ် 2 အထွက်နှုန်း 95%)၊ စံသတ်မှတ် ထုတ်လုပ်နိုင်စွမ်း 500 ခုတွင် အမှန်တကယ် 400 ခု ထုတ်လုပ်သည် → လုပ်ငန်းစဉ် 1 အထွက်နှုန်း = 400 ÷ 500 × 100 = 80%၊ စုစုပေါင်း အထွက်နှုန်း = 0.80 × 0.95 × 100 = 76%၊ စက်စွမ်းအား အသုံးချမှုနှုန်း = 400 ÷ 500 × 100 = 80%

  • ဥပမာ - သတ်မှတ်အလုပ်ချိန် မိနစ် 400 အနက် မိနစ် 40 မှာ အလုပ်မလုပ်ရသည့် စောင့်ဆိုင်းချိန်ဖြစ်ပြီး စံသတ်မှတ်ချိန် 3 မိနစ်/ခု ရှိသော ပစ္စည်း 132 ခု ထုတ်လုပ်ခဲ့သည် → အမှန်တကယ် အလုပ်လုပ်ချိန် = 400 − 40 = 360 မိနစ်၊ အလုပ်လုပ်ချိန်နှုန်း = 360 ÷ 400 × 100 = 90%၊ လုပ်ငန်းစွမ်းဆောင်ရည် = (132 × 3) ÷ 360 × 100 = 110%
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
အထွက်နှုန်း (歩留り率 / စုစုပေါင်း အထွက်နှုန်း 総合歩留り率)
လုပ်ငန်းစွမ်းဆောင်ရည် (作業能率 Work Efficiency)
အလုပ်လုပ်ချိန်နှုန်း (稼働率) နှင့် အမှန်တကယ် အလုပ်လုပ်ချိန် (実働時間)
စက်စွမ်းအား အသုံးချမှုနှုန်း (操業度 Capacity Utilization)

စာမေးပွဲတွင် မကြာခဏ မေးလေ့ရှိသော အချက်များနှင့် မှတ်သားနည်းများ

စုပေါင်းစီးဆင်းမှုမျဉ်းကွေး (流動数曲線) သည် စာမေးပွဲတိုင်းလိုလိုတွင် မေးလေ့ရှိပါသည်။ ဒေါင်လိုက် ကွာခြားချက် = လက်ကျန်ဆဲပစ္စည်း ပမာဏ (ခု) နှင့် အလျားလိုက် ကွာခြားချက် = ပျမ်းမျှ ကြာမြင့်ချိန် (ရက်) တို့ကို ပြောင်းပြန်လဲလှယ်မေးတတ်သော လှည့်ဖြားသည့် မေးခွန်းများအပြင် စုပေါင်းထည့်သွင်းမှုမှ စုပေါင်းထွက်ရှိမှုကို နုတ်ခိုင်းသည့် ဇယားတွက်ချက်မှု ပုစ္ဆာများကို သတိပြုပါ။

လုပ်ငန်းစွမ်းဆောင်ရည် (作業能率) ကို တွက်ချက်ရာတွင် အမှားအများဆုံးမှာ ပိုင်းခြေ၌ သတ်မှတ်ထားသော အလုပ်ချိန် (ဥပမာ 480 မိနစ်) ကို တိုက်ရိုက်ထည့်တွက်မိခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ စောင့်ဆိုင်းချိန်နှင့် စက်ပျက်ချိန်များကို အရင်နုတ်၍ အမှန်တကယ် အလုပ်လုပ်ချိန် (実働時間) ကို ရှာပြီးမှသာ စုစုပေါင်း စံသတ်မှတ်ချိန် ÷ အမှန်တကယ် အလုပ်လုပ်ချိန် × 100 ဖြင့် တွက်ချက်ပါ။

အချိန်ဇယားဆွဲနည်းနှင့် အလုပ်ဦးစားပေး စည်းမျဉ်းများကို တွဲဖက်မှတ်သားပါ - ရှေ့သို့ (Forward) = အစောဆုံး စတင်နိုင်သည့်ရက်မှ ရှေ့သို့တွက်ခြင်း၊ နောက်ပြန် (Backward) = ပေးပို့ရက်မှ နောက်ပြန်တွက်ခြင်း၊ SPT (အတိုဆုံး ပြုပြင်ချိန်) = ပျမ်းမျှ ကြာမြင့်ချိန်နှင့် WIP အနည်းဆုံးဖြစ်စေခြင်း၊ EDD (အစောဆုံး ပေးပို့ရက်) = အများဆုံး ပေးပို့ချိန် နောက်ကျမှုကို အနည်းဆုံးဖြစ်စေခြင်း။

မှတ်ထားရမည့် အချက်များ


  • ကြိုတင်မှန်းဆ ထုတ်လုပ်မှု (見込生産) နှင့် အော်ဒါအရ ထုတ်လုပ်မှု (受注生産) တို့ကြား လမ်းခွဲအမှတ် = အဆင့်ခွဲခြားမှတ် (デカップリング・ポイント)။

  • ရှေ့သို့ အချိန်ဇယားဆွဲနည်း = စတင်နိုင်သည့်ရက်မှ ရှေ့သို့ စီစဉ်သည် / နောက်ပြန် အချိန်ဇယားဆွဲနည်း = ပေးပို့ရက်မှ နောက်ပြန်တွက်၍ စတင်ရမည့် နောက်ဆုံးရက်ကို သတ်မှတ်သည်။

  • အလုပ်ဦးစားပေး စည်းမျဉ်းများ - SPT (အတိုဆုံး ပြုပြင်ချိန်) = ပျမ်းမျှ ကြာမြင့်ချိန် အနည်းဆုံး / EDD (အစောဆုံး ပေးပို့ရက်) = အများဆုံး နောက်ကျချိန် အနည်းဆုံး။

  • စုပေါင်းစီးဆင်းမှုမျဉ်းကွေး - စုပေါင်းထည့်သွင်းမှုနှင့် ထွက်ရှိမှုမျဉ်းကြား ဒေါင်လိုက် ကွာဟချက် = WIP လက်ကျန်ပစ္စည်း၊ အလျားလိုက် ကွာဟချက် = ပျမ်းမျှ ကြာမြင့်ချိန်။

  • စွမ်းဆောင်ရည် ပုံသေနည်းများ - လုပ်ငန်းစွမ်းဆောင်ရည် = စုစုပေါင်း ST ÷ အမှန်အလုပ်ချိန် × 100 / အလုပ်လုပ်ချိန်နှုန်း = အမှန်အလုပ်ချိန် ÷ သတ်မှတ်ချိန် × 100 / အထွက်နှုန်း = ကောင်းမွန်သောပစ္စည်း ÷ ထည့်သွင်းပစ္စည်း × 100။
ဝေါဟာရအဓိပ္ပာယ်
စုပေါင်းစီးဆင်းမှုမျဉ်းကွေးပေါ်ရှိ ဒေါင်လိုက် ကွာဟချက်နှင့် အလျားလိုက် ကွာဟချက်
လုပ်ငန်းစွမ်းဆောင်ရည် (作業能率) နှင့် အလုပ်လုပ်ချိန်နှုန်း (稼働率)
SPT (အတိုဆုံး ပြုပြင်ချိန်) နှင့် EDD (အစောဆုံး ပေးပို့ရက်)
ဝန်အားစုပုံခြင်း (山積み) နှင့် ဝန်အားညှိနှိုင်းခြင်း (山崩し)

လုပ်ငန်းစဉ်နှင့် အချိန်ဇယား ထိန်းချုပ်မှု

ဤအခန်းကို app တွင် လေ့ကျင့်ပါ

တရားဝင် ကိုးကားချက်များ

Zalo